ZİYÂ, Yûsuf Ziyâeddîn Efendi

(d. ?/? - ö. 1269-1276 arası/1853-1861 yılları arası)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Yûsuf Ziyâeddîn olan Ziyâ, Karahisarlıdır. Babası, Karahisar kazası âlimlerinden Alî Efendi’dir. Yûsuf Ziyâ’eddîn Efendi, 1262/1845-46 yılında İstanbul’a gelerek Arapça tahsil ettikten sonra 1269/1852-53 senesinde Ma‘ârif-i Adliye Mektebi’nde Farsça hocalığına tayin edildi. Şairin ölüm tarihi kesin olarak bilinmemekle beraber kaynaklarda yer alan bilgilerde de tutarsızlıklar bulunmaktadır. Sicill-i Osmânî’de (Akbayar 1996: 1718) Sultan Abdülmecîd (sal. 1839-1861) devri sonlarında, Tuhfe-i Nâ’ilî’de (Kurnaz vd. 2001: 575) 1266/1849-50 yılından sonra vefat ettiği kayıtlıdır. Ancak Hâtimetü’l-Eş‘âr’da (Çiftçi yty: 271) yer alan 1269/1852-53 yılında Ma‘ârif-i Adliye Mektebi’ne tayin edildiği bilgisinden hareketle Yûsuf Ziyâeddîn Efendi’nin bu tarihten sonra, 1853-1861 yılları arasında vefat ettiği anlaşılmaktadır.

Hâtimetü’l-Eş‘âr’da (Çiftçi yty: 271) kafiye usulüne ve Farsça edatlara ilişkin matbu bir risalesi olduğu kayıtlıdır. Dîvân'ı olup olmadığı bilinmeyen Ziyâ’nın edebî kişiliğine ilişkin olarak kaynaklarda herhangi bir değerlendirme bulunmamaktadır.

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.) (1996). Mehmed Süreyyâ, Sicill-i Osmânî. C. 5. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay.

Çiftçi, Ömer (hzl.) (yty). Fatîn Davud, Hâtimetü’l-Eş’âr. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10736,metinpdf.pdf?0 [erişim tarihi: 07.09.2014].

Kurnaz, Cemâl ve Mustafa Tatcı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî -  Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri.  C.II. Ankara: Bizim Büro Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ İNCİNUR ATİK GÜRBÜZ
Yayın Tarihi: 18.09.2014
Güncelleme Tarihi: 29.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Nîk ü bedden her ne geldiyse dilimdendir bana

Gâh dost kendi lisânım gâh düşmendir bana

Ol kadar revnak-fezâdır kim sipihr-i tâli‘im

Her şeb-i târîk gûyâ rûz-ı rûşendir bana

Ol perî teşrîfe rağbet itmek isterse eger

Ehl-i dil kâşânesi şimdi nişîmendir bana

Cennetâsâ olsa da gitmem rakîbin câyına

Kûy-ı dilber Cennetâsâ cây u meskendir bana

Iyş u nûş u dehr içün a‘lâ vü ednâya Ziyâ

Hep tekâpû itdiren bu bir kuru tendir bana

(Çiftçi, Ömer (hzl.) (yty). Fatîn Dâvud, Hâtimetü’l-Eş’âr. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10736,metinpdf.pdf?0 [erişim tarihi: 07.09.2014]. 271.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1FEYZÎ, Hasan Efendid. ? - ö. 1695-6Doğum YeriGörüntüle
2EYÜP SARIOĞLUd. 1941 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3YAKÎN, Derviş Yakînd. ? - ö. 1591-92Doğum YeriGörüntüle
4FEYZÎ, Hasan Efendid. ? - ö. 1695-6Doğum YılıGörüntüle
5EYÜP SARIOĞLUd. 1941 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6YAKÎN, Derviş Yakînd. ? - ö. 1591-92Doğum YılıGörüntüle
7FEYZÎ, Hasan Efendid. ? - ö. 1695-6Ölüm YılıGörüntüle
8EYÜP SARIOĞLUd. 1941 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9YAKÎN, Derviş Yakînd. ? - ö. 1591-92Ölüm YılıGörüntüle
10FEYZÎ, Hasan Efendid. ? - ö. 1695-6MeslekGörüntüle
11EYÜP SARIOĞLUd. 1941 - ö. ?MeslekGörüntüle
12YAKÎN, Derviş Yakînd. ? - ö. 1591-92MeslekGörüntüle
13FEYZÎ, Hasan Efendid. ? - ö. 1695-6Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14EYÜP SARIOĞLUd. 1941 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15YAKÎN, Derviş Yakînd. ? - ö. 1591-92Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16FEYZÎ, Hasan Efendid. ? - ö. 1695-6Madde AdıGörüntüle
17EYÜP SARIOĞLUd. 1941 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18YAKÎN, Derviş Yakînd. ? - ö. 1591-92Madde AdıGörüntüle