CENÂNÎ, CENÂBÎ (?), Rıdvân-zâde Mustafâ Cenânî

(d. ?/? - ö. ?/?)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / Başlangıç-15. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Mahlasını sadece Mehmet Nâil Tuman’ın (2001: 161) “Cenâbî” şeklinde kaydettiği Cenânî’nin asıl adı Mustafâ’dır. “Rıdvân-zâde” olarak anılmaktadır. Amasyalıdır. Sultân I. Selîm devri (sal. 1512-1520) şairlerindendir. Ümenâ zümresindendir. Hattattır. Latîfî (Canım 2000: 218); Cenânî’nin hattaki üslûbunun benzersizliğinden, gubarî ve reyhanî yazısına ünlü hattat Ya’kût’un sülüs yazısının yetişemediğinden, gayet güzel ve hatasız yazdığından, yazılarında hata aramaya kalkan kâtiplerle usta hattatların küçük bir kusur bile bulamadıklarından bahisle onun bu husustaki ustalığını takdir etmiştir. Ayrıca şairin marifet sahibi, iyi huylu ve sohbetlerde fazlasıyla serbest tavırlı biri olduğuna da değinmiştir. Kaynaklarda, tarih verilmeksizin Sultân I. Selîm devrinde vefat ettiği belirtilen Cenânî’nin, eser kaleme alıp almadığına dair de bir bilgi yoktur. Latîfî (Canım 2000: 218); “bu fende gayr-ı meşhûrdur” dediği şairin hayallerle işleyemediğini vurguladığı, Hasan Çelebi (Sungurhan Eyduran 2009: 219) de sadece vezinli sözlerden ibaret kabul ettiği şiirlerini beğenmemiştir.

Kaynakça

Canım, Rıdvan (hzl.) (2000). Tezkiretü’ş-Şu’arâ ve Tabsıratü’n-Nuzamâ (İnceleme-Metin). Ankara: AKM Yay.

Mehmed Süreyyâ (1308). Sicill-i Osmânî. C. 2. İstanbul.

Sungurhan Eyduran, Aysun (hzl.) (2009). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü’ş-Şu’arâ (Tenkitli Metin- A). http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10738,tsmetinapdf.pdf?0 [erişim tarihi: 04.12.2014].

Şemseddîn Sâmî (1306). Kâmûsü’l-A’lâm. C. 3. İstanbul.

Tuman, Mehmet Nâil (2001). Tuhfe-i Nâilî - Divân Şâirlerinin Muhtasar Biyografileri. C. I. hzl. C. Kurnaz; M. Tatcı. Ankara: Bizim Büro Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. İSMAİL HAKKI AKSOYAK
Yayın Tarihi: 10.12.2014

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Gözüm ol yâr içün pür-nem degülsün

Çık ortadan ki gözüm nem degülsün

Rakîb-i dîve niçün mahrem oldun

Ko yâhı ey perî âdem degülsün

Sana itüm didi çünki o dildâr

Eyit gönlüm niçün hurrem degülsün

Canım, Rıdvan (hzl.) (2000). Tezkiretü'ş-Şu'arâ ve Tabsıratü'n-Nuzamâ (İnceleme-Metin). Ankara: AKM Yay. 219.

Matla’

Çü fursat ıyşa el virdi geçürgil hoş bu devrânı

Bu güni koyma yarına ki getürmez bu devr anı

Canım, Rıdvan (hzl.) (2000). Tezkiretü'ş-Şu'arâ ve Tabsıratü'n-Nuzamâ (İnceleme-Metin). Ankara: AKM Yay. 218.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1AHMED, Musâhib Ahmed Ağad. ? - ö. 1794-95Doğum YeriGörüntüle
2ESEDÎ/RÜSVAÎ, Ali Cem Akbulutd. 19.05.1978 - ö. -Doğum YeriGörüntüle
3ENGİN, İskender Hakid. 1895 - ö. 02 Şubat 1970Doğum YeriGörüntüle
4AHMED, Musâhib Ahmed Ağad. ? - ö. 1794-95Doğum YılıGörüntüle
5ESEDÎ/RÜSVAÎ, Ali Cem Akbulutd. 19.05.1978 - ö. -Doğum YılıGörüntüle
6ENGİN, İskender Hakid. 1895 - ö. 02 Şubat 1970Doğum YılıGörüntüle
7AHMED, Musâhib Ahmed Ağad. ? - ö. 1794-95Ölüm YılıGörüntüle
8ESEDÎ/RÜSVAÎ, Ali Cem Akbulutd. 19.05.1978 - ö. -Ölüm YılıGörüntüle
9ENGİN, İskender Hakid. 1895 - ö. 02 Şubat 1970Ölüm YılıGörüntüle
10AHMED, Musâhib Ahmed Ağad. ? - ö. 1794-95MeslekGörüntüle
11ESEDÎ/RÜSVAÎ, Ali Cem Akbulutd. 19.05.1978 - ö. -MeslekGörüntüle
12ENGİN, İskender Hakid. 1895 - ö. 02 Şubat 1970MeslekGörüntüle
13AHMED, Musâhib Ahmed Ağad. ? - ö. 1794-95Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ESEDÎ/RÜSVAÎ, Ali Cem Akbulutd. 19.05.1978 - ö. -Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ENGİN, İskender Hakid. 1895 - ö. 02 Şubat 1970Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16AHMED, Musâhib Ahmed Ağad. ? - ö. 1794-95Madde AdıGörüntüle
17ESEDÎ/RÜSVAÎ, Ali Cem Akbulutd. 19.05.1978 - ö. -Madde AdıGörüntüle
18ENGİN, İskender Hakid. 1895 - ö. 02 Şubat 1970Madde AdıGörüntüle