Madde Detay

Hayatı hakkında çok fazla bilgi bulunmayan Han Çoban, 18.yüzyılda yaşamış âşıklardandır. Doğum yeri tam olarak tespit edilememiştir. Sadece bir şiirinde geçen “Han Çoban’am Arazbar’dan” mısraından hareketle şairin Arazbar’lı, yani Aras nehri kıyısındaki beldelerden birinde doğmuş olduğu tahmin edilmektedir. Han Çoban'nın ne zaman doğduğu hakkındaki bilinmezlik, ölümü için de geçerlidir. Han Çoban’ın, “Sara’mı” redifli şiiri bugün bile Azerbaycan’da ve Doğu Anadolu’da meşhur olup türkü şeklinde söylenmektedir. Şiirlerinin çoğu elde bulunmayan Han Çoban’la ilgili bir halk hikâyesi de mevcuttur. Bu hikâye şair Nebati ile Han Çoban’ın hayatı etrafında şekillenmiştir.

 

Ahundov, Ehliman (1983). Azerbaycan Aşıgları ve El Şairleri. Bakü: Elm Neşriyyatı. 

Ahundov, Ehliman (1983). Telli Saz Üstadları. Bakü: Azerneşir. 

Muhtaroğlu, Vilayet (hzl.) (1993). “Han Çoban”, Türkiye Dışındaki Türk Edebiyatları Antolojisi. Azerbaycan Türk Edebiyatı. C. 2. İstanbul: Kültür Bakanlığı Yay. 359-360.

Salman, Mümtaz (2005). Azerbaycan Âşıkları ve El Şairleri. C. 1. Bakü: Nurlan. 

Arpaçayı aşdı daşdı

Sel Saramı götdü qaşdı

Sara gözel qelem qaşdı

Apardı seller Saranı

Bir ala gözlü balanı

 

Yüz atilydıg çıhdıg düze

Bıçag batsın yaman göze

Sağrı başmag suda üze

Apardı seller Saranı

Bir ala gözlü balamı

 

Arpa çayı derin olmaz

Ahan sular serin olmaz

Sara kimi gelin olmaz

Apardı seller Saranı

Bir ala gözlü balamı

 

Arpa çayı meni aldı

Apardı deryaya saldı

Cilovdarım dalda galdı

Apardı seller Saranı

Bir ala gözlü balanı

 

Men bu bağa girmemişem

Gonça gülün dermemişem

Men Saranı görmemişem

Apardı seller Saranı

Bir ala gözlü balanı

 

Oldug eceb günü gara

Derdimize yohdu çara

Sara hesret galdı yara

Apardı seller Saranı

Bir ala gözlü balanı

 

Galdı bu sinemde dağın

Öldürdü meni ferağın

Oldu gara tay otağın

Apardı seller Saranı

Bir ala gözlü balanı

 

Adahlın gözler yolunu

Boynuna salsın golunu

Su aldı sağ u solunu

Apardı seller Saranı

Bir ala gözlü balanı

 

Düyünü tökdüm gazana

Gaynadı galdı ezana

Elac yoh Allah yazana

Apardı seller Saranı

Bir ala gözlü balanı

 

Arpa çayı ada gelir

Kor yengeler dada gelir

Sağrı başmag suda gelir

Apardı seller Saranı

Bir ala gözlü balanı

 

Gedin deyin Han Çoban’a

Gelmesin bu il Muğan’a

Muğan batıb nahag gana

Apardı seller Saranı

Bir ala gözlü balanı

Salman, Mümtaz (2005). Azerbaycan Âşıkları ve El Şairleri. C. 1. Bakü: Nurlan. 315-316.