RİYAZÎ, Ali Çelebi, Kuloğlu

(d. ?/? - ö. ?/?)
divan şairi, müneccim, kadı
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İstanbulludur. 16. yy. şairlerinden olan Riyâzî’nin asıl adı Ali olup Kuloğlu sanıyla tanındı. Kara Bâlî Çelebi tarafından evlat edinilip yetiştirildi. İskender Çelebi’nin himayesini kazandı. Şairliğinin ve kadılığının yanı sıra astronomi alanında da geniş bilgiye sahipti ve usta bir müneccimdi. Müneccim Lütfullâh’ın vefatı üzerine bu kıt‘ayı kaleme aldı;

Su’âl itdi bu gün ben zerresine

Ma‘ârif âsmânınun kuyaşı

Ki lutfu’llâh idi evvel müneccim

Ma’âda ‘azm idüp kodı ma’âşı

Ya şimdi kim kalupdur bâb-ı şehde

Rasad-bend-i nücûm-ı kasr-ı Kâşî

Didüm İbn-i ‘Ömerle bendenüzdür

İki kalduk cihânda göti başı (Kılıç 2010: 1398)

İstanbul’u vebadan korumak için yaptığı girişimler sonuçsuz kalınca Temişvar’a giderek zeamet aldı ve orada vefat etti. Riyâzî’nin latifelerini topladığı mecmuasının dışında kelam alanında yazılmış 200 beyitten fazla manzum bir eseri vardır (Kılıç 2010: 1398, Sungurhan 2009: 350, 351).

Kaynakça

İpekten, Haluk vd. (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KB Yay.

Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Âşık Çelebi, Meşâirü'ş-Şuarâ. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Nail Tuman, Tuhfe-i Nâilî. Ankara: Bizim Büro Yay.

İsen, Mustafa (1994). Künhü’l-Ahbar’ın Tezkire Kısmı. Ankara: AKM Yay.

Sungurhan Eyduran, Aysun (hzl.) (2009). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü’ş-Şu’arâ. Ankara: Kültür Bakanlığı e-kitap:http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-219121/h/girishc.pdf [erişim tarihi 08.09.2014]

Şemseddin Sâmî (1311). Kâmûsü’l-A’lâm. C.3. İstanbul.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. ŞERİFE ÖRDEK
Yayın Tarihi: 09.10.2014
Güncelleme Tarihi: 29.10.2020

Eserlerinden Örnekler

Hayli kasdı var idi Arslan Beg’ün

Mûş diyen düzde ammâ oldı fevt

Anun içün didiler târîhini

Avladı arslan pisiyi bebr-i mevt 

(Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Âşık Çelebi, Meşâirü'ş-Şuarâ. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay. 1398.) 


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1KELÂMÎ, Halvetî Şeyh Kelâmî Mustafa Efendid. ? - ö. 1738-1739Doğum YeriGörüntüle
2SÂ'ÎDÂ, Hâfız Sa'îd Efendid. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3RÂSİM, Eğrikapılı Mehmedd. 1688 - ö. 1756Doğum YeriGörüntüle
4KELÂMÎ, Halvetî Şeyh Kelâmî Mustafa Efendid. ? - ö. 1738-1739Doğum YılıGörüntüle
5SÂ'ÎDÂ, Hâfız Sa'îd Efendid. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6RÂSİM, Eğrikapılı Mehmedd. 1688 - ö. 1756Doğum YılıGörüntüle
7KELÂMÎ, Halvetî Şeyh Kelâmî Mustafa Efendid. ? - ö. 1738-1739Ölüm YılıGörüntüle
8SÂ'ÎDÂ, Hâfız Sa'îd Efendid. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9RÂSİM, Eğrikapılı Mehmedd. 1688 - ö. 1756Ölüm YılıGörüntüle
10KELÂMÎ, Halvetî Şeyh Kelâmî Mustafa Efendid. ? - ö. 1738-1739MeslekGörüntüle
11SÂ'ÎDÂ, Hâfız Sa'îd Efendid. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
12RÂSİM, Eğrikapılı Mehmedd. 1688 - ö. 1756MeslekGörüntüle
13KELÂMÎ, Halvetî Şeyh Kelâmî Mustafa Efendid. ? - ö. 1738-1739Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14SÂ'ÎDÂ, Hâfız Sa'îd Efendid. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15RÂSİM, Eğrikapılı Mehmedd. 1688 - ö. 1756Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16KELÂMÎ, Halvetî Şeyh Kelâmî Mustafa Efendid. ? - ö. 1738-1739Madde AdıGörüntüle
17SÂ'ÎDÂ, Hâfız Sa'îd Efendid. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18RÂSİM, Eğrikapılı Mehmedd. 1688 - ö. 1756Madde AdıGörüntüle