Madde Detay

 Asıl adı Yusuf olan Rufaî, Rifaî diye de bilinir. Artvin’e bağlı Yukarı Hod (Maden) köyünde doğmuştur; ancak doğum tarihi bilinmemektedir. Ailesi, aldığı eğitim konusunda bilgi bulunmayan Rufaî, hafızdır ve çömlekçilik yaparak geçimini sağlamıştır. Onun hamisi sayılabilecek tek kişi dayısı Âşık Saidî’dir. Anlatılanlardan Osmanlı Rus Savaşı’nın son yılında H. 1264/ M. 1878 yılında vefat ettiği anlaşılmaktadır (Koç 1990: 65).

Gözleri görmeyen ve çömlekçilikle geçimini sağlayan Rufaî, çeşitli toplantılarda ve düğünlerde saz çalıp şiirler söylemiştir; ancak badeli âşık olup olmadığı bilinmemektedir. Şiirlerinden anlaşıldığı kadarıyla sade ve akıcı bir dil kullanmıştır. Şiirleri genellikle aşk, sevgili, gurbet ve felekten şikâyet konuları üzerinedir. Âşığın yetişmesinde dayısı Âşık Saidî’nin büyük etkisi olmuştur; bundan dolayı şiirlerinde de Âşık Saidî’den etkilendiği görülmektedir. Şair hakkında çok fazla bilgi olmadığı için kendinden sonraki âşıkları etkileyip etkilemediği konusunda bir bilgi günümüze ulaşmamıştır (Öksüz 2013: 311).

Koç, Mehmet (1990). Hodlu Halk Ozanları ve Kalem Şuaraları. Aydın: Hürtunç Ofset.

Öksüz, Musa (2013). Artvin Âşıklık Geleneği. Doktora Tezi. Trabzon: Karadeniz Teknik Üniversitesi.

Düşürdü

Kime şekva edem, kime yalvarem

Beni bir vefasız yare düşürdü

Muhabbet eylemez, selamı kesti

Yaktı dil hanemi nara düşürdü.

Ben de o güzeli sadıktır sandım

Tatlı sözlerine aldanıp kandım

Ellere meyletti yandıkça yandım

Dertten kasvetten kâra düşürdü

Bana reva gördü derdi efkârı

Tartılmaz bu aşkın zararı kârı

Rufaî gezemez gurbet diyarı

Felek beni böyle zora düşürdü.

Öksüz, Musa (2013). Artvin Âşıklık Geleneği. Doktora Tezi. Trabzon: Karadeniz Teknik Üniversitesi. 311.