Kâdirî, Şeyh Seyyid Abdurrahman Şerif Efendi

(d. ?/? - ö. 1712/1123)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

17. yüzyıl şairlerinden Kâdirî’nin ismi Seyyid Abdurrahman’dır. Kâdirî’yi mahlas olarak kullanması ise Kadirilik’e intisabından dolayıdır. Babasının adı Şerif Hasan Çelebi olup şair küçükken vefat etmiştir. Yetim kalan Seyyid Abdurrahman Şerif Efendi’ye Ümmî Sinanzâde Hasan Efendi sahip çıkmış, büyüdüğünde de kızıyla evlendirmiştir (Çapan 2005: 505).
 Ümmî Sinanzâde Hasan Efendi’nin gözetimi altında iyi bir eğitim almış, marifet ilmi ve tarikat adabı noktasında kendini geliştirmiştir (Çapan 2005: 505). Kadirilik’in İstanbul Tophane’deki merkezinde şeyh olarak görev yapmıştır. Şeyhlik yaptığı dergâhta herkes tarafından sevilip sayılan şair, Şerîf Kâdirî ve Şerîf Çelebi diye meşhur olmuştur (Tuman 2001: 818).
Şair, hicri 1123/ miladi 1712 yılında vefat etmiştir (Çapan 2005: 505).
Seyyid Abdurrahman Şerif Efendi, şiirlerinde Kâdirî mahlasını kullanmış; şeyhâne, merdâne, hakikat şiar şiirler yazmıştır. Tezkirelerde eser/ eserleri hakkında bilgi bulunmayan şairin örnek şiirleri bulunmaktadır. Safâyî Tezkiresi ve Tuhfe-i Nâ’ilî’de
Dil odur kim ola dâ’im mahrem-i râz-ı şuhûd / Tayy ede kevneyni ‘arşa eyleye her dem su‘ûd (Çapan 2005: 505; Tuman 2001: 818).


matlaıyla başlayan üç beyitlik şiirin ise; Sâlim Tezkiresi’nde, madde sonuna eklenen bir zeyille, Gîsûdar Şeyh Ahmed Kâdirî Efendi’ye ait olduğu belirtilmiştir (İnce 2005: 579).

Kaynakça

Çapan, Pervin (2005). Mustafa Safâyî Efendi, Tezkire-i Safâyî ‘Nuhbetü’l-Âsâr Min Fevâ’idi’l-Eş’âr’ İnceleme- Metin- İndeks. Ankara: AKM Yay.

İnce, Adnan (2005). Tezkiretü’ş-Şu’arâ- Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay.

Kurnaz, Cemâl ve Mustafa Tatcı (2001) . Mehmed Nâil TumanTuhfe-i Nâilî Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C. 2. Ankara: Bizim Büro Yay.
 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULLAH AYDIN
Yayın Tarihi: 17.07.2014

Eserlerinden Örnekler

Beyitler

1

Mef‘ûlü fâ‘ilâtü mefâ‘îlü fâ‘ilün
Germ-âbe içre var gör o dellâl-i âfeti
Soydu cihânı eyledi dervîş-i Halvetî

Çapan, Pervin (2005). Mustafa Safâyî Efendi, Tezkire-i Safâyî ‘Nuhbetü’l-Âsâr Min Fevâ’idi’l-Eş’âr’ İnceleme- Metin- İndeks. Ankara: AKM Yay. s. 505.

2

Fâ‘ilâtün fâ‘ilâtün fâ‘ilâtün fâ‘ilün
Derd ile âvâreler derdine tîmâr istemez
Tâlib-i dîdâr olanda fikr-i agyâr istemez

İnce, Adnan (2005). Tezkiretü’ş-Şu’arâ- Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. s. 579.