BÂKÎ, Dellâk-zâde Bâkî Efendi

(d. ?/? - ö. ?/III. Murad devri (1574-95))
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İstanbul’da doğdu. Dellâk-zâde sanıyla meşhur olan Sultan Mehmed Camii hatibinin oğludur. Bu yüzden “Dellâk-zâde” diye tanındı. Sesinin güzelliği ve kıraatıyla dikkatleri çeken Bâkî, bu sayede Sultan Bayezid’in meclislerine girme imkânı buldu. Sicill-i Osmânî’de III. Murad devrinde (1574-95) öldüğü kayıtlıdır (Akbayar 1998: 355).

Dellâk-zâde Bâkî’nin herhangi bir eserinin olup olmadığı hakkında kaynaklarda bilgi bulunmamaktadır. Sehî, Bâkî’nin şiirlerinin hoş olduğunu ve beğenildiğini söylese (Sehî Bey 1325: 129) de Ahdî, Bâkî’nin birçok şiiri olmasına rağmen şairlikte şöhreti yakalayamadığını söyler. Buna sebep olarak da Karga-zâde Bâkî (öl. 1600)’nin gölgesinde kalmasını gösterir (Solmaz 2005: 238). Âşık Çelebi de Bâkî’nin şair geçindiğini ancak şiirden anlamadığını belirtir (Kılıç 2010: 415).

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.) (1998). Mehmed Süreyya, Sicill-i Osmânî. C. 2. İstanbul: KB-Tarih Vakfı Ortak Yay.

Gündoğdu, Betül (hzl.)(2002). Pervâne Beg Nazire Mecmuası (30a-67b). Transkripsiyonlu ve Edisyon Kritikli Metin. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: Marmara Üniversitesi.

İpekten, Halûk, Mustafa İsen, Recep Toparlı, Naci Okçu ve Turgut Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay. 

Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Âşık Çelebi, Meşâ’irü’ş-Şu’arâ, İnceleme-Metin. C. 1. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatcı (hzl.) (2001). Mehmet Nâil Tuman, Tuhfe-i NâilîDîvân Şâirlerinin Muhtasar Biyografileri. C.I. Ankara: Bizim Büro Yay.

Sehî (1325). Tezkire-i Sehî. İstanbul.

Solmaz, Süleyman (hzl.) (2005). Ahdî, Gülşen-i Şu’arâ (İnceleme-Metin). Ankara: AKM Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. YUNUS KAPLAN
Yayın Tarihi: 27.10.2014
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Yüzinde görinür ebrû-yı garrâ

Yazılmuşdur kamerde sanasın râ

Perî gibi nihân olmazdı gözden

Dehânun bilmeseydi ilm-i ihfâ

Eger baş egmese kaddine yârun

Mekân itmezdi Cennet içre Tûbâ

Görün yârun hilâlin rûyı üzre

İdinmiş âsumânı sanki meh câ

Dimiş Bâkî görenler bahr-i nazmum

Dür-i ma’ni ile pürdür bu deryâ

(Gündoğdu, Betül (hzl.) (2002). Pervâne Beg Nazire Mecmuası (30a-67b). Transkripsiyonlu ve Edisyon Kritikli Metin. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: Marmara Üniversitesi. 26-27.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Selma Rızad. 5 Şubat 1872 - ö. 5 Ekim 1931Doğum YeriGörüntüle
2FÂRİS/ FÂRİSÎ, Sultan Osman-ı Sânî b. Sultan Ahmed-i Evveld. 1604 - ö. 1622Doğum YeriGörüntüle
3NİHÂD, Mîr, Şerîf Paşa-zâded. 1799 - ö. 1869Doğum YeriGörüntüle
4Selma Rızad. 5 Şubat 1872 - ö. 5 Ekim 1931Doğum YılıGörüntüle
5FÂRİS/ FÂRİSÎ, Sultan Osman-ı Sânî b. Sultan Ahmed-i Evveld. 1604 - ö. 1622Doğum YılıGörüntüle
6NİHÂD, Mîr, Şerîf Paşa-zâded. 1799 - ö. 1869Doğum YılıGörüntüle
7Selma Rızad. 5 Şubat 1872 - ö. 5 Ekim 1931Ölüm YılıGörüntüle
8FÂRİS/ FÂRİSÎ, Sultan Osman-ı Sânî b. Sultan Ahmed-i Evveld. 1604 - ö. 1622Ölüm YılıGörüntüle
9NİHÂD, Mîr, Şerîf Paşa-zâded. 1799 - ö. 1869Ölüm YılıGörüntüle
10Selma Rızad. 5 Şubat 1872 - ö. 5 Ekim 1931Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11FÂRİS/ FÂRİSÎ, Sultan Osman-ı Sânî b. Sultan Ahmed-i Evveld. 1604 - ö. 1622Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12NİHÂD, Mîr, Şerîf Paşa-zâded. 1799 - ö. 1869Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13Selma Rızad. 5 Şubat 1872 - ö. 5 Ekim 1931Madde AdıGörüntüle
14FÂRİS/ FÂRİSÎ, Sultan Osman-ı Sânî b. Sultan Ahmed-i Evveld. 1604 - ö. 1622Madde AdıGörüntüle
15NİHÂD, Mîr, Şerîf Paşa-zâded. 1799 - ö. 1869Madde AdıGörüntüle