Şükrulla Yusupov

?
(d. 1921 / ö. -)
Yazar, şair
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Türkiye Dışı)

Şükrulla Yusupov, 1921 yılında Taşkent’te doğdu. Orta öğretimde pedagoji meslek okuluna gitti ve 1944 yılında Taşkent Pedagoji Enstitüsü’nden mezun oldu. Taşkent Devlet Üniversitesi’nde araştırma görevlisi, Özbekistan Yazarlar Birliği’nde edebî danışman oldu. Devlet edebiyat neşriyatında çalıştı. “Halk düşmanı” olduğu iddiasıyla Sibiya’ya sürüldü ve burada hapis yattı (Yuldashev, 2013: 107).1921 yılında Taşkent’te doğdu. Orta öğretimde pedagoji meslek okuluna gitti ve 1944 yılında Taşkent Pedagoji Enstitüsü’nden mezun oldu. Taşkent Devlet Üniversitesi’nde araştırma görevlisi, Özbekistan Yazarlar Birliği’nde edebî danışman oldu. Devlet edebiyat neşriyatında çalıştı. “Halk düşmanı” olduğu iddiasıyla Sibiya’ya sürüldü ve burada hapis yattı (Yuldashev, 2013: 107). Stalin'in ölümünden sonra serbest kalabildi. Özbekistan Halk şairi unvanı ve Ali Şir Nevâî adına verilen Özbekistan Cumhuriyeti Devlet Ödülü'nü aldı (İnternet 1, 2017).

Baht Kânunı (Mutluluk Kanunı) isimli ilk şiir kitabı 1939 yılında yayımlandı. Daha sonra 1944 yılında Birinci Defter, 1949 yılında Kalb Koşıkları iismli şiir kitapları çıktı. 1948 yılında yazdığı Çâllar (Yaşlılar) isimli manzum hikâyesinde Sovyet yönetiminin emekçi insanlara verdiği değeri anlattı. 1958’de yazdığı “Özbeğim” isimli kasidede Orhun yazıtlarından başlayarak Özbek Türklerinin tarihi açısından önemli eserlere, mekânlara ve şahsiyetlere değinerek millî kimliği ön plana çıkarttı. Çocuk edebiyatı sahasında Bahar Savgası (Bahar Hediyesi) ve Yulduzlar isimli kitapları yazdı. Rossiya, İkki Kâya (İki Kaya), İkki Yâşlik (İki Gençlik), Cevâhir Sandığı (Mücevher Sandığı) isimli şiir kitapları Rusça’ya ve farklı yabancı dillere çevrildi. Bu eserlerinde felsefî fikirler ihtiva eden şiirlere çokça yer verdi. Yazar, Hatarlı Yol, Tebessüm Ogrıları (Tebessüm Hırsızları), Ogrını Karakçı Urdı (Hırsızın Üstesinden Eşkıya gelir) isimli tiyatro eserlerini yazdı. Kefensiz Gömülenler isimli romanında Sibirya’daki hapishane günlerini anlattı. Oldukça başarılı olan bu roman Özbek edebiyatında hatıra-roman türünde önemli bir ilerleme olarak kabul edildi ve farklı dillere çevrildi (Kocaoğlu, 2015:27-30 ve Yuldashev, 2013: 107-108)

Kaynakça

İnternet 1: Bice, Hayati (2017). "Kefensiz Gömülenler". http://www.ulkuyaz.org.tr/dr-hayati-bice-kefensiz-gomulenler/ [Erişim Tarihi: 26.11.2019].

Kocaoğlu, Timur (2015). "Çağdaş Özbek Şiiri". Türk Dünyası Dil ve Edebiyat Dergisi. 3-53.

Yuldashev, Marufjon (2013). "Çağdaş Özbek Edebiyatı II". ed. Yavuz Akpınar ve Ferruh Ağca. Çağdaş Türk Edebiyatları II. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Yayınları. 92-116.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. ÖMER FARUK ATEŞ
Yayın Tarihi: 29.11.2019
Güncelleme Tarihi: 12.11.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Baht Kanunı? / ?1939Şiir
Birinci Defter? / ?1944Şiir
Çâllar? / ?1948Şiir
Tebessüm Ogrıları? / ?1977Tiyatro
Ogrını Karaḳçı Urdı? / ?1984Tiyatro
Kefensiz GömülenlerBerikan Yayınevi / Ankara2009Roman

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Gafur Gulamd. 10 Mayıs 1903 - ö. 1966Doğum YeriGörüntüle
2Rauf Parfid. 23 Eylül 1943 - ö. 28 Mart 2005Doğum YeriGörüntüle
3MÎRZÂ MUHAMMED HAYDAR KÖREGAN, Haydar Mîrzâ Duglatd. 1499 - ö. 1551Doğum YeriGörüntüle
4Nezih Canseld. 1921 - ö. 1997Doğum YılıGörüntüle
5İSLAM, İslam Erdenerd. 1921 - ö. 25.11.1995Doğum YılıGörüntüle
6Cahit Obrukd. 28 Ekim 1921 - ö. 1982Doğum YılıGörüntüle
7OZAN TÜRKMEN, Ali Parlakd. 20.02.1971 - ö. ?MeslekGörüntüle
8Mehmet Akif Alacaoğullarıd. 1961 - ö. ?MeslekGörüntüle
9Abdülgaffur Işıkd. 01 Ekim 1970 - ö. ?MeslekGörüntüle
10Abdürehim Esedoğlu Hakverdiyevd. 4 Mayıs 1870 - ö. 12 Aralık 1933Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11Nusret Dişo Ülküd. 1938 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12Bayram Bilge Tokeld. 1957 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle