TÂBÎ, Dervîş

(d. ?/? - ö. 1688-89/1100)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Asıl adı Ahmed olup, aslen Afyon Karahisarlıdır. Doğum tarihi belli olmayan şair, önce Afyon’da bulunan Sultân Semâ’iyyü’d-Dîvânî dergâhına intisap ederek Mevleviliğe adım atmıştır. Daha sonra Mustafa Dede ve Seyyah Ebubekir Dede’ye hizmet etmiştir. Tâbî, Seyyah Ebubekir Dede’nin şiir ve inşadaki kudretine şu tarihi düşürmüştür:

Münâsibdür hilâfet Mustafâ’dan sonra Bû Bekre

Tâbî, Yusuf-ı Sîneçâk’ın talebelerinden Günâhî Dede, Şûrî Dede ve Gurbetî Dede gibi şairlerin arkasından gitmiş, dönemin önemli şairlerinden Hayalî Bey’in şiirlerine nazireler yazmıştır. Hayâlî Bey’e olan aşırı ilgisi dolayısıyla Vardar Yenicesi şairleri arasında sayılan Tâbî, 1100 / 1688-89’da vefat etmiştir.

Kaynakça

Bursalı Mehmed Tâhir (2000). Osmanlı Müellifleri ve Ahmed Remzi Akyürek Miftâhu’l-Kütüb Ve Esâmî-i Müellifîn Fihristi. C.2. Ankara: Bizim Büro Basımevi.115-116.

Genç, İlhan (hzl.) (2000). Esrar Dede Tezkire-i Şu’arâ-yı Mevleviyye: İnceleme-Metin. Ankara: AKM Yay. 73-74.

Kurnaz, Cemal ve M. Tatçı (hzl.)(2001). Mehmed Nâil Tuman Tuhfe-i Nâilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C.1. Ankara: Bizim Büro Yay. 125.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. İBRAHİM HALİL TUĞLUK
Yayın Tarihi: 16.02.2014

Eserlerinden Örnekler

 I

Yanalı âteş-i mihnetde dil-i sûzânum

Tutalı gökyüzini derd-i dil-i nâlânum

Sâki-i bezmün oluup dîde-i hûn-efşânum

Gussa-i derd ü gam-ı hecr olalı dermânum

Nâle ney göz yaşı mey oldı ciğer biryânum

Hâne-i dilde hayâlün olalı mihmânum

II

Olalı cân u gönül âteş-i mihnetde kebâb

Câmlar dîdelerüm oldı ciğer hûnı şarâb

Şeb-i hecründe senün girmeyeli dideme hˇâb

Çeng olup kâmet-i hum-geşte-i vehm sîne rebâb

 Nâle ney göz yaşı mey oldı ciğer biryânum

Hâne-i dilde hayâlün olalı mihmânum

 III

Hasret-i la’lün ile dîdelerüm hûn olalı

Fikr-i hattunla senün hâl-i diğer-gûn olalı

Künc-i fürkatde gönül hecr ile mahzun olalı

Leyl-i zülfün ümidi ile Mecnûn olalı

Nâle ney göz yaşı mey oldı ciğer biryânum

Hâne-i dilde hayâlün olalı mihmânum

 IV

Yakalı cân evine şu’le-i hicrân ile od

Âteş-i hasret ile sinemi yakdukaça çü ûd

Çihre-i çarhı siyâh eyleyeli dûd-ı kebûd

Bezm-i agyârda sen nâz ile kıldukça sürûd

Nâle ney göz yaşı mey oldı ciğer biryânum

Hâne-i dilde hayâlün olalı mihmânum

 V

Cür’a-i câmını agyâr-ı denî nûş ideli

Çekeli sineni pehlûya der-âgûş ideli

C3am-ı hecrün içirüp Tâbî’yi bî-hûş ideli

Hâlet-i bâde-i aşkun beni medhûş ideli

Nâle ney göz yaşı mey oldı ciğer biryânum

Hâne-i dilde hayâlün olalı mihmânum

(Genç, İlhan (hzl.) (2000). Esrar Dede Tezkire-i Şu’arâ-yı Mevleviyye: İnceleme-Metin. Ankara: AKM Yay. 73-74).


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1DEHŞETÎ, Salihd. 1802/1813? - ö. 1866/1875?Doğum YeriGörüntüle
2Yavuz, İbrahim Ulvid. 09 Mart 1942 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Kestel, Ayşe Serhatd. 1922 - ö. 23 Temmuz 2012Doğum YeriGörüntüle
4DEHŞETÎ, Salihd. 1802/1813? - ö. 1866/1875?Doğum YılıGörüntüle
5Yavuz, İbrahim Ulvid. 09 Mart 1942 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Kestel, Ayşe Serhatd. 1922 - ö. 23 Temmuz 2012Doğum YılıGörüntüle
7DEHŞETÎ, Salihd. 1802/1813? - ö. 1866/1875?Ölüm YılıGörüntüle
8Yavuz, İbrahim Ulvid. 09 Mart 1942 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9Kestel, Ayşe Serhatd. 1922 - ö. 23 Temmuz 2012Ölüm YılıGörüntüle
10DEHŞETÎ, Salihd. 1802/1813? - ö. 1866/1875?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11Yavuz, İbrahim Ulvid. 09 Mart 1942 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12Kestel, Ayşe Serhatd. 1922 - ö. 23 Temmuz 2012Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13DEHŞETÎ, Salihd. 1802/1813? - ö. 1866/1875?Madde AdıGörüntüle
14Yavuz, İbrahim Ulvid. 09 Mart 1942 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15Kestel, Ayşe Serhatd. 1922 - ö. 23 Temmuz 2012Madde AdıGörüntüle