İlyas Tunç

(d. 12 Haziran 1956 / ö. -)
Öğretmen, Şair, Çevirmen
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Ordu'da doğan Tunç, ilkokulu ve ortaokulu doğduğu şehirde tamamlamıştır. 1974 yılında Sinop Lisesi'nden mezun olan Tunç, gençlik yıllarında Orduspor’da amatör ve profesyonel olarak bir süre futbol oynamıştır (www.ilyastunc.com.tr/ozgecmis). Ankara Gazi Eğitim Enstitüsü İngilizce Bölümü'nü bitiren şair,1979 yılından sonra yurdun çeşitli yerlerinde öğretmenlik yapmıştır. 1994’te Ali Rıza Ertan Şiir Ödülü'nü, 1995'te Orhon Murat Arıburnu Jüri Özel Ödülü'nü ve aynı yıl Damar Dergisi Çankaya Belediyesi İlkbahar Şiir Ödülü'nü,2008 yılında da Ceyhun Atuf Kansu Şiir Ödülü'nü kazanan Tunç, Edebiyatçılar Derneği, BESAM ve TYS üyesidir. Sinop'ta yaşayan şair, Ordu Olay yerel haber sitesinde de yazılar yazmıştır.

Şairin şiirleri, Yazılı Günler, Karşı, Damar, Biçem, Akatalpa, Varlık dergilerinde yayımlanmıştır ve İngilizceden şiir çevirileri yapmıştır (Kolektif, 2010:1039). Ankara Gazi Eğitim Enstitüsü mezunudur. 

Tunç, Durgun Yaşamın Şarkısı'nı (Seçilmiş Şiirler, Cai Tianxin), Çağdaş Güney Afrika Şiiri Antolojisi'ni ve Şairin Paltosu’nu (Seçilmiş Şiirler, Martin Espada) edebiyat dünyasına kazandırmıştır. Bunun yanı sıra Hiçliğin Tanecikleri’ni (Seçilmiş Şiirler, Ingrid Jonker) Türkçe’ye çeviren ilk şairdir. Hiçliğin Tanecikleri ile Ingrid Jonker'ı Türk okuyucusuna tanıtan Tunç'a, Aras, ''Çağdaş Güney Afrika Şiiri Antolojisi’nden sonra ‘Hiçliğin Tanecikleri’ni dilimize kazandırdınız ve Ingrid Jonker, Türk okurlarıyla ilk kez buluştu. Bir uzmanlık alanına dönüşen Güney Afrika şiirine olan merakınız nasıl ortaya çıktı, bu şairle yolunuz nerede kesişti?'' sorusunu yöneltir. Tunç'un cevabı ise şöyle olmuştur: ''Türkiye’de Afrika şiirinin yeterince tanındığını sanmıyorum. Güney Afrika Cumhuriyeti, kıtanın en karakteristik özelliklerini taşıyan ülkesi; özellikle yıllarca yaşanan ‘apartheid’ politikaları nedeniyle... Sömürgecilik, açlık, hastalık, kabile savaşları, şiddet, tecavüz, insan hakları ihlalleri ise zaten kıtada hüküm sürüyor. Bütün bunların Afrika şiirine nasıl yansıdığı bilinsin istedim. Cevat Çapan’ın Şiir Atlası sayfasında yayımlanan çevirileri bir antolojide topladım. Jonker, ‘giz dökümcü’ bir şair. Yaşamıyla şiirleri örtüşüyor; aşklarıyla, acılarıyla, ruhsal çalkantılarıyla, intiharıyla… (...)'' (Aras, 2016)

Odatv ise Tunç'un son kitabı Nijerya Şiiri Antolojisi ile ilgili şu değerlendirmeyı yapar: ''Çok renkli kabile hayatının müzikalitesinden, dinsel, mitsel motifleri ve ritüellerinden, sözel geleneğinden azımsanamayacak ölçüde beslendiği söylenebilecek Nijerya şiirinin bu kozmopolit yapısını; Batının tahakkümü altında Batılı bir eğitimden geçerek, kendilerini edebiyat dili olan İngilizcede, sömürüye ve işkenceye karşı ifade eden bu Nijeryalı şairleri Türkçede okumak, şiirin ve insanın evrenselliğini bir kez daha hatırlatılıyor'' (Odatv, 2018).

Kaynakça

Aras, E. (2017). Maskemizi düşürmek cesaret gerektirir. Hürriyet. Erişim adresi: www.hurriyet.com.tr/maskemizi-dusurmek-cesaret-gerektirir-40501946

Işık, İ. (2004). TUNÇ, İlyas. Türkiye Yazarlar Ansiklopedisi. C. III. Ankara: Elvan Yayınları. 1789.

Kolektif (2010). TUNÇ, İlyas. Tanzimat’tan Bugüne Edebiyatçılar Ansiklopedisi. C. II. K-Z. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları. 1039-1040.

Odabaşı, Y. (2001, Haziran). 1975-2000 Son Çeyrek Yüzyıl Şiir Antolojisi. İstanbul: Scala Yayıncılık.

(2018). Edebiyatseverler için hazine. Odatv. Erişim adresi: odatv.com/edebiyatseverler-icin-hazine---11121843.html

Unutmaz, H. (2018). Bütün kara parçalarında, Nijerya şiiri hariç değil. Evrensel. Erişim adresi: www.evrensel.net/haber/368970/butun-kara-parcalarinda-nijerya-siiri-haric-degil

www.ilyastunc.com.tr Erişim tarihi: 05.05.2019

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: İLAYDA ŞENGÜL
Yayın Tarihi: 09.05.2019
Güncelleme Tarihi: 20.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Kış Bir Alkış mıydıBiçem Yayınları / Bursa1992Şiir
Kül ve KopuşDamar Yayınları / Ankara1995Şiir
Fetüs GünlüğüPervaz Yayınları / Ankara2002Şiir
SavrulmalarEkin Yayınları / Ankara2004Şiir
Sesler ve İnceliklerArtshop Yayıncılık / İstanbul2008Şiir
KarnavalArtshop Yayıncılık / İstanbul2009Şiir
Durgun Yaşamın Şarkısı (Cai Tianxin)Artshop Yayıncılık / İstanbul2009Çeviri
Çağdaş Güney Afrika Şiiri AntolojisiBence Kitap / Ankara2013Çeviri
Şairin Paltosu (Martin Espada)Ve Yayınevi / İstanbul2016Çeviri
İtaatsiz PortrelerDafne Kitap / Ankara2016Diğer
Hiçliğin Tanecikleri (Ingrid Jonker)Medakitap / Ankara2017Çeviri
Çağdaş Nijerya Şiiri AntolojisiKaos Çocuk Parkı Yayınları / İstanbul2018Çeviri

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Hamdi Koçd. 20 Aralık 1963 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Meliha Avni Sözend. 1905 - ö. 29 Mart 1993Doğum YeriGörüntüle
3KAYSAL, Şevki Kaysald. 1950 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Ramazan Dikmend. 5 Şubat 1956 - ö. 10 Nisan 1997Doğum YılıGörüntüle
5Nesrin Z. İnankuld. 15 Mart 1956 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Muzaffer Sarıgüld. 15 Şubat 1956 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Ali Naili Erdemd. 17 Şubat 1927 - ö. ?MeslekGörüntüle
8Abdülvahit Coşkunlud. 1883 - ö. 03 Şubat 1950MeslekGörüntüle
9Burhan Sönmezd. 1965 - ö. ?MeslekGörüntüle
10Cem Atbaşoğlud. 26 Ekim 1965 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11Necati Tuncerd. 17 Ocak 1953 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12Ülkü Uluırmakd. 10 Eylül 1939 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13HÂFIZ HIZIR İLYÂS, Enderunlud. 1801 - ö. 1864Madde AdıGörüntüle
14ÇÂRESİZ, Şeyh İlyas, Sakızlı İlyas Efendid. 1592-93 - ö. 1706-07Madde AdıGörüntüle
15İlyas Eserberlind. 10 Ocak 1915 - ö. 5 Ekim 1983Madde AdıGörüntüle