HÜKMÎ, Gelibolulu Hükmî Çelebi

(d. ?/? - ö. ?/?)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Gelibolu’da doğdu. Hayatı hakkında eldeki bilgiler sınırlıdır. Asıl adı Mehmed’dir. Bir imamın oğludur. Öğrenim görerek Sinan Efendi’den mülazım oldu. Kadılık yaptı. Tuhfe-i Nâilî’de II. Selim (1566-1574), Sicill-i Osmânî’de ise III. Murad dönemi (1574-1595)’nde öldüğü kayıtlıdır.

Hükmî’nin herhangi bir eserinin olup olmadığı hakkında kaynaklarda bilgi bulunmamaktadır. Ancak çeşitli mecmualarda şaire ait şiirlere rastlanmaktadır.

Ahdî, Hükmî’nin çeşitli yazılara sahip, gönle hoş gelen renkli şiirlerinin olduğunu belirterek onun cinasta ve hayalde Emrî’nin, dilde ve söyleyiş tarzında da Amrî’nin takipçisi olduğunu söyler (Solmaz 2005: 274). Hasan Çelebi de Hükmî’nin şiirleri ve şairliğinden övgüyle bahseder (Eyduran 2009: 245-46). Gelibolulu Âlî ise şairin şiirlerinin övülecek bir yönünün bulunmadığını, şiirlerinin büyük çoğunluğunun mülemma şeklinde olduğunu belirtir (İsen 1994: 302).

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.) (1998). Mehmed Süreyya, Sicill-i Osmânî (Yâhud Tezkîre-i Meşâhir-i Osmânî). C. 3. İstanbul: Kültür Bakanlığı-Tarih Vakfı Ortak Yay.

Eyduran, Aysun S. (hzl.) (2009). Kınalı-zâde Hasan Çelebi, Tezkîretü’ş-Şu’arâ, Tenkitli Metin B. Ankara: KTB. Yay. E-kitap: http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/belge/1-83504/kinalizade-hasan-celebi---tezkiretus-suara.html [Erişim Tarihi: 05.01.2014].

İpekten, Halûk, M. İsen, R. Toparlı, N. Okçu ve T. Karabey (1998). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay.

İsen, Mustafa (hzl.) (1994). Künhü’l-Ahbâr’ın Tezkire Kısmı. Ankara: Akçağ Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmet Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî- Dîvân Şâirlerinin Muhtasar Biyografileri. C. 1. Ankara: Bizim Büro Yay.

Mecmû’a-i Eş’âr. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitaplığı, Muallim Cevdet Koleksiyonu 479. vr. 21b.

Solmaz, Süleyman (hzl.) (2005). Ahdî, Gülşen-i Şu’arâ (İnceleme-Metin). Ankara: AKM Başkanlığı Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. YUNUS KAPLAN
Yayın Tarihi: 01.02.2014

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Âl ile aldı aklumı dilber perî gibi

Reftâr u nâza başladı kebk ü perî gibi

‘Aşkun hevâsı ile belâ râhına düşüp

Gezdüm diyâr-ı gurbeti ben serserî gibi

Devr-i kamerde encüm ü eflâki seyr ider

Mihr-i münîr rûyuna hep müşterî gibi

Gam potasında kalbümi kâl ideli bu ‘aşk

‘Ayn-ı zer eyledi beni ol zergerî gibi

Çeşmüm lebine meyl ide Hükmî ‘acebleme

Sarrâfdur o la’l-i bilûr cevheri gibi

Mecmû’a-i Eş’âr. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitaplığı, Muallim Cevdet Koleksiyonu 479. vr. 21b.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1VECHÎd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2TAB'Î, Süleyman Tab'î Efendid. ? - ö. 1611-12Doğum YeriGörüntüle
3ÂLÎ/ÇEŞMÎ, Gelibolulu Mustafad. 1541 - ö. 1600Doğum YeriGörüntüle
4VECHÎd. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5TAB'Î, Süleyman Tab'î Efendid. ? - ö. 1611-12Doğum YılıGörüntüle
6ÂLÎ/ÇEŞMÎ, Gelibolulu Mustafad. 1541 - ö. 1600Doğum YılıGörüntüle
7VECHÎd. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8TAB'Î, Süleyman Tab'î Efendid. ? - ö. 1611-12Ölüm YılıGörüntüle
9ÂLÎ/ÇEŞMÎ, Gelibolulu Mustafad. 1541 - ö. 1600Ölüm YılıGörüntüle
10VECHÎd. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
11TAB'Î, Süleyman Tab'î Efendid. ? - ö. 1611-12MeslekGörüntüle
12ÂLÎ/ÇEŞMÎ, Gelibolulu Mustafad. 1541 - ö. 1600MeslekGörüntüle
13VECHÎd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14TAB'Î, Süleyman Tab'î Efendid. ? - ö. 1611-12Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ÂLÎ/ÇEŞMÎ, Gelibolulu Mustafad. 1541 - ö. 1600Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16VECHÎd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17TAB'Î, Süleyman Tab'î Efendid. ? - ö. 1611-12Madde AdıGörüntüle
18ÂLÎ/ÇEŞMÎ, Gelibolulu Mustafad. 1541 - ö. 1600Madde AdıGörüntüle