Turgay Kantürk

(d. 01 Ocak 1961 / ö. ?)
Şair, Tiyatrocu
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

İstanbul'da doğdu. Kartal Lisesini (1980) ve Mimar Sinan Üniversitesi Tiyatro Bölümünü bitirdi (1991). Daha okul sırasında oyuncu olarak çalışmaya başladı. Dormen Tiyatrosu’nda; "Hangisi Karısı", "İkinin Biri", "On Numaralı Ev", "Papaz Kaçtı" ve "Yolun Yarısı" adlı oyunlarda oynadı. Yeditepe Oyuncuları’nda "Kamp 17", F. Hakan Tiyatrosu’nda "Zorba" adlı oyunlarda görev aldı. Oyun yazarlığı ve tiyatro yönetmenliği yaptı. Özel Tiyatro adlı genç bir topluluk kurarak "Tanrı" ve "Açık Denizde" oyunlarının sahneye konmasına ön ayak oldu. İlk oyunu "Pencereler", 1983'te Yeni Oyuncular tarafından Dostlar Tiyatrosu'nda sahnelendi. 1996-97 sezonunda Yılmaz Erdoğan'ın yazdığı "Otogargara"yı sahneye koydu. Sahne çalışmalarını Bakırköy Belediye Tiyatroları'nda oyuncu, yönetmen, yönetim kurulu üyesi, genel sanat yönetmeni yardımcısı olarak sürdürdü. Eski'Z (2 sayı, 1991-92), Hamlet (1994) ve No (1998) dergilerinin yayın yönetmenliğini ve Sel Yayıncılık'ın şiir dizisi editörlüğünü yürüttü. TRT 2 televizyonunda "Okudukça" programını sundu (1999-2004). "Düş müydü?" şiiri ile 1983 Gösteri Dergisi Şiir Ödülü (ikincilik); İlk Gibi Son kitabı ile 1991 Behçet Necatigil Şiir Ödülü'nü kazandı. Hâlen İstanbul'da yaşayan Kantürk; Bakırköy Belediye Tiyatrolarında oyuncu ve yönetmen olarak çalışmakta, yönetim Kurulu üyesi ve Genel Sanat Yönetmeni Yardımcığı görevini sürdürmektedir.

Turgay Kantürk'ün ilk şiiri, 1981'de Oluşum dergisinde çıktı. Sanat Olayı, Türk Dili, Yeditepe, Gösteri, Varlık, Yazko Edebiyat, Sombahar, Argos, Milliyet Sanat ve Nar dergilerinde yayımladığı şiir ve yazılarıyla tanındı. Sabahattin Kudret Aksal ile Behçet Necatigil'e yakın bir çizgide kaleme aldığı ilk şiirlerini 1980'li yıllarda dergilerde yayımladıktan sonra ilk kitabına verilen ödülle adını duyurdu.

Turgay Kantürk 80 Kuşağı şairlerindendir. Şair, kendisiyle yapılan bir söyleşide ilk kitabı İlk Gibi Son'dan (1991) hareketle poetik görüşlerini şu cümlelerle belirtmiştir: "İlk kitap olarak İlk Gibi Son benim bugüne kadarki tüm arayışlarımın ve dünyaya bakışımın ipuçlarını ortaya koyuyor. Onun için benimsenmiş bir ilk kitap bu. Hatta yazarak gizlerini açmaya devam ettiğim bir kitap diyebilirim. Bugüne kadarki tüm verimlerimde de bu kitapla hesaplaştığımı söylemiştim birkaç kez. Doğa kentli bir yaşamın izin verdiği ölçüde ve biraz da çocukluğu özleyişle yer alır bu kitapta ve önemli bir yer tutar. Nerdeyse ilk şiirler toplamında poetik olanın yanına yaşantıyı da koyabilen bir şair görüyorum bugün o kitaba baktığımda." (Kantürk, 2018).

Kantürk'ün daha çok ölçülü-uyaklı, bazıları sone tarzındaki bu şiirlerinde sağlam bir yapı vardır. Daha sonraki şiirlerinde yeni temalara uzanarak anlatımını daha da zenginleştirdiği, yine kendine özgü sağlam bir kurguyla incelikli bir dil yolculuğunu sürdürdüğü kabul edilmiştir (Yalçın, 2010: 574). Turgay Kantürk; Ş. Yorozlu, S. Çekiç, İ. Çiftçioğlu ve Y. Tanyeli gibi ressamlarla gerçekleştirdiği ortak kitaplarla şiir-resim kaynaşmasının özgün örneklerini vermiştir. Kantürk şiir kitaplarının yanı sıra denemelerini Tuzak Kitap: İki Şiirsel Metin (2000) ve Yanlış At Şiir ve Şair ve Başka Şeyler Üstüne (2005) adlı kitaplarında; hikâyelerini Hayat Siyah Ölüm Beyaz: Kısa, Çok Kısa Öyküler (2004) adlı kitabında bir araya getirmiştir.

Kaynakça

Cihan, Anıl (2017). "Turgay Kantürk ile Şiiri ve 1980’ler Dönemi Üstüne Söyleşi", Şiirden, S. 42, ss. 52-57.

Yalçın, Murat (Ed., 2010). Tanzimat'tan Bugüne Edebiyatçılar Ansiklopedisi, 3. Baskı, C.2, s. 574, İstanbul: Yapı Kredi Yay.

www.turgaykanturk.com (Erişim: 9.04.2018).

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. NECATİ TONGA
Yayın Tarihi: 15.05.2018

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
İlk Gibi SonKorsan Yay. / İstanbul1991Şiir
Siyah EşyaTelos Yay. / İstanbul1994Şiir
Ay İçin Küçük Şeyler (Şenol Yorozlu'nun resimleriyle)Sel Yay. / İstanbul1996Şiir
Öteki SahneBDS Yay. / İstanbul1997Şiir
Göl FelaketleriNoyirmiyedi Yay. / İstanbul1997Şiir
Alfabe Meleği, (İ. Çiftçioğlu ve S. Çekiç'in resimleriyle)Atölye Yay. / İstanbul1997Şiir
Gördüğüm Kördüğüm!, (Y. Tanyeli'nin resimleriyle)Digital Stüdyo Yay. / İstanbul1998Şiir
Alacakaranlık, (M. Horasan'ın resimleriyle)? / İstanbul1999Şiir
Seçme ŞiirlerAkdeniz Kitabevi / İstanbul1999Şiir
Tuzak Kitap : İki Şiirsel MetinSel Yay. / İstanbul2000Deneme
Selahattin Yıldırımİstanbul / Bilim Sanat Galerisi Yay.2001İnceleme
Hayat Siyah Ölüm Beyaz : Kısa, Çok Kısa ÖykülerSel Yay / İstanbul2004Hikâye
Yanlış At Şiir ve Şair ve Başka Şeyler Üstüne...Digraf Yay. / İstanbul2005Deneme
Peri Çıkmazı: Bütün Sihirler 1991-2010Sel Yay. / İstanbul2011Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Asena, İncid. 01 Nisan 1948 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Ali Teomand. 07 Temmuz 1962 - ö. 23 Mart 2011Doğum YeriGörüntüle
3İskit, Server R.d. 8 Nisan 1894 - ö. 18 Nisan 1975Doğum YeriGörüntüle
4Ülker Aygünd. 18 Haziran 1961 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Erol, Ahmetd. 24 Mart 1961 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Turgay Algand. 25 Aralık 1961 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Erendoruk, Ömer Osmand. 12 Şubat 1934 - ö. 19 Ekim 2006MeslekGörüntüle
8Ünsal Ünlüd. 18 Eylül 1975 - ö. ?MeslekGörüntüle
9HÜRREMİ/SEFİL SEYYİD, Veliyettin Çelebid. 1867 - ö. 1940MeslekGörüntüle
10Akın, Fikretd. 1952 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11Irmak Bahçecid. 15 Mart 1983 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12Bugay, Umurd. 17 Ocak 1941 - ö. 06 Ağustos 2019Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13Turgay Nard. 4 Aralık 1961 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
14Fişekçi, Turgayd. 1 Ocak 1956 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15Gönenç, Turgayd. 10 Mart 1939 - ö. ?Madde AdıGörüntüle