Madde Detay

Diyarbakırlıdır. Doğum tarihi bilinmemektedir. Asıl adı Mehmed’dir. Şeyh İbrahim Gülşenî’nin oğludur. Babasından ve babasının şeyhi Dede Ömer Ruşenî’den feyz aldı. 950/1544 yılı sonlarında vefat etti.

Bilinen tek eseri Divan’ıdır. Millet kütüphanesi Ali Emiri Efendi Manzum Eserler 254’te kayıtlı olan eser, bir mensur dibace, Hz. Ali hakkında bir methiye; Türkçe, Arapça, Farsça ve bazen Çağatay Türkçesi ile yazılmış beyitlerden oluşan üç mülemma; dokuz kaside, altı terci-i bend, yirmi beş murabba, altı tahmis, iki şehrengiz, 395 gazel, iki müfret, üç tarih; biri Arapça, biri Farsça iki terci-i bend; Farsça iki tahmis, Farsça kırk iki gazel, Farsça iki tarihten oluşmaktadır (İKTYDK yty. 113).

Şiirleri genellikle tasavvufîdir.

Alsırt, Tahsin (2007). “Za‘fî”. Türk Dünyası Ortak Edebiyatı, Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. 8. Ankara: AKM Yay. 692. 

Güner, Galip, M. Güner (hzl.) (2003). Ali Emîrî Efendi Esâmî-i Şu‘arâ-yı Âmid. Ankara: Anıl Matbaa ve Ciltevi Yay. 36.

İstanbul Kütüphaneleri Türkçe Yazma Divanlar Kataloğu (yty.). “Za'fî”. C. I. İstanbul: Milli Eğitim Basımevi. 113.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatcı (hzl.) (2001). Mehmet Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî- Dîvân Şâirlerinin Muhtasar Biyografileri. Ankara: Bizim Büro Yay.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1998). C. 8. “Za'fî Mehmed (Gülşenî)”. İstanbul: Dergâh Yay. 634. 

Bu mezâhir kim vücûd-ı mutlak izhâr eyledi

Kendüdür kim kendisine arz-ı dîdâr eyledi

Satdı hüsnün aldı aşkın arada bir kimse yok

Kendi satdı kendi aldı kendi bâzâr eyledi

(Güner, Galip, M. Güner (hzl.) (2003). Ali Emîrî Efendi Esâmî-i Şu‘arâ-yı Âmid. Ankara: Anıl Matbaa ve Ciltevi Yay. 36.)