SERMED, Seyyid Feyzullâh Efendi

(d. ?/? - ö. 22 Muharrem 1202/3 Kasım1787)
divan şairi ve bilgin
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İstanbul’da doğdu. Doğum tarihi bilinmemektedir. Asıl adı Feyzullah’tır. Seyyid Feyzullah Sermed Efendi olarak tanındı. Babası nesih ve sülüste asrının en büyük hattatlarından olan Şekerci-zâde (Şeker-zâde) Mehmed Efendi’dir. Eğitimine babasından aldığı temel derslerle başladı. Hattatlığı, Ebi'l-Kâsım Hoca Mehmed Râsim Efendi'den, matematiği de Mustafa Sıdkî b. Sâlih Kethüdâ'dan öğrendi. Üsküdar'da Yeni Vâlide Camii hatibi olup şeyhü'l-kurrâ oldu. Saray-ı Âmire hocalığı ve Selanik kadılığı yaptı. Devrinde ünlü bir hattattı. Selanik kadılığından azledildikten sonra 22 Muharrem 1202 / 3 Kasım 1787’de vefat etti. Üsküdar’da Karacaahmet'te Re’isü’l-Hattâtîn Şeyh Hamdullah Efendi kabri civarında, babasının kabri yanında medfundur.

Şiir ve inşada mahirdi. Osmanlılar'da logaritma sahasındaki ilk müstakil eseri yazmıştır. Klasik matematikle ilgilenmiş, hocası Mustafa Sıdkî ile başlayan modern matematik geleneğinin de ikinci temsilcisi olmuştur. Edebiyat ve matematik yanında astronomi ve müzik alanlarında da söz sahibi olmuştur. Dîvânı vardır. Matematik alanında başta Maksadeyn fî halli'n-Nisbeteyn olmak üzere birçok eser vermiştir. Dîvânı (Topkapı Saray Müzesi Kütüphanesi, Hazine, nr.890) Sultan Abdülaziz döneminde basılmıştır.

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.) (1996). Mehmed Süreyya, Sicill-i Osmânî. C.2. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay. 530

Aydüz, Salim (2012). "Şekerzâde Seyyid Feyzullâh Sermed". Üsküdarlı Meşhurlar Ansiklopedisi. İstanbul: Üsküdar Belediyesi Yay. 350.

Aydüz, Salim (2010). "Şekerzâde Seyyid Feyzullâh Sermed".TDVİA. İstanbul: İSAM. C.38, 489.

Fatin (1271). Hâtimetü’l-Eş’âr. İstanbul.187.

İpekten, Haluk, M. İsen, R. Toparlı, N. Okçu, T. Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay. 439.

Kurnaz, Cemal ve M. Tatçı (hzl.) (2001). Mehmet Nail Tuman Tuhfe-i Nâilî. C.I. Ankara: Bizim Büro Yay. 417.

Erdem, Sadık (hzl.) (1994). Râmiz ve Âdâb-ı Zurafâsı. Ankara: AKM Yay. 158

Şemseddin Sâmi (1311). Kâmûsü’l-A‘lâm. C.IV. İstanbul. 2554.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. MÜBERRA GÜRGENDERELİ
Yayın Tarihi: 05.07.2014
Güncelleme Tarihi: 12.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Âşık hayâle la‘l-i leb-i gonce-fâm alır

Der-hâb teşne destine ru’yâda câm alır

Pür-şûrdur o zülf ile Sermed dimâğımız

Sünbülsitâna girse de bûy-ı zükâm alır

Ey serv-i nâz gülşene çıkma salınma sen

Ar‘ar bakar da kaddine nakş-ı hırâm alır

(Kurnaz, Cemal ve M. Tatçı (hzl.) (2001) Mehmet Nail Tuman Tuhfe-i Nâilî. C.I. Ankara: Bizim Büro Yay. 417.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Enis Behiç Koryürekd. 27 Mart 1893 - ö. 18 Ekim 1949Doğum YeriGörüntüle
2SÜRÛRÎ, Mustafa Sürûri Efendid. 1618-19 - ö. Aralık-Ocak 1688-89Doğum YeriGörüntüle
3Fehime Nüzhetd. ? - ö. 14 Eylül 1925Doğum YeriGörüntüle
4Enis Behiç Koryürekd. 27 Mart 1893 - ö. 18 Ekim 1949Doğum YılıGörüntüle
5SÜRÛRÎ, Mustafa Sürûri Efendid. 1618-19 - ö. Aralık-Ocak 1688-89Doğum YılıGörüntüle
6Fehime Nüzhetd. ? - ö. 14 Eylül 1925Doğum YılıGörüntüle
7Enis Behiç Koryürekd. 27 Mart 1893 - ö. 18 Ekim 1949Ölüm YılıGörüntüle
8SÜRÛRÎ, Mustafa Sürûri Efendid. 1618-19 - ö. Aralık-Ocak 1688-89Ölüm YılıGörüntüle
9Fehime Nüzhetd. ? - ö. 14 Eylül 1925Ölüm YılıGörüntüle
10Enis Behiç Koryürekd. 27 Mart 1893 - ö. 18 Ekim 1949MeslekGörüntüle
11SÜRÛRÎ, Mustafa Sürûri Efendid. 1618-19 - ö. Aralık-Ocak 1688-89MeslekGörüntüle
12Fehime Nüzhetd. ? - ö. 14 Eylül 1925MeslekGörüntüle
13Enis Behiç Koryürekd. 27 Mart 1893 - ö. 18 Ekim 1949Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14SÜRÛRÎ, Mustafa Sürûri Efendid. 1618-19 - ö. Aralık-Ocak 1688-89Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Fehime Nüzhetd. ? - ö. 14 Eylül 1925Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Enis Behiç Koryürekd. 27 Mart 1893 - ö. 18 Ekim 1949Madde AdıGörüntüle
17SÜRÛRÎ, Mustafa Sürûri Efendid. 1618-19 - ö. Aralık-Ocak 1688-89Madde AdıGörüntüle
18Fehime Nüzhetd. ? - ö. 14 Eylül 1925Madde AdıGörüntüle