Madde Detay
CİVÂNÎ
(d. ?/? - ö. ?/?)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4
Bazı kaynaklara göre Tırhalalı bazılarına göre ise Edirnelidir. Kadı-zâde olarak bilinir. Edirne’de Kemâl Paşa-zâde’den mülazım olduktan sonra çeşitli yerlerde kadılıklarda bulunmuştur. Âşık Çelebi Kemâl Paşa-zâde’nin çok iyilik ve yardımını gördüğünü kaydetmektedir. Son olarak Vize kadısı iken, Sicill-i Osmanî’ye göre 950/1543/44’den sonra ölmüştür. Kınalı-zâde Hasan Çelebi, şiirlerinin güzel olduğunu ve latîfe söylemede usta olduğunu kaydettiği Civânî’nin Kili’de kadıyken söylediği bir gazeline Hâşimî’nin, Gulâmî’nin ve kendinin yazdığı nazirelerden örnekler verir. Âşık Çelebi, şairin mahlasına uygun olarak yaptığı nitelemelere göre şair “civân”lara düşkün, hoş yaradılışlı, zevk ehli ve latîfe söyleyen bir şair imiş. Civânî’nin Pervâne Bey Mecmuası’nda yedi, Mecma’u’n-Nezâ’ir’de üç gazeli bulunmaktadır.
Kaynakça
Akbayar, Nuri (hzl.) (1996). Mehmed Süreyyâ, Sicill-i Osmanî. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay.
Cunbur, Müjgan (2002). “Civânî”. Türk Dünyası Edebiyatçılar Yazarlar ve Şairler Ansiklopedisi. C. 2. Ankara: AKM Yay. 468.
Ergun, Sadeddin Nüzhet (1936). Türk Şairleri. C.1.
Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Âşık Çelebi, Meşâ’irü’ş-Şu’arâ (İnceleme-Metin). İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay.
Köksal, M. Fatih (2012). Edirneli Nazmî, Mecma’u’n-Nezâ’ir. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-292688/h/edirneli-nazmi-mecmaun-nezair.pdf. [erişim tarihi: 20.03.2013]
Kutluk, İbrahim (hzl.) (1978). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü’ş-Şu’arâ. Ankara: TTK Yay.
Pervâne Bey. Mecmû’a-i Nezâ’ir. Topkapı Sarayı Kütüphanesi Bağdat No. 406, vr. 131a, 190b, 317b…
Şemseddîn Sâmî (1314). Kâmûsu’l-A’lâm. İstanbul: Mihrân Matbaası.
Madde Yazım Bilgileri
Yazar: PROF. DR. MEHMET FATİH KÖKSALYayın Tarihi: 06.09.2013Güncelleme Tarihi: 05.12.2020Eserlerinden Örnekler
Gazel
Çerh ayırmasun beni gün yüzlü mâhumdan benüm
Yoksa göge boyanur dûd-ı siyâhumdan benüm
Görinen hurşîd sanmañ kubbe-i eflâkde
Od yanar başında çerhüñ nâr-ı âhumdan benüm
Sînemi karşu siper itdügüm oldıysa günâh
Geçsün ey kaşı kemân tîrüñ günâhumdan benüm
Merd-i ışkum dakdı bir zerrîn otaga başına
Şu’le-i âhum ki çıkmışdur külâhumdan benüm
Âteş-i ruhsârına bakdugumı gördi tabîb
Hükm idüp mecnûnlıgum bildi nigâhumdan benüm
Men’ idüp komaz atı ayagına ruh komaga
Ben bu zulm ü cevri ummazdum o şâhumdan benüm
Eşk ile âhum zemîn ü âsmânı kapladı
Şâh-ı ışkam yir ü gök toldı sipâhumdan benüm
Ben Civânî’yem tarîk-i ışkı itdüm ihtiyâr
Dönüşüm yok ey tarîkat pîri râhumdan benüm
(Köksal, M. Fatih (2012). Edirneli Nazmî, Mecma’u’n-Nezâ’ir. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-292688/h/edirneli-nazmi-mecmaun-nezair.pdf. [erişim tarihi: 20.03.2013]. 1731.)
İlişkili Maddeler
Yayın Tarihi: 06.09.2013Güncelleme Tarihi: 05.12.2020Eserlerinden Örnekler
Gazel
Çerh ayırmasun beni gün yüzlü mâhumdan benüm
Yoksa göge boyanur dûd-ı siyâhumdan benüm
Görinen hurşîd sanmañ kubbe-i eflâkde
Od yanar başında çerhüñ nâr-ı âhumdan benüm
Sînemi karşu siper itdügüm oldıysa günâh
Geçsün ey kaşı kemân tîrüñ günâhumdan benüm
Merd-i ışkum dakdı bir zerrîn otaga başına
Şu’le-i âhum ki çıkmışdur külâhumdan benüm
Âteş-i ruhsârına bakdugumı gördi tabîb
Hükm idüp mecnûnlıgum bildi nigâhumdan benüm
Men’ idüp komaz atı ayagına ruh komaga
Ben bu zulm ü cevri ummazdum o şâhumdan benüm
Eşk ile âhum zemîn ü âsmânı kapladı
Şâh-ı ışkam yir ü gök toldı sipâhumdan benüm
Ben Civânî’yem tarîk-i ışkı itdüm ihtiyâr
Dönüşüm yok ey tarîkat pîri râhumdan benüm
(Köksal, M. Fatih (2012). Edirneli Nazmî, Mecma’u’n-Nezâ’ir. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-292688/h/edirneli-nazmi-mecmaun-nezair.pdf. [erişim tarihi: 20.03.2013]. 1731.)
İlişkili Maddeler
Güncelleme Tarihi: 05.12.2020Eserlerinden Örnekler
Gazel
Çerh ayırmasun beni gün yüzlü mâhumdan benüm
Yoksa göge boyanur dûd-ı siyâhumdan benüm
Görinen hurşîd sanmañ kubbe-i eflâkde
Od yanar başında çerhüñ nâr-ı âhumdan benüm
Sînemi karşu siper itdügüm oldıysa günâh
Geçsün ey kaşı kemân tîrüñ günâhumdan benüm
Merd-i ışkum dakdı bir zerrîn otaga başına
Şu’le-i âhum ki çıkmışdur külâhumdan benüm
Âteş-i ruhsârına bakdugumı gördi tabîb
Hükm idüp mecnûnlıgum bildi nigâhumdan benüm
Men’ idüp komaz atı ayagına ruh komaga
Ben bu zulm ü cevri ummazdum o şâhumdan benüm
Eşk ile âhum zemîn ü âsmânı kapladı
Şâh-ı ışkam yir ü gök toldı sipâhumdan benüm
Ben Civânî’yem tarîk-i ışkı itdüm ihtiyâr
Dönüşüm yok ey tarîkat pîri râhumdan benüm
(Köksal, M. Fatih (2012). Edirneli Nazmî, Mecma’u’n-Nezâ’ir. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-292688/h/edirneli-nazmi-mecmaun-nezair.pdf. [erişim tarihi: 20.03.2013]. 1731.)
İlişkili Maddeler
Eserlerinden Örnekler
Gazel
Çerh ayırmasun beni gün yüzlü mâhumdan benüm
Yoksa göge boyanur dûd-ı siyâhumdan benüm
Görinen hurşîd sanmañ kubbe-i eflâkde
Od yanar başında çerhüñ nâr-ı âhumdan benüm
Sînemi karşu siper itdügüm oldıysa günâh
Geçsün ey kaşı kemân tîrüñ günâhumdan benüm
Merd-i ışkum dakdı bir zerrîn otaga başına
Şu’le-i âhum ki çıkmışdur külâhumdan benüm
Âteş-i ruhsârına bakdugumı gördi tabîb
Hükm idüp mecnûnlıgum bildi nigâhumdan benüm
Men’ idüp komaz atı ayagına ruh komaga
Ben bu zulm ü cevri ummazdum o şâhumdan benüm
Eşk ile âhum zemîn ü âsmânı kapladı
Şâh-ı ışkam yir ü gök toldı sipâhumdan benüm
Ben Civânî’yem tarîk-i ışkı itdüm ihtiyâr
Dönüşüm yok ey tarîkat pîri râhumdan benüm
(Köksal, M. Fatih (2012). Edirneli Nazmî, Mecma’u’n-Nezâ’ir. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-292688/h/edirneli-nazmi-mecmaun-nezair.pdf. [erişim tarihi: 20.03.2013]. 1731.)
İlişkili Maddeler
| Sn. | Madde Adı | D.Tarihi / Ö.Tarihi | Benzerlik | İncele |
|---|---|---|---|---|
| 1 | MU'ÎNÎ, Mu'înî Çelebi | d. ? - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 2 | SÛFÎ-ZÂDE, Mehmed Dâî Efendi | d. ? - ö. 1605-06 | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 3 | İLMÎ, Remzî-zâde Mehmed Çelebi | d. ? - ö. 1597-98 | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 4 | MU'ÎNÎ, Mu'înî Çelebi | d. ? - ö. ? | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 5 | SÛFÎ-ZÂDE, Mehmed Dâî Efendi | d. ? - ö. 1605-06 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 6 | İLMÎ, Remzî-zâde Mehmed Çelebi | d. ? - ö. 1597-98 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 7 | MU'ÎNÎ, Mu'înî Çelebi | d. ? - ö. ? | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 8 | SÛFÎ-ZÂDE, Mehmed Dâî Efendi | d. ? - ö. 1605-06 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 9 | İLMÎ, Remzî-zâde Mehmed Çelebi | d. ? - ö. 1597-98 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 10 | MU'ÎNÎ, Mu'înî Çelebi | d. ? - ö. ? | Meslek | Görüntüle |
| 11 | SÛFÎ-ZÂDE, Mehmed Dâî Efendi | d. ? - ö. 1605-06 | Meslek | Görüntüle |
| 12 | İLMÎ, Remzî-zâde Mehmed Çelebi | d. ? - ö. 1597-98 | Meslek | Görüntüle |
| 13 | MU'ÎNÎ, Mu'înî Çelebi | d. ? - ö. ? | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 14 | SÛFÎ-ZÂDE, Mehmed Dâî Efendi | d. ? - ö. 1605-06 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 15 | İLMÎ, Remzî-zâde Mehmed Çelebi | d. ? - ö. 1597-98 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 16 | MU'ÎNÎ, Mu'înî Çelebi | d. ? - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |
| 17 | SÛFÎ-ZÂDE, Mehmed Dâî Efendi | d. ? - ö. 1605-06 | Madde Adı | Görüntüle |
| 18 | İLMÎ, Remzî-zâde Mehmed Çelebi | d. ? - ö. 1597-98 | Madde Adı | Görüntüle |