Türâbî/Nidâî, Yekçeşm Mehmed Türâbî Çelebi

(d. ?/? - ö. 1131/1718)
hattat, ser-müezzin, vakanüvis, şair
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

  İstanbullu olan Türâbî kaynaklarda Nidâî ve Yekçeşm Mehmed isimleriyle de zikredilmektedir.

  Tuhfe-i Hattâtîn’de anlatıldığı üzere Koca Mustafa Paşa Camii yakınlarında oturan Mehmed Çelebi bu vesileyle de meşhur hattat Hâfız Osman’dan hatta icazet aldı. Katılmış olduğu Belgrad seferi sırasında 1102/1690 tarihinde kaza eseri tek gözünü kaybedince “Yekçeşm” lakabıyla anılmaya başlayan Mehmed Türâbî, ser-müezzin-i şehriyârî olması yanında bir çok kez vakanüvislik de yapmıştır. Müstakimzâde Süleyman Sadeddin yine Tuhfe-i Hattâtîn isimli eserinde “Figân” kelimesinin ebced hesabıyla onun ölüm tarihi olan 1131/1718 tarihini işaret ettiğini belirtmektedir.

 Yekçeşm Mehmed Türâbî Çelebi, celî müsennâ tarzı yazıda başarılı bir hattat olarak gösterilmiştir. Hâfız Osman’ın meşhur öğrencileri arasında gösterilmektedir. Bugün Beyazıt’ta Besim Ömer Paşa Caddesi ile Profesör Ümit Yaşar Doğanay Sokağı’nın kesiştiği yerde yer alan Kaptân-ı deryâ Hacı İbrahim Paşa’nın yaptırdığı camide bulunan levhaların onun tarafından yazıldığı belirtilmektedir. Müezzinlliği sebebiyle “Nidâî” mahlasını alıp “basit” şiirler söylediği ifade ediliyorsa da bu şiir örneklerine tesadüf edilmemektedir.

Kaynakça

Alparslan, Ali (1999). Osmanlı Hat Sanatı Tarihi. İstanbul: YKY. 71.

Altınok, Baki Yaşa (2006). Turâbî Dîvânı/Yanbolulu Ali Turâbî Baba. İstanbul: Horasan Yay. 14.

Azar, Birol (2005). Türabî Divânı (İnceleme-Metin). Doktora Tezi. Elazığ: Fırat Üniversitesi. 78.

Karatay, Halit (2008). Hattat Divân Şâirleri. Ankara: Akçağ Yay. 440.

Müstakimzâde Süleyman Sadedddin Efendi (1928). Tuhfe-i Hattâtîn. İstanbul: Devlet Matbaaası. 485-86.

Tuman, Mehmed Nâil (2001). Tuhfe-i Nâilî. C. 1. Ankara: Bizim Büro Yay. 129.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. MÜJGÂN ÇAKIR
Yayın Tarihi: 01.09.2014
Güncelleme Tarihi: 23.11.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1HÂMİD, Enserî-zâde Ahmed Hâmid Efendid. ? - ö. 23 Nisan 1768Doğum YeriGörüntüle
2RE'FET, Seyyid Abdullah Re'fetd. 1794 - ö. 1865Doğum YeriGörüntüle
3FITNAT HANIM, Zübeyded. ? - ö. Aralık 1780Doğum YeriGörüntüle
4HÂMİD, Enserî-zâde Ahmed Hâmid Efendid. ? - ö. 23 Nisan 1768Doğum YılıGörüntüle
5RE'FET, Seyyid Abdullah Re'fetd. 1794 - ö. 1865Doğum YılıGörüntüle
6FITNAT HANIM, Zübeyded. ? - ö. Aralık 1780Doğum YılıGörüntüle
7HÂMİD, Enserî-zâde Ahmed Hâmid Efendid. ? - ö. 23 Nisan 1768Ölüm YılıGörüntüle
8RE'FET, Seyyid Abdullah Re'fetd. 1794 - ö. 1865Ölüm YılıGörüntüle
9FITNAT HANIM, Zübeyded. ? - ö. Aralık 1780Ölüm YılıGörüntüle
10HÂMİD, Enserî-zâde Ahmed Hâmid Efendid. ? - ö. 23 Nisan 1768MeslekGörüntüle
11RE'FET, Seyyid Abdullah Re'fetd. 1794 - ö. 1865MeslekGörüntüle
12FITNAT HANIM, Zübeyded. ? - ö. Aralık 1780MeslekGörüntüle
13HÂMİD, Enserî-zâde Ahmed Hâmid Efendid. ? - ö. 23 Nisan 1768Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14RE'FET, Seyyid Abdullah Re'fetd. 1794 - ö. 1865Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15FITNAT HANIM, Zübeyded. ? - ö. Aralık 1780Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16HÂMİD, Enserî-zâde Ahmed Hâmid Efendid. ? - ö. 23 Nisan 1768Madde AdıGörüntüle
17RE'FET, Seyyid Abdullah Re'fetd. 1794 - ö. 1865Madde AdıGörüntüle
18FITNAT HANIM, Zübeyded. ? - ö. Aralık 1780Madde AdıGörüntüle