NİKÂTÎ

(d. ?/? - ö. 1127/1715)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Kimi kaynaklarda mahlası "Nükâtî" olarak yer alsa da (İpekten vd. 1988: 353; Abdulkadiroğlu 1999: 495) doğrusu, "incelikler" anlamına gelen "Nikâtî"dir. Nikâtî'nin asıl adı Ali olup İstanbul'da doğmuştur. Öğrenimini tamamlayıp önce mülazım sonra kadı olmuş, ülkenin farklı beldelerinde ve askeri mahkemelerde kadılık ve kâtiplik yapmış, Mora Seferi'nde ordu kadılığı görevinde bulunmuştur. Nikâtî, 1127/1715'de vefat etmiştir. Mezarı, Edirne Kapısı haricinde bulunmaktadır. Nikâtî'nin elmizdeki şiirleri biyografik kaynakların örnek olarak verdiklerinden ibarettir. Sâlim’de bir, Beliğ’de üç, Safâyî'de yedi beyti kayıtlıdır.

Kaynakça

Abdulkadiroğlu, Abdulkerim (hzl.) (1999). İsmail Beliğ Nuhbetü’l-Âsâr li-zeyli Zübdetil-Eş’âr. Ankara: AKM Yay. 495.

Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafa Safâyî Efendi Tezkire-i Safâyî (Nuhbetü'l-Âsâr Min Fevâ'idi'l-Eş'âr) İnceleme-Metin-İndeks. Ankara: AKM Yay. 623-24.

İnce, Adnan (hzl.) (2005). Sâlim Efendi Tezkiretü’ş-Şu‘arâ. Ankara: AKM Yay. 679.

İpekten, Halûk, Mustafa İsen, Recep Toparlı, Naci Okçu ve Turgut Karabey (1998). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatcı (hzl.)(2001). Mehmed Nâil Tuman Tuhfe-i Nâilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C.II. Ankara: Bizim Büro Yay. 1093.

M. Şemseddin Sami (1996). Kâmûsu'l-Alam. C. 4. Ankara: Kaşgâr Neşriyat.

Mehmed Süreyya (1311). Sicill-i Osmânî Yâhud Tezkire-i Meşâhir-i Osmâniyye. C. 4. İstanbul: Matbaa-i Âmire.

Müstakimzade Süleyman Sadeddin (2000). Mecelletü’n-Nisâb fi’n-Nisbi ve’l-Künâ ve’l-Elkâb. (Tıpkı Basım). Ankara: KB Yay.

Özcan, Abdulkadir (hzl.) (1989). Şeyhî Mehmed Efendi Şakâ’ik-i Nu’mâniye ve Zeyilleri “Vakâyiü’l-Fudalâ.” C. 2. İstanbul: Çağrı Yay.

 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. İSMAİL HAKKI AKSOYAK
Yayın Tarihi: 07.12.2013
Güncelleme Tarihi: 26.11.2020

Eserlerinden Örnekler

O hat kim safha-i ruhsâr-ı yâra zîb ü fer virmiş

Hümâ-yı evc-i hüsne sun-ı Hak gûyâ ki per virmiş

(Abdulkadiroğlu, Abdulkerim (hzl.) (1999). İsmail Beliğ Nuhbetü’l-Âsâr li-zeyli Zübdetil-Eş’âr. Ankara: AKM Yay. 495.)

 

Anılmazdı adûnun cünbiş-i murg-ı nigâhından

Eger kim olmasaydı ol nihâl-i işve-cû tâze 

(Abdulkadiroğlu, Abdulkerim (hzl.) (1999). İsmail Beliğ Nuhbetü’l-Âsâr li-zeyli Zübdetil-Eş’âr. Ankara: AKM Yay. 495.)

 

Zahm-ı tîr-i siteme merhem-i vaslun meded it

Görsün adâ da sarılmak nic'olurmış yâre 

(Abdulkadiroğlu, Abdulkerim (hzl.) (1999). İsmail Beliğ Nuhbetü’l-Âsâr li-zeyli Zübdetil-Eş’âr. Ankara: AKM Yay. 495.)

 

Görünse rûy-ı Leylî bend iderdi revzen-i çeşmin

Gözünden sakınırdı sevdigin Kays-ı belâ-dîde 

(İnce, Adnan (hzl.) (2005). Sâlim Efendi Tezkiretü’ş-Şu‘arâ. Ankara: AKM Yay. 679.)

 


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1İFFETÎ, Abdülkerim-zâde Hâfız Mustafa İffetî Efendid. ? - ö. 17 Eylül 1726Doğum YeriGörüntüle
2Sermet Muhtar Alusd. 28 Mayıs 1887 - ö. 20 Mayıs 1952Doğum YeriGörüntüle
3SABRÎ, Sabrî Abdurrahman Çelebi, Arap-zâded. ? - ö. 1590Doğum YeriGörüntüle
4İFFETÎ, Abdülkerim-zâde Hâfız Mustafa İffetî Efendid. ? - ö. 17 Eylül 1726Doğum YılıGörüntüle
5Sermet Muhtar Alusd. 28 Mayıs 1887 - ö. 20 Mayıs 1952Doğum YılıGörüntüle
6SABRÎ, Sabrî Abdurrahman Çelebi, Arap-zâded. ? - ö. 1590Doğum YılıGörüntüle
7İFFETÎ, Abdülkerim-zâde Hâfız Mustafa İffetî Efendid. ? - ö. 17 Eylül 1726Ölüm YılıGörüntüle
8Sermet Muhtar Alusd. 28 Mayıs 1887 - ö. 20 Mayıs 1952Ölüm YılıGörüntüle
9SABRÎ, Sabrî Abdurrahman Çelebi, Arap-zâded. ? - ö. 1590Ölüm YılıGörüntüle
10İFFETÎ, Abdülkerim-zâde Hâfız Mustafa İffetî Efendid. ? - ö. 17 Eylül 1726MeslekGörüntüle
11Sermet Muhtar Alusd. 28 Mayıs 1887 - ö. 20 Mayıs 1952MeslekGörüntüle
12SABRÎ, Sabrî Abdurrahman Çelebi, Arap-zâded. ? - ö. 1590MeslekGörüntüle
13İFFETÎ, Abdülkerim-zâde Hâfız Mustafa İffetî Efendid. ? - ö. 17 Eylül 1726Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Sermet Muhtar Alusd. 28 Mayıs 1887 - ö. 20 Mayıs 1952Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15SABRÎ, Sabrî Abdurrahman Çelebi, Arap-zâded. ? - ö. 1590Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16İFFETÎ, Abdülkerim-zâde Hâfız Mustafa İffetî Efendid. ? - ö. 17 Eylül 1726Madde AdıGörüntüle
17Sermet Muhtar Alusd. 28 Mayıs 1887 - ö. 20 Mayıs 1952Madde AdıGörüntüle
18SABRÎ, Sabrî Abdurrahman Çelebi, Arap-zâded. ? - ö. 1590Madde AdıGörüntüle