NİYÂZÎ, Niyâzî Çelebi

(d. ?/? - ö. 944/1537)
divan şairi, sipahi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Üsküp’te doğdu. Frenk İbrahim Paşa’nın müezzini oldu. Riyâzî’nin hemşehrisi ve dostudur. Musîkî ehli idi ve besteleyip söylediği murabbaları ile tanındı. Ayas Paşa, bir meclisinde Niyâzî’nin murabbalarından birini duyup beğenmiş ve şairi sipahi olarak bölüğe kaydettirmiştir. Bu vesileyle bazı ihsanlara nail olmuştur. Aşık Çelebi, Rumeli üslûbuyla şiirler söyleyen Niyâzî’nin gazelden ziyade murabbada başarılı olduğunu nakleder (Kılıç 2010: 928).

Kaynakça

Aktan, Ali, vd. (hzl) (1995). Mehmed Süreyyâ Sicill-i Osmânî. İstanbul: Sebil Yay.
İpekten, Haluk, M. İsen, R. Toparlı, N. Okçu, T. Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KB Yay.
Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Ȃşık Çelebi, Meşâ’irü’ş-Şu’arâ. C. 2. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay.
Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Nail Tuman, Tuhfe-i Nâilî. Ankara: Bizim Büro Yay.
Sungurhan Eyduran, Aysun (hzl.) (2009). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü’ş-Şu’arâ. Ankara: Kültür Bakanlığı e-kitap: http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-219121/h/girishc.pdf (Erişim Tarihi: 02.02.2014).
 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. HÜSEYİN GÖNEL
Yayın Tarihi: 10.03.2014
Güncelleme Tarihi: 30.10.2020

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Kûşe-i gamda hayâl-i yârdur eglencemüz
Bülbül-i ışkuz dilâ gülzârdur eglencemüz

Ömri çog olsun gam-ı zülfün bizi terk eylemez
Eksük olmaz kanda ise vardur eglencemüz

Cennet-i Firdevs içün zâhid bugün gam çekmezüz
İki âlemde hemîn dîdârdur eglencemüz

Akıdup göz yaşını bülbül gibi nâlânıyuz
Bir yüzi gül serv-i hoş-reftârdur eglencemüz

Künc-i fürkatde Niyâzî gâh derd ü gâh elem
Gâh vasf-ı yâr ile eş‘ârdur eglencemüz

Murabba

Hevâ-yı ışk dil-berden kesilmez
Belâ vü derd ü mihnetden çekilmez
Nice pend eyler isem hîç onulmaz
Yanulmaz bu deli gönlüm yanulmaz

Yine bir yâre meftûn olmak ister
Gam-ı hicr ile mahzûn olmak ister
Düşüp taglara Mecnûn olmak ister
Yanulmaz bu deli gönlüm yanulmaz

(Sungurhan Eyduran, Aysun (hzl.) (2009). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü’ş-Şu’arâ. Ankara: Kültür Bakanlığı e-kitap: http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-219121/h/girishc.pdf s.393. (Erişim Tarihi: 02.02.2014))

*
Âl ile benüm gönlüm alan yârün elinden
Gönlüm ârâm eylemez taglara düşmemdür hemân

(Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Nail Tuman, Tuhfe-i Nâilî. Ankara: Bizim Büro Yay. 1126.)
 


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Seyhan Yakupid. 1978 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2ALTIPARMAK, Muhammed b. Muhammed (Altıparmak Mehmed Efendi)d. ? - ö. 1623-24Doğum YeriGörüntüle
3FERÎDÎ, Haraccı Hüsâmd. ? - ö. 1512-20 veya 1534-35 ?Doğum YeriGörüntüle
4Seyhan Yakupid. 1978 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5ALTIPARMAK, Muhammed b. Muhammed (Altıparmak Mehmed Efendi)d. ? - ö. 1623-24Doğum YılıGörüntüle
6FERÎDÎ, Haraccı Hüsâmd. ? - ö. 1512-20 veya 1534-35 ?Doğum YılıGörüntüle
7Seyhan Yakupid. 1978 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8ALTIPARMAK, Muhammed b. Muhammed (Altıparmak Mehmed Efendi)d. ? - ö. 1623-24Ölüm YılıGörüntüle
9FERÎDÎ, Haraccı Hüsâmd. ? - ö. 1512-20 veya 1534-35 ?Ölüm YılıGörüntüle
10Seyhan Yakupid. 1978 - ö. ?MeslekGörüntüle
11ALTIPARMAK, Muhammed b. Muhammed (Altıparmak Mehmed Efendi)d. ? - ö. 1623-24MeslekGörüntüle
12FERÎDÎ, Haraccı Hüsâmd. ? - ö. 1512-20 veya 1534-35 ?MeslekGörüntüle
13Seyhan Yakupid. 1978 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ALTIPARMAK, Muhammed b. Muhammed (Altıparmak Mehmed Efendi)d. ? - ö. 1623-24Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15FERÎDÎ, Haraccı Hüsâmd. ? - ö. 1512-20 veya 1534-35 ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Seyhan Yakupid. 1978 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17ALTIPARMAK, Muhammed b. Muhammed (Altıparmak Mehmed Efendi)d. ? - ö. 1623-24Madde AdıGörüntüle
18FERÎDÎ, Haraccı Hüsâmd. ? - ö. 1512-20 veya 1534-35 ?Madde AdıGörüntüle