HÜKMÎ, Gelibolulu Hükmî Çelebi

(d. ?/? - ö. ?/?)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Gelibolu’da doğdu. Asıl adı Mehmed’dir. Bir imamın oğludur. Öğrenim görerek Sinan Efendi’den mülazım oldu. Kadılık yaptı. Tuhfe-i Nâilî’de II. Selim (1566-1574), Sicill-i Osmânî’de ise III. Murad dönemi (1574-1595)’nde öldüğü kayıtlıdır.

Hükmî’nin herhangi bir eserinin olup olmadığı hakkında kaynaklarda bilgi bulunmamaktadır. Ancak çeşitli mecmualarda şaire ait şiirlere rastlanmaktadır.

Ahdî, Hükmî’nin gönle hoş gelen renkli şiirlerinin olduğunu belirterek onun cinasta ve hayalde Emrî’nin, dilde ve söyleyiş tarzında da Amrî’nin takipçisi olduğunu söyler (Solmaz 2005: 274). Hasan Çelebi de Hükmî’nin şiirleri ve şairliğinden övgüyle bahseder (Eyduran 2009: 245-46). Gelibolulu Âlî ise şairin şiirlerinin övülecek bir yönünün bulunmadığını, şiirlerinin büyük çoğunluğunun mülemma şeklinde olduğunu belirtir (İsen 1994: 302).

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.) (1998). Mehmed Süreyya, Sicill-i Osmânî (Yâhud Tezkîre-i Meşâhir-i Osmânî). C. 3. İstanbul: Kültür Bakanlığı-Tarih Vakfı Ortak Yay.

Eyduran, Aysun S. (hzl.) (2009). Kınalı-zâde Hasan Çelebi, Tezkîretü’ş-Şu’arâ. Tenkitli Metin. Ankara: KTB. Yay. E-kitap: http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/belge/1-83504/kinalizade-hasan-celebi---tezkiretus-suara.html [Erişim Tarihi: 05.01.2014].

İpekten, Halûk, Mustafa İsen, Recep Toparlı, Naci Okçu ve Turgut Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay. 

İsen, Mustafa (hzl.) (1994). Künhü’l-Ahbâr’ın Tezkire Kısmı. Ankara: Akçağ Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmet Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî- Dîvân Şâirlerinin Muhtasar Biyografileri. C. 1. Ankara: Bizim Büro Yay.

Mecmû’a-i Eş’âr. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitaplığı, Muallim Cevdet Koleksiyonu 479. vr. 21b.

Solmaz, Süleyman (hzl.) (2005). Ahdî ve Gülşen-i Şu’arâ'sı (İnceleme-Metin). Ankara: AKM Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. YUNUS KAPLAN
Yayın Tarihi: 01.02.2014
Güncelleme Tarihi: 12.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Âl ile aldı aklumı dilber perî gibi

Reftâr u nâza başladı kebk ü perî gibi

 

‘Aşkun hevâsı ile belâ râhına düşüp

Gezdüm diyâr-ı gurbeti ben serserî gibi

 

Devr-i kamerde encüm ü eflâki seyr ider

Mihr-i münîr rûyuna hep müşterî gibi

 

Gam potasında kalbümi kâl ideli bu ‘aşk

‘Ayn-ı zer eyledi beni ol zergerî gibi

 

Çeşmüm lebine meyl ide Hükmî ‘acebleme

Sarrâfdur o la’l-i bilûr cevheri gibi

(Mecmû’a-i Eş’âr. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitaplığı. Muallim Cevdet Koleksiyonu 479. vr. 21b).


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1MEDHÎ, Kara Kadı-zâde Mahmud Medhî Efendid. ? - ö. 1597-98Doğum YeriGörüntüle
2İBÂDÎ, Kadrî-zâde Yûsufd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3ŞÂKİR EFENDİ, Gelibolulu Elhâcd. 1829 - ö. 1859Doğum YeriGörüntüle
4MEDHÎ, Kara Kadı-zâde Mahmud Medhî Efendid. ? - ö. 1597-98Doğum YılıGörüntüle
5İBÂDÎ, Kadrî-zâde Yûsufd. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6ŞÂKİR EFENDİ, Gelibolulu Elhâcd. 1829 - ö. 1859Doğum YılıGörüntüle
7MEDHÎ, Kara Kadı-zâde Mahmud Medhî Efendid. ? - ö. 1597-98Ölüm YılıGörüntüle
8İBÂDÎ, Kadrî-zâde Yûsufd. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9ŞÂKİR EFENDİ, Gelibolulu Elhâcd. 1829 - ö. 1859Ölüm YılıGörüntüle
10MEDHÎ, Kara Kadı-zâde Mahmud Medhî Efendid. ? - ö. 1597-98MeslekGörüntüle
11İBÂDÎ, Kadrî-zâde Yûsufd. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
12ŞÂKİR EFENDİ, Gelibolulu Elhâcd. 1829 - ö. 1859MeslekGörüntüle
13MEDHÎ, Kara Kadı-zâde Mahmud Medhî Efendid. ? - ö. 1597-98Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14İBÂDÎ, Kadrî-zâde Yûsufd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ŞÂKİR EFENDİ, Gelibolulu Elhâcd. 1829 - ö. 1859Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16MEDHÎ, Kara Kadı-zâde Mahmud Medhî Efendid. ? - ö. 1597-98Madde AdıGörüntüle
17İBÂDÎ, Kadrî-zâde Yûsufd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18ŞÂKİR EFENDİ, Gelibolulu Elhâcd. 1829 - ö. 1859Madde AdıGörüntüle