DERUNÎ, Hüseyin Avni Başok

(d. ? / ö. 1946)
?
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Hüseyin Avni Başok, doğum tarihi ve yeri bilinmemekle birlikte aslen Kayseri’nin Pınarbaşı ilçesindendir. Ancak “bugün Akdağmadeni’nin [Yozgat] yerli ailelerinden sayılmaktadır” (Yüksel 1981: 10). Lakabı “Hacı Kardaş”tır (Yüksel 1981: 10). 19. yüzyılın sonlarında dünyaya geldiği düşünülmektedir. Kendisinin ve/veya ailesinin ne zaman Akdağmadeni’ne giderek yerleştiği hakkında da bilgi bulunmamaktadır. 1946'da hac dönüşünde Akdağmadeni’nde vefat etmiştir (Güzel 1999: 478).

Şair şiirlerini sağlığındayken yayımlar. Yüksel’in verdiği bilgilere göre 1970'te şairin bir dostu olan Hacı Bedri Bilgin’in bastırdığı kitapta şairin şiirleri bulunmaktadır. Ancak Yüksel, bu kitaptaki şiirleri diğer bir el yazmasıyla karşılaştırdığında iki metin arasında farklılıklar ve eksiklikler olduğunu belirtmiştir. Ayrıca evlatları şairin şiirlerinin başka yazmalarda da kayıtlı olabileceğini ifade ettiklerini fakat bunlara kendisinin ulaşamadığını, bu şiirlerin toplanmasının çok faydalı olacağını söylemiştir (Yüksel 1981: 10). Yüksel onun “iyi bir hattat ve etrafına ışık saçan bir islâm âlimi, bir mutasavvıf kişi” olarak tanıtmış, şiirlerinde de “Allah aşkı, peygamber sevgisi, edep ve haya, doğruluk, güzellik” konularını işlediğini belirtmiştir (Yüksel 1981: 10). Yine Yüksel’in “[a]ruz ve hece ile yazılmış bu nefis şiirlerin” ifadesinden şairin hem aruzlu hem de heceli şiirlerinin bulunduğu anlaşılmaktadır.

Kaynakça

Bilgin (Bilgün?), Bedri (1970). Deruni'nin Şiirleri. Ankara: yey.

Güzel, Abdurrahman (1999). Dinî-Tasavvufî Türk Edebiyatı. Ankara: Akçağ Yay.

Oğuz, M. Öcal (1994). Yozgat’ta Halk Şairliğinin Dünü ve Bugünü. Ankara: Kültür Bakanlığı Yay.

Yüksel, Hasan Avni (1981). “Yozgatlı Âşık Derûni”. Erciyes Dergisi. Yıl: 4. 38: 10-12.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ BETÜL GÖRKEM
Yayın Tarihi: 26.03.2019