ŞÖHRETÎ, Şerif

(d. 1795/1209 - ö. 1860/1276)
âşık
(Âşık / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Asıl adı Şerif olan Şöhretî, Artvin ili Ardanuç ilçesinin Sugara (Soğanlı) köyünde H. 1209/M. 1795 yılında doğmuştur. Askerde iken söylediği şiirlerle çevresinde meşhur hale geldiği için Şöhretî mahlasını almıştır. Artvin’in en meşhur âşıklarından Sıdkî’nin oğludur, dedesi ve babasının da âşık olması nedeniyle aynı gelenek içerisinde büyümüştür. Küçük yaşlarında Ardanuç’ta medrese eğitimi gören Şöhretî’nin elde bulunan bilgilere göre bir hamisi yoktur; ayrıca bir mesleğinin olup olmadığı da bilinmemektedir. Yaklaşık 18 yaşında Erzurum’a giderek Abdurrahman Gazi türbesinde kaldı. Önce Şam’da sonra İstanbul’da askerlik yaptı. Bu dönemde yazdığı şiirler ve söylediği türkülerle tanındı. Askerliği sırasında rüyasında komutanı tarafından verilen badeyi içerek Âşık Şöhretî adını aldı (Gökalp 1988: 26). Askerlik dönüşü genellikle köyünde ve Ardanuç’ta yaşayan Âşık Şöhretî, zaman zaman çevre illere giderek döneminde bilinen Çıldırlı Şenlik, Yusufelili Mâhirî, İranlı Ziynetî gibi âşıklarla karşılaştı. H. 1276/M. 1860 yılında köyü Sugara (Soğanlı)’da öldü ve burada toprağa verildi (Karadeniz 2002: 523).

Cuğolu âşıkların üçüncüsü olarak bilinen Âşık Şöhretî, birçok şiiri olan bir âşıktır; ancak bu şiirler zamanında bir eserde toplanmamıştır. Babası Sıdkî’den âşıklık geleneği açısından etkilenmiş; kendisi de oğlu Cesimî’yi etkilemiştir. Artvin âşıklık geleneği içerisinde çok önemli bir yere sahip olan Cuğolu âşıklardan birisi olması hasebiyle önemli bir âşıktır. Şiirlerinde sade ve akıcı bir dil kullanmış, aşk, sevgili, gurbet gibi konulardan bahsetmiştir (Öksüz 2013: 320).

Kaynakça

Gökalp, Mehmet (1988). Artvin Saz Şairleri. İstanbul: Asır Ajans Yay.

Karadeniz, Bekir (2002). Artvinli Halk Şairleri. Ankara: Artvin Kültür ve Yardımlaşma Derneği Yay.

Öksüz, Musa (2013). Artvin Âşıklık Geleneği. Doktora Tezi. Trabzon: Karadeniz Teknik Üniversitesi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. TURGAY KABAK
Yayın Tarihi: 08.11.2013

Eserlerinden Örnekler

Acizdir

Sinem içre kurulmuştur bir kazan

Aman dedi kaynamaktan acizdir

Can bülbülü cevlan eder bir zaman

Bu kafeste oynamaktan acizdir

 

Demeyin gurbette yamandır işim

Çünkü sevdalıyım vardır teftişim

Ecel yastığında ağırır başım

Hasta canım inlemekten acizdir

 

Bilemezsiz Söhret’in siz havasını

Bu garip gönlümün gam davasını

Kilisede öten şu çan sesini

Bu imanım dinlemekten acizdir.

Öksüz, Musa (2013). Artvin Âşıklık Geleneği. Doktora Tezi. Trabzon: Karadeniz Teknik Üniversitesi. 320.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Bayraktar, Necatd. 1949 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2GÜLZAROĞLUd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3GÜLPAŞA, Gülpaşa Dursund. 1927 - ö. 1993Doğum YeriGörüntüle
4FÂZIL PAŞAd. 1795 - ö. 1882Doğum YılıGörüntüle
5FERYADÎ, Ferhatd. 1795 - ö. 1900Doğum YılıGörüntüle
6HAVVA BACId. 1795 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7RİF\'AT, Hacı Hüseyin Rif\'at Efendi, Gökmen-zâded. 1794 - ö. 1860Ölüm YılıGörüntüle
8TEVFÎK, Ahmed Tevfîk Beyd. 1805-06/1810? - ö. 1860Ölüm YılıGörüntüle
9RİF\'AT, Abdurrahmân Rif\'at Efendid. 1808 - ö. 1860Ölüm YılıGörüntüle
10ABBAS SÖHBETOVd. 1903 - ö. 1966MeslekGörüntüle
11ABBASKULU, Abbaskulu Mehemmed Tağıoğlud. 1852 - ö. 1936MeslekGörüntüle
12KUL YAKUPd. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
13HAKVERDİd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14CİHÂNÎ (Cahanî)d. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15HAVASÎ, Mahmudd. 1827 - ö. 1892Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ZAHİD ASLANOĞLUd. 01.08.1945 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17MAHMUT IŞIKd. 1950 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18DERDÎd. 1945 - ö. 1968Madde AdıGörüntüle