VELİ, Divriğili

(d. ?/? - ö. ?/?)
âşık
(Âşık / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Şiirlerinde Velî mahlasını kullanan âşık, 19. yüzyıl şairlerindendir. Doğum ve ölüm tarihi bilinmemektedir. Doğan Kaya’nın Arşivindeki 33 numaralı cönkte 58 şiiri bulunmaktadır. Vahit Lütfi Salcı, Halk Bilgisi Haberleri dergisindeki yazısında Divriği’nin Tuğut köyünden olan Âşık Veli’den söz etmektedir. Muhtemelen Divriğili Veli ile Âşık Veli aynı kişidir. Konu ve üslup aynı kişiyle ortaklık göstermektedir (Salcı 1940: 234; Aslanoğlu 1984: 11). Veli, Alevî kültürüne vakıf birisidir. Şiir tekniği güçlüdür. Şiirlerinin hemen hemen tamamına yakını Alevî inancını yansıtmaktadır (Köse 2007: 253-272). 

Kaynakça

Aslanoğlu, İbrahim (1984). İğdecikli Veli. Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı Yay.

Doğan Kaya Arşivi Cönk No: 33.

Köse, Nerin Yayın (2007). “Divriğili Veli Dede’nin Şiirlerinde Konu, Biçim ve Tür”, Osmanlılar Döneminde Sivas Sempozyumu Bildirileri. C. II, Sivas: Sivas Valiliği 1000 Temel Eser Yay.

Salcı, Vahit Lütfi (1940). “Kızılbaş Şairleri-5”, Halk Bilgisi Haberleri. Ağustos. 106: 234.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. DOĞAN KAYA
Yayın Tarihi: 06.02.2015
Güncelleme Tarihi: 12.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Yâr Beni

Bir garip baş ile kaldım arada

Bu cihana hayran ider yâr beni

Külli varlığımı virdim yâre ben

Ya bir ulu kervan ider yâr beni

 

Her gördüğüm ala göze mest demem

Olur olmaz kalleşe yâre dost demem

Bu dünyada yalancı yâr istemem

Gerçek ise kurban eder yâr beni

 

Yalancı ne bilsin dünya dadını

Zat-ı kemal çeker Hakk’ın odunu

Ya hasbetenlillah anmaz adını

Ya Mısır’a Sultan eder yâr beni

 

Seyyah olsam gezsem ili obayı

Abdal oysam giysem şalı abayı

Eğnime giyinsem türlü libayı

Ya soydurur üryan eyler yâr beni

 

Veli’m eydür gülşen için gülzarım

Bülbül güle aşina gül lebi harım

Bir can bir baş ise meydana korum

Ya meydanda merdan eyler yâr beni (Doğan Kaya Arşivi Cönk No: 33)

 

Hun Eyler

Yâr elinden kime şekva eyleyem

Şu garip gönlümü kul viran eyler

Zerrece merhamet yoktur eseri

Gen dünyayı başımıza dar eyler

 

Bir kez yüzümüze gülmedi irşad

Deli gönül gamdan olmadı azad

Kaşlar harami olmuş kirpikler cellad

Senin bu gözlerin yüz bin kan eyler

 

Bakmaz mısın bana yaslı gezerim

Kalem alıp kabahatin yazarım

Yadlar ile konuştuğun sezerim

Şimdi tenhalarda bize hun eyler

 

Selman oldum kapınıza sailim

Cemim cemalin gül hüsnüne mailim

Cevri bir gün olsa ben de kailim

Bu yar bu cefayı her zaman eyler

 

Ala gözlü bir sultanın kuluyum

Aklımı başımdan almış deliyim

Antalyalı oğlu Veli’yim

Elbet ihsan eyler bir gün hun eyler (Doğan Kaya Arşivi Cönk No: 33).

 


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1KUL MUSTAFA, Güneyköylüd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2ÂRİFÎd. ? - ö. 19. yy.Doğum YeriGörüntüle
3SA'ÎDd. ? - ö. 1750Doğum YeriGörüntüle
4KUL MUSTAFA, Güneyköylüd. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5ÂRİFÎd. ? - ö. 19. yy.Doğum YılıGörüntüle
6SA'ÎDd. ? - ö. 1750Doğum YılıGörüntüle
7KUL MUSTAFA, Güneyköylüd. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8ÂRİFÎd. ? - ö. 19. yy.Ölüm YılıGörüntüle
9SA'ÎDd. ? - ö. 1750Ölüm YılıGörüntüle
10KUL MUSTAFA, Güneyköylüd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11ÂRİFÎd. ? - ö. 19. yy.Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12SA'ÎDd. ? - ö. 1750Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13KUL MUSTAFA, Güneyköylüd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
14ÂRİFÎd. ? - ö. 19. yy.Madde AdıGörüntüle
15SA'ÎDd. ? - ö. 1750Madde AdıGörüntüle