DUMANLI, Ziyattin Yıldız

(d. 11.07.1959 / ö. -)
çiftçi
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Ziyattin Yıldız olan âşık, 11 Temmuz 1959 tarihinde Kars’ın Sarıkamış ilçesine bağlı Köroğlu köyünde dünyaya gelmiştir (Kömürcü 2011: 637). 1975 yılında ilkokuldan mezun olmuş, 1984 yılında evlenmiş ve üç çocuk sahibi olmuştur (Aydemir 2013: 525). On sekiz yaşında bir arkadaşının yardımlarıyla saz çalmaya başlayan Yıldız, 1982 yılında Ankara'ya gitmiş ve burada Âşık Muhlis Denizer’in yanında çırak olarak ders almaya başlamıştır. Daha sonra Sarıkamış’ın Köroğlu köyüne geri dönen âşık, 2006’ya kadar burada yaşamını sürdürmüştür. Memleketinde kaldığı bu süre zarfında âşıklığın yanı sıra tarım ve hayvancılıkla da uğraşmıştır (Kömürcü 2011: 638). Şiir söylemeye ilkokul çağlarında başlayan âşık, Murat Çobanoğlu, Yaşar Reyhani, Mevlüt İhsani, Rüstem Alyansoğlu gibi âşıklardan etkilenmiştir (Aydemir 2013: 525). 2006 yılında i Ankara'ya yerleşen Yıldız, âşıklık geleneğini burada sürdürmektedir (Kömürcü 2011: 638).

Şiirlerinde Dumanlı mahlasını kullanmıştır. Dumanlı mahlası, 2008 yılında Âşık Günay Yıldız ve Âşık Muhlis Denizer tarafından kendisine verilmiştir (Aydemir 2013: 525). Dumanlı, şiirlerini genellikle 8’li ve 11’li hece ölçüsüyle, sadece divan türünde yazdığı şiirlerini ise 15’li hece ölçüsüyle yazmıştır. Şiirlerinin tamamına yakınında başlık kullanmıştır. Başlıkları çoğunlukla dörtlüklerin sonunda tekrarladığı rediflerden seçmiştir. Nadir olarak buna uymayan şiirleri de vardır. Âşık, şiirlerinde genel olarak açık ve sade bir dil kullanmakla beraber yer yer Erzurum-Kars ağzını da kullanmaktadır. Kafiye şekli olarak genellikle yarım kafiyeyi kullanmakla birlikte tam ve zengin kafiyeye de yer verdiği görülmektedir. Âşığın şiirleri genel olarak aşk, Kars’a özlem, Sarıkamış’ın güzellikleri, gurbet, ayrılık, ve yer yer de kahramanlık temaları üzerinde yoğunlaşır. Âşığın şiirlerinde tasavvufi unsurlara pek rastlanmaz. Şiirlerinde bahsettiği sevgili gerçek hayatta karşılaşabileceğimiz bir sevgilidir. Bununla birlikte, Dumanlı'nın şiirlerinde sevgiliye kavuşamamadan dolayı bir yakınma sezilir (Kömürcü 2011: 641-643).

Kaynakça

Aydemir, Emrah (2013). "Ziyattin Yıldız (Âşık Dumanlı)". Sazın ve Sözün Sultanları Yaşayan Halk Şairleri - IX. Ed. Fatma Ahsen Turan ve Reyhan Gökben Saluk. Ankara: Gazi Kitabevi. 525-532.

Kömürcü, Bedri (2011). "Âşık Ziyattin Yıldız Hayatı Sanatı Şiirleri". Kars Aşıklarının Hayatları, Sanatları ve Şiirlerinden Örnekler. Hzl. Kürşat Öncül. Kars: Kafkas Üniversitesi Türk Halkbilimi Uygulama ve Araştırma Merkezi Yay. 637-649.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ERKAN ASLAN
Yayın Tarihi: 19.04.2018
Güncelleme Tarihi: 06.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1MUSA, Musa Kayad. 1973 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Abbas Gökçed. 1927 - ö. 20 Aralık 2014Doğum YeriGörüntüle
3Gün A. Utkand. 16 Kasım 1969 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4MUSA, Musa Kayad. 1973 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Abbas Gökçed. 1927 - ö. 20 Aralık 2014Doğum YılıGörüntüle
6Gün A. Utkand. 16 Kasım 1969 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7MUSA, Musa Kayad. 1973 - ö. ?MeslekGörüntüle
8Abbas Gökçed. 1927 - ö. 20 Aralık 2014MeslekGörüntüle
9Gün A. Utkand. 16 Kasım 1969 - ö. ?MeslekGörüntüle
10MUSA, Musa Kayad. 1973 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11Abbas Gökçed. 1927 - ö. 20 Aralık 2014Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12Gün A. Utkand. 16 Kasım 1969 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13MUSA, Musa Kayad. 1973 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
14Abbas Gökçed. 1927 - ö. 20 Aralık 2014Madde AdıGörüntüle
15Gün A. Utkand. 16 Kasım 1969 - ö. ?Madde AdıGörüntüle