Madde Detay

İstanbul'da doğmuştur. Yazıları Tercümân-ı Hakîkat gazetesinde yayımlandığından dolayı 19. yüzyılda yaşadığı kesindir. Kırşehir mutasarrıfı Emîn Bey'in büyük kardeşi Sa'îd Efendi'nin kızıdır. Vefat yeri ve vefat tarihi bilinmemektedir.

Cemîle Hanım'ın değerli birçok makalesi Vakit ve Tercümân-ı Hakîkat gazetelerinde yayımlanmıştır. Tercümân-ı Hakîkat'te yazmış olduğu İslam kadınları hakkındaki makalesi çok beğenilmiş, Beyrut'ta Arapça olarak yayımlanan Lisânü'l-Hâl adlı gazete tarafından aynen tercüme edilerek yayımlanmış, burada da takdir görmüştür. Cemîle Hanım'ın makalesiyle açdığı bu önemli konu Londra, Tunus, Beyrut ve diğer bazı ülkelerde yankılar uyandırmış; buralardaki birçok gazetede üzerine yorumlar yapılmış; İslam kadınları arasında böyle önemli bir kadın yazarın varlığı anılan gazetelerde büyük bir hayranlık ve övgüyle karşılanmıştır. Şâ'ir Hanımlarımız adlı esere göre Cemîle Hanım'ın basılmamış edebiyat ve hikemiyata dair birkaç mensur eseri de vardır. Şiirden çok nesirle uğraşmıştır (Ahmed Muhtar 1311: 13). Adı geçen eserde Cemîle Hanım'ın Arapça'dan çevirdiği iki kıt'a örnek olarak alınmıştır.

Ahmed Muhtar (Hacı Beg‑zâde) (1311). Şâir Hanımlarımız. İstanbul.

Ay, Taha (1934). Türk Kadın Şairleri. İstanbul.

Uraz, Murat (1941). Resimli Kadın Şair ve Muharrirlerimiz. İstanbul.

Kıt'a

Her hâlet olup hayâle müncer

Bir yâdı kalır cihânda ancak

Lâyık degil i'timâd kılmak

Eşyâ oluyor zevâle müncer

Kıt'a

Anlaşılmaz hikmet-i Rabb-i Kadîr

Anı derk eyleyemez ferd-i basîr

Sâni'in kudretine san'atına

Hâşe-lillah kim ola şey' nazîr

(Ahmed Muhtar (Hacı Beg‑zâde) (1311). Şâir Hanımlarımız. İstanbul. 14.)