ALİ AĞA

(d. ? / ö. ?)
âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Ali Ağa, Sivas'ın Divriği ilçesine bağlı Çamşıhı yöresi köylerinden Mamoağa'da (Ağın Gözecik) dünyaya gelmiştir. Hayatı hakkında detaylı bilgi bulunmamaktadır. Çocukluğu maddi sıkıntılar ve yoksulluk içinde geçer. Hayatının büyük bir kısmı Mamoağa'da geçer. Kız kardeşinin Sivrialan'a gelin gitmesiyle Sivrialanlı Veysel ile de karşılaşır. Başından kaç evlilik geçtiğiyle ilgili net bir bilgi yoktur, ancak şu anda hayatta olmayan Mahmut ve Fatigül isimlerinde iki çocuğu vardır. Hayatı çoğunlukla dedelik yaparak geçer, ancak düzenli bir yaşantısı olmamıştır. Ailenin geçimi noktasında sorumluluk sahibi olmaktan kaçınmış; bundan ötürü ailesine babası, eşi ve kardeşi göz kulak olmuştur. Alkole düşkünlüğü ve zaman zaman esrar kullanması sebebiyle sağlıklı bir hayat sürmeyen âşık, rivayete göre ölümü de yoğun esrar kullanımı nedeniyle olmuştur. Âşığın ölüm tarihi ve mezarının nerede olduğu bilinmemektedir (Kaya 2002: 35; Kaya 2009: 254).

Ali Ağa, yörenin güçlü âşıklarındandır. Onun halk şiirine ve âşıklığa yönelmesinde şüphesiz doğup büyüdüğü Çamşıhı yöresinin âşıklık geleneği hususunda oldukça zengin bir yer olmasının da rolü vardır. Çamşıhı yöresindeki pek çok âşığın ustalığını yapar. İsmail Toprak, Veysel Şatıroğlu ve İlyas Doğan bunlardan bazılarıdır. Hatta Veysel'e saz çalmayı öğreten kişinin Ali Ağa olduğu rivayet edilir. Pek çok şiiri olsa da bunların birçoğu kayıt altına alınmadığı için unutulmuştur. Sivas ve çevresinde meşhur olan "Ağ Gülüm" türküsünün sahibidir. Şiirlerini hece ölçüyle kurgular. Sazı iyi derecede çalabilen Ali Ağa, elimizde bulunan şiirlerinde mahlas kullanmamıştır. 7, 8 ve 11'li hece ile söylediği şiirlerinde koşma, semai ve mani nazım şekillerini kullanır. Güzelleme ve dertlenme ise en çok başvurduğu nazım türleridir. İrticali de kuvvetlidir (Kaya 2002: 35; Kaya 2009: 254).

Kaynakça

Kaya, Doğan (2002). Çamşık Ozanları. Ankara: Çamşık Hüseyin Abdal Derneği Yay.

Kaya, Doğan (2009). Sivas Halk Şâirleri. C. I. Sivas: Önder Matbaacılık.


Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. DOĞAN KAYA - DR. ÖĞR. ÜYESİ UĞUR BAŞARAN
Yayın Tarihi: 07.01.2019
Güncelleme Tarihi: 05.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ZEYNEL/ZEYNELÎ/GARİP ZEYNEL/DERTLİ ZEYNELÎ/DELİ ZEYNEL, Zeynel Sarıd. 01.01.1961 - ö. 24.06.2005Doğum YeriGörüntüle
2KENÂNÎ, Tekkeşin Sungurd. 1913 - ö. 1983Doğum YeriGörüntüle
3FEYZULLAH BABA, Feyzullah Çınard. 15.11.1937 - ö. 23.10.1983Doğum YeriGörüntüle
4ZEYNEL/ZEYNELÎ/GARİP ZEYNEL/DERTLİ ZEYNELÎ/DELİ ZEYNEL, Zeynel Sarıd. 01.01.1961 - ö. 24.06.2005Doğum YılıGörüntüle
5KENÂNÎ, Tekkeşin Sungurd. 1913 - ö. 1983Doğum YılıGörüntüle
6FEYZULLAH BABA, Feyzullah Çınard. 15.11.1937 - ö. 23.10.1983Doğum YılıGörüntüle
7ZEYNEL/ZEYNELÎ/GARİP ZEYNEL/DERTLİ ZEYNELÎ/DELİ ZEYNEL, Zeynel Sarıd. 01.01.1961 - ö. 24.06.2005Ölüm YılıGörüntüle
8KENÂNÎ, Tekkeşin Sungurd. 1913 - ö. 1983Ölüm YılıGörüntüle
9FEYZULLAH BABA, Feyzullah Çınard. 15.11.1937 - ö. 23.10.1983Ölüm YılıGörüntüle
10ZEYNEL/ZEYNELÎ/GARİP ZEYNEL/DERTLİ ZEYNELÎ/DELİ ZEYNEL, Zeynel Sarıd. 01.01.1961 - ö. 24.06.2005MeslekGörüntüle
11KENÂNÎ, Tekkeşin Sungurd. 1913 - ö. 1983MeslekGörüntüle
12FEYZULLAH BABA, Feyzullah Çınard. 15.11.1937 - ö. 23.10.1983MeslekGörüntüle
13ZEYNEL/ZEYNELÎ/GARİP ZEYNEL/DERTLİ ZEYNELÎ/DELİ ZEYNEL, Zeynel Sarıd. 01.01.1961 - ö. 24.06.2005Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14KENÂNÎ, Tekkeşin Sungurd. 1913 - ö. 1983Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15FEYZULLAH BABA, Feyzullah Çınard. 15.11.1937 - ö. 23.10.1983Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ZEYNEL/ZEYNELÎ/GARİP ZEYNEL/DERTLİ ZEYNELÎ/DELİ ZEYNEL, Zeynel Sarıd. 01.01.1961 - ö. 24.06.2005Madde AdıGörüntüle
17KENÂNÎ, Tekkeşin Sungurd. 1913 - ö. 1983Madde AdıGörüntüle
18FEYZULLAH BABA, Feyzullah Çınard. 15.11.1937 - ö. 23.10.1983Madde AdıGörüntüle