YESARÎ, Çankırılı

(d. ?/? - ö. ?/?)
âşık
(Âşık / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Çankırı’nın Yapraklı ilçesinin Tuht nahiyesinden olduğu bilinen Yesarî'nin hayatı hakkında fazla bilgi yoktur. Tarihte “Yesarî” olarak tanınan -Filibeli Mustafa Yesarî, Konyalı Yesarî Baba (Mengüşlü Yesarî), Batumlu Yesarî Baba- dört evliyadan biridir. Doğum ve ölüm tarihleri kesin olarak bilinmeyen âşığın, 19. yüzyılda yaşadığı tahmin edilmektedir.

Yesarî’nin Bektaşi olduğu söylenmekte ise de Hacı Bektaş dergâhını sık sık ziyaret ettiği ve uzun süre orada kalması nedeniyle “Bekîa-şidir” denilmektedir. "Kaynaklarda ünlü bir Bektaşi ozanı olarak tanıtılmaktadır" (Yurt Ansiklopedisi 1982: 1994). Hacı Bektaş dergâhından Ankara’da Marif Vekaleti Kütüphanesi’ne nakledilen mecmualardan birinde ona ait pek çok şiire rastlanmıştır. "Elimizde bulunan cönklerde bu devir eserleri arasında şiirleri vardır" (Kocatürk 1963: 365). Yesarî’nin 1238 yılından sonra türbedar olduğu bilinmektedir. Hemşehrisi olan şair Zahmî ile zaman geçirdiği eserlerinden anlaşılmaktadır.

Çankırı’da düzenlenen yârân sohbetlerine katılan Çankırılı Âşık Ali, Cevheriye Bânu, Âşık Sabri, Efkârî, Nuri Baba, Sadık, Yâdi, Ilgazlı Nâilî gibi âşıklar arasında onun da adı geçmektedir. Dolayısıyla “Çankırı’nın âşık edebiyatı açısından önemli bir durak” olmasında önemli bir rol oynamıştır (Çakır 2012: 165).

Kaynakça

Çakır, Ömer (2012). “Çankırı’da Yârân Sohbetlerinin Edebî Cephesi Yahut Yârân Edebiyatı”, Karatekin Edebiyat Fakültesi Dergisi, 1 (1):151-170.

Çobanoğlu, Özkul (2000). Âşık Tarzı Kültür Geleneği ve Destan Türü. Ankara: Akçağ Yay.

http://www.cansaati.org, Çankırı Araştırmaları Sitesi, 2002-2005 arşiv kayıtları, [erişim tarihi: 24.05.2014].

Kocatürk, Vasfi Mahir (1963). Saz Şiiri Antolojisi. Ankara: Edebiyat Yay.

Onay, A. Talât (1996). Türk Halk Şiirlerinin Şekil ve Nev’i. hzl. Cemal Kurnaz, Ankara: Akçağ Yay.

Yurt Ansiklopedisi (1982). C. 3. İstanbul: Anadolu Yay. 


Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. SÜHEYLA SARITAŞ
Yayın Tarihi: 16.08.2014
Güncelleme Tarihi: 12.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Musammat Koşma

Sevdim bir dilberi, gönül serveri 
Dudağı sükkeri em, emcesine 
Gezmişim her yeri, böyle bir peri 
Görmedim ekseri âdemcesine

Sevdaya duş eder, aşkı çûş eder 
Her sözü gûş eder, ferâmuş eder 
Cilve cünbüş eder htır hoş eder 
Bâdeler nûş eder hemdemcesine

Yesarî bu zâre düştü ne çâre 
Eyledi âvâre, o kaşı kare 
Âlem âşikâre, derdine çâre 
Sarınca o yâri merhemcesine

Onay, A. Talât (1996). Türk Halk Şiirlerinin Şekil ve Nev’i. Ankara: Akçağ Yay. 109-110.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1NURÎ, Mehmet Nurid. 1876 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Ahmet Tellid. 1946 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3RİNDÎ/KÂMİLÎ/KAMİL, İsmail Kamild. ? - ö. 1882Doğum YeriGörüntüle
4NURÎ, Mehmet Nurid. 1876 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Ahmet Tellid. 1946 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6RİNDÎ/KÂMİLÎ/KAMİL, İsmail Kamild. ? - ö. 1882Doğum YılıGörüntüle
7NURÎ, Mehmet Nurid. 1876 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8Ahmet Tellid. 1946 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9RİNDÎ/KÂMİLÎ/KAMİL, İsmail Kamild. ? - ö. 1882Ölüm YılıGörüntüle
10NURÎ, Mehmet Nurid. 1876 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Ahmet Tellid. 1946 - ö. ?MeslekGörüntüle
12RİNDÎ/KÂMİLÎ/KAMİL, İsmail Kamild. ? - ö. 1882MeslekGörüntüle
13NURÎ, Mehmet Nurid. 1876 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Ahmet Tellid. 1946 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15RİNDÎ/KÂMİLÎ/KAMİL, İsmail Kamild. ? - ö. 1882Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16NURÎ, Mehmet Nurid. 1876 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17Ahmet Tellid. 1946 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18RİNDÎ/KÂMİLÎ/KAMİL, İsmail Kamild. ? - ö. 1882Madde AdıGörüntüle