MUSTAFA CENGİZ

(d. 01.03.1948 / ö. -)
âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Mustafa Cengiz, 1946 yılında Hatay'ın Dörtyol ilçesine bağlı Ocaklı köyünde doğmuştur. Ancak nüfus kayıtlarındaki doğum tarihi 1 Mart 1948'dir. Babası Ocaklı’nın Hörtükler sülalesinden Yemen şehidi Hörtük Küçük Mehmet oğlu Ali Cengiz, annesi ise Ocaklı'dan Durdu Fatma Hanım’dır. 1953 yılında Ocaklı İlkokuluna başlayan Cengiz, 1958 yılında mezun olur ancak öğrenimime daha fazla devam edemez. Adana ile Hatay arasındaki il sınırına denk düşen bölgede yer alan babasına ait çiftlik Turgut Özal hükûmeti zamanında istimlâk edilir. Dolayısıyla 1963 yılından itibaren berber olan ağabeyi Yılmaz'ın yanında çırak olarak çalışmaya başlar. Kaynaklarda hayatı hakkında daha detaylı bilgi bulunmamaktadır (Türkan 2018: 57).

Mustafa Cengiz'in âşıklığa nasıl başladığı hakkında kesin bir bilgi yoktur. Badeli âşıklardan olmayan âşık saz çalmayı da bilmez. Geleneksel yöre kültürünün içinde yaşamış bir kişi olduğu için yetiştiği ortam ve değerleri de mısralarına yansır. Yer yer halk söyleyişleriyle bilgece sözler aktaran âşık, bazen de geçimsizliğin kaynağı saydığı cahil kadınları sözleriyle yerden yere vurur. Mahlas olarak adını ve soyadını kullanmakla birlikte her şiirinde mahlas kullanımına gitmez. Yörenin şiir geleneğine uyarak Karacaoğlan gibi güzelleri över, eşine güzellemeler yazar. Kendisi her şiirini önce Kadir Aslan’a ve Emin Can’a okuyarak icazet alır. Usta çırak ilişkisi içinde yetişmeyen âşığın şiirleri Kadir Aslan’ın Dörtyol’la ilgili kitaplarında, Güneyde Kültür dergisinde, Dörtyol’daki Doğuş Gazetesi’nde ve Osmaniye’de Kınık ve Hasret gazetelerinde yayımlanır. Cengiz, Nereden Nereye Dörtyol adlı kitabıyla hem Dörtyol'u tanıtır hem de yaşadıklarını bildiklerini anlatır (Türkan 2018: 58).

Kaynakça

Türkan, Hüseyin Kürşat (2018). Âşık Duran Bebek. Konya: Kömen Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜSEYİN KÜRŞAT TÜRKAN
Yayın Tarihi: 26.03.2019
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Nereden Nereye DörtyolColor Ofset Matbaacılık / İskenderun2016Otobiyografi

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1PERİŞÂNÎ, Molla Mehmetd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2MAHMUT TAŞKAYAd. 1939 - ö. 01.12.2016Doğum YeriGörüntüle
3MİHMANÎ, Muhittin Cuyad. 1935 - ö. 2006Doğum YeriGörüntüle
4PERİŞÂNÎ, Molla Mehmetd. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5MAHMUT TAŞKAYAd. 1939 - ö. 01.12.2016Doğum YılıGörüntüle
6MİHMANÎ, Muhittin Cuyad. 1935 - ö. 2006Doğum YılıGörüntüle
7PERİŞÂNÎ, Molla Mehmetd. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
8MAHMUT TAŞKAYAd. 1939 - ö. 01.12.2016MeslekGörüntüle
9MİHMANÎ, Muhittin Cuyad. 1935 - ö. 2006MeslekGörüntüle
10PERİŞÂNÎ, Molla Mehmetd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11MAHMUT TAŞKAYAd. 1939 - ö. 01.12.2016Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12MİHMANÎ, Muhittin Cuyad. 1935 - ö. 2006Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13PERİŞÂNÎ, Molla Mehmetd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
14MAHMUT TAŞKAYAd. 1939 - ö. 01.12.2016Madde AdıGörüntüle
15MİHMANÎ, Muhittin Cuyad. 1935 - ö. 2006Madde AdıGörüntüle