Hüseyin Avni Dede

Aşık Denviade, Gökay Can
(d. 1954 / ö. -)
Şair, Seyyar Satıcı
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Hüseyin Avni Dede, Kasım 1953'te doğmasına rağmen Nisan 1954'te nüfusa kaydedildi. Hamidiye Hanım ile Şair Durmuş Dede'nin üç çocuğundan biri olarak Süleymaniye'de doğan Dede, çocukluğunu Vefa, Şehzadebaşı ve Süleymaniye ekseninde geçirdi. Abisi kimya mühendisi, kız kardeşi de resim öğretmenidir. Fakat kendisi mezun olduğu Beyazıt İlkokulu'ndan sonra Şehremini Lisesi'ne başladıysa da bitiremedi.

Lise yıllarında Şehremini Spor Kulübü'nde basketbol oynadı. Lise eğitimini yarım bıraktıktan sonra çeşitli işlerde çalıştı. Bir süre çay ocağında bulunan Dede, bundan başka tabelacılık yaptı, sandallara isim yazdı. Fakat mesaisinin büyük kısmını Beyazıt'ta bulunan Sahaflar Çarşısı girişindeki çınar ağacının altında geçirdi. Şeker ve çikolata satmak için açtığı tezgahına 1964 yılında babası Durmuş Dede'nin kitaplarını koydu. 1973'te ilk kitabını bastıktan sonra onları da satmaya başladı. Ayrıca eski paralar ve pullar, kasetler ve küçük antika eşyalar da ekledi. Yıllar içinde bulunduğu mekânla özdeşleşip bir simge hâlini aldı. 25 Haziran 2018'den itibaren yasa gereği tezgahını açmamaktadır.

Çeşitli işlerde çalışmış olmakla beraber esasen şair olduğunu dile getiren Hüseyin Avni Dede, henüz çocukken şiir yazmaya başladı. İlk defa 1969'da Türkiye dergisinde bir şiiri yayımlandı. İlerleyen yıllarda ise ABC Ekstra, Ekspres, Ana gibi dergilerde de neşredildi. 1973 yılında ise şiirlerini kendi imkanlarıyla bastırdığı "Şairler Üzülmesin" adlı kitabında topladı. Bu dönemde çeşitli zorluklar yaşadı. Kitapları ilgi görmeyince baş ağrısı, ülser ve böbrek hastalığı tedavisi için bir ilaç olarak gösterip satma yoluna gitti. Kitaba göz gezdirip almayanları "Dostlar, gördüğünüz bu boş sayfayı, kopartın ve iyice kaynatıp kesme şekerle karıştırıp için... Ne başınızda ağrı, ne midenizde ülser ne de böbreğinizde taş kalır." (Cumhuriyet Kitap Eki, 13.04.1990: s.5.) diyerek satın almaları için ikna etmeye çalıştı ve yavaş yavaş kitap satışları arttı. Daha sonra başka kitaplar da bastı. Şiirlerine gösterilen ilgi artınca Tek Şekerli, Yağma Yok, Acıya Kurşun Geçmez ve Ben Ölmeden Önce gibi kitapları İngilizce'ye tercüme edildi. 2013 yılında Toplu Şiirler'i Altıkırkbeş Basın Yayın tarafından neşredildi.

"Apartmandaki Gecekondu" isimli çalışması yarım kalan Hüseyin Avni Dede, 26.03.1994 tarihli Cumhuriyet gazetesinde yer alan bir habere göre "Şiirleriyle Hüseyin Avni Dede" isimli şiir kaseti çıkarttı. Ayrıca 1973 yılında İtalyan Kültür Merkezi'nin düzenlediği şiir matinesinde derece aldı.

Kaynakça

(1990). "Hüseyin Avni Dede". Cumhuriyet Kitap Eki. 13 Nisan 1990. 5.

(1994). "Şiirleriyle Hüseyin Avni Dede". Cumhuriyet. 26 Mart 1994. 23.

(2001). "Dede, Hüseyin Avni". Tanzimattan Bugüne Edebiyatçılar Ansiklopedisi. C. I. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları. 312.

(2006). "Dede, Hüseyin Avni". Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi. C. III. Ankara: Elvan Yaınları. 996.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: HÜLYA TEPEDELEN
Yayın Tarihi: 13.11.2019
Güncelleme Tarihi: 19.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Şairler ÜzülmesinBayraktar Yayınevi / İstanbul1973Şiir
Acıya Kurşun GeçmezBayraktar Yayınevi / İstanbul1976Şiir
Ben Ölmeden Önce- / İstanbul1977Şiir
Yağma Yok- / İstanbul1978Şiir
Tek Şekerli ÇınaraltıBakış Müessesesi / İstanbul1983Şiir
Keman Çalan ÖlülerÜç Çiçek Yayınevi / İstanbul1985Şiir
Bizans Tabut Çivileri - Byzantine Coffin NailsPuhu Kitaplar / İstanbul1988Şiir
Sesim Çiviye TakıldıSone Yayınları / İstanbul2006Şiir
Tek Şekerli Çınaraltı - Toplu ŞiirlerAltıkırkbeş Basın Yayın / İstanbul2013Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Sevim Burakd. 29 Haziran 1931 - ö. 30 Aralık 1983Doğum YeriGörüntüle
2KELÂMÎ, Halvetî Şeyh Kelâmî Mustafa Efendid. ? - ö. 1738-1739Doğum YeriGörüntüle
3Ahmet Hamdi Tanpınard. 23 Haziran 1901 - ö. 24 Ocak 1962Doğum YeriGörüntüle
4İSMAİL, İsmail Cevizcid. 1954 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Nilüfer Gürd. 26 Aralık 1954 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Ahmet Sargınd. 01 Ocak 1954 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Monad Balkand. 27 Ocak 1942 - ö. ?MeslekGörüntüle
8Tevfik Celal Orhand. 1905 - ö. 26 Ağustos 1981MeslekGörüntüle
9İsmail Ali Sarard. 27 Haziran 1925 - ö. 15 Nisan 2003MeslekGörüntüle
10İbrahim Tarık Çakmakd. 1912 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11Selman Mined. 1948 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12Halis Özgüd. 1909 - ö. 1982Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13DESTURÎ, Keskin Küçükahmetoğullarıd. 1854 - ö. 1934Madde AdıGörüntüle
14SÜLEYMAN SIRRI AYGÜNd. 1876 - ö. 12.04.1948Madde AdıGörüntüle
15SEYİT, Seyit Türkd. 1911 - ö. 04.12.1986Madde AdıGörüntüle