DERMANÎ, Ahmet Biteker

(d. 01.03.1951 / ö. -)
Öğretmen
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Ahmet Biteker olan âşık, Tokat Zile’nin Fırtıman köyünde 1 Mart 1951’de doğmuştur. Köyde kendi kendine okumayı öğrendikten sonra, ilk ve orta öğrenimini Zile'de tamamlayan âşık, yüksek öğrenimini de Bursa’da tamamlamıştır. Evli ve üç çocuk babası olan âşık, uzun yıllar fen bilgisi öğretmenliği yaptıktan sonra emekli olup Muğla'nın Ortaca ilçesine yerleşir (Yardımcı 2010: 83).

Kendisinden edinilen bilgilere göre ustası, aynı zamanda dayısı olan (Azizim) Aziz Koçak’tır. Halk şiiri tarzında ustaca söyleyişleri olan ve doğaçlaması güçlü olan Dermanî, ses sanatçısı Sabahat Akkiraz, Arif Sağ, Âşık Hüdaî, Âşık Semaî gibi pek çok âşık ve sanatçının bulunduğu Hacıbektaş’ta yapılan bir toplantıda Timur Ulusoy’un her âşıktan bir deyiş istemesi üzerine sıra kendisine gelince bir deyiş okur; o zamana kadar mahlas kullanmayan Ahmet Biteker, okuduğu deyişin son dörtlüğünü “Bu âşığa mahlas verin efendim” biçiminde bitirince Âşık Hüdaî, mahlasının “Dermanî” olmasını teklif eder. Timur Ulusoy’un “Kalp gözün de açılsın, ışığın bol olsun. Yürü be Dermanî” demesi üzerine o günden sonra Dermanî mahlası ile deyişler söylemeye başlar.

Usta çırak geleneği içinde yetişen Dermanî, Aziz Koçak ve Hüseyin Koçak (Enginî)’a çıraklık eder. Alevi Bektaşi ortamında yetiştiğinden ve bu kültüre hâkim olduğundan cemlerde zakirlik de yapan âşık, şiirlerinde "Ele bele dile sahip olmaktır / İncinsek de incitmeden durmaktır / Bilimsiz yol karanlığa varmaktır / Aydınlık insancıl yol Hacı Bektaş" gibi Alevi-Bektaşi felsefesini yansıtan deyişlerin yanı sıra kendi yaşantısı ile ilgili "Gündüzü bir başka gece bir başka/ Yaş kemale erdi yetmiyor aşka/ Geç kalmışız başa dönülse keşke/ Göl kurudu deniz bitti erenler" biçiminde, sosyal içerikli güncel konularda şiirler yazar (Yardımcı 2004: 549).

Kaynakça

Yardımcı, Mehmet (2004). 16. Yüzyıldan Günümüze İz Bırakan Zileli Şairler. Zile: Zile Belediyesi Kültür Yay. (Baskıya hazır, Genişletilmiş II. Baskı için hazırlanan dosya).

Yardımcı, Mehmet (2010). Zile Şiirleri. Zile: Zile Belediyesi Kültür Yay.


Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET YARDIMCI
Yayın Tarihi: 06.07.2018
Güncelleme Tarihi: 06.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1HAZIM/DELİ DOLU/DELİ HAZIM, Hazım Demircid. 1925 - ö. 1996Doğum YeriGörüntüle
2İSMETÎ/İSMET/İSMET NAMLI, Abdülkadir Namlıd. 18.10.1934 - ö. 04.03.2018Doğum YeriGörüntüle
3FAKİR/FAKİRÎ, Cafer Serimd. 1867 - ö. 1932Doğum YeriGörüntüle
4HAZIM/DELİ DOLU/DELİ HAZIM, Hazım Demircid. 1925 - ö. 1996Doğum YılıGörüntüle
5İSMETÎ/İSMET/İSMET NAMLI, Abdülkadir Namlıd. 18.10.1934 - ö. 04.03.2018Doğum YılıGörüntüle
6FAKİR/FAKİRÎ, Cafer Serimd. 1867 - ö. 1932Doğum YılıGörüntüle
7HAZIM/DELİ DOLU/DELİ HAZIM, Hazım Demircid. 1925 - ö. 1996MeslekGörüntüle
8İSMETÎ/İSMET/İSMET NAMLI, Abdülkadir Namlıd. 18.10.1934 - ö. 04.03.2018MeslekGörüntüle
9FAKİR/FAKİRÎ, Cafer Serimd. 1867 - ö. 1932MeslekGörüntüle
10HAZIM/DELİ DOLU/DELİ HAZIM, Hazım Demircid. 1925 - ö. 1996Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11İSMETÎ/İSMET/İSMET NAMLI, Abdülkadir Namlıd. 18.10.1934 - ö. 04.03.2018Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12FAKİR/FAKİRÎ, Cafer Serimd. 1867 - ö. 1932Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13HAZIM/DELİ DOLU/DELİ HAZIM, Hazım Demircid. 1925 - ö. 1996Madde AdıGörüntüle
14İSMETÎ/İSMET/İSMET NAMLI, Abdülkadir Namlıd. 18.10.1934 - ö. 04.03.2018Madde AdıGörüntüle
15FAKİR/FAKİRÎ, Cafer Serimd. 1867 - ö. 1932Madde AdıGörüntüle