DEŞTÎ, Derviş Abdülhay Efendi, Abdülmecid Efendi

(d. ?/? - ö. 1040/1630-31)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Konyalı olan şairin asıl ismi Abdülhay veya Abdülmecid'dir (Mehmed Süreyya 1308-15/ 1890-97: 2/338). Mevlevî tarikatine mensuptur. İbrahim Aczî Kendî’nin Türk Şairleri ve Âşıkları’nda verdiği bilgiye göre Konya’nın Pir Mehmet Paşa Mahallesi'ndendir. İbrahim Aczî Kendî’nin bu açıklamalarının yanı sıra, Rıza Tezkiresi'nde şairin Leyla gibi bir güzele bağlanıp Mecnûn gibi çölde sakin olduğu için Deştî mahlasını aldığı kayıtlıdır (Zavotçu 2009: 133). Çok seyahat eden bir kişi olarak bilinen Deştî, Acem ve Hindistan’ı gezmiş, oradaki entelektüeller ve mutasavvıflarla görüşmüştür. 1040/1630-31'de Konya Mevlevihanesi'nde vefat etmiş ve oraya defnedilmiştir. İbrahim Aczî Kendî, Türk Şairleri ve Âşıkları’nda gezip gördüğü yerleri anlattığı çok sayıda şiir ihtiva eden mecmuasının kaybolduğunu ifade eder (Kendî yty: 36). İyi derecede Farsça bildiği ve devrinde iyi bir nasir olarak tanındığı kaynaklarda kayıtlıdır.

 

Kaynakça

Abdulkadiroğlu, Abdulkerim (hzl.) (1999). İsmail Belîğ Nuhbetü’l-Âsâr Li-Zeyli Zübdeti’l-Eş’âr. Ankara: AKM Yay.

Genç, İlhan (hzl.) (2000). Esrar Dede, Tezkire-i Şu’arâ-yı Mevleviyye: İnceleme-Metin. Ankara: AKM Yay.

Kendî, İbrahim Aczî (yty). Türk Şairleri ve Âşıkları (1. Risale). Yusuf Ağa Ktp. Nu. 10470/1.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.)(2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. Ankara: Bizim Büro Yay.

Mehmed Süreyya (1311). Sicill-i Osmânî Yâhud Tezkire-i Meşâhir-i Osmâniyye. C. 2. İstanbul: Matbaa-i Âmire

Zavotçu, Gencay (hzl.)(2009). Rıza Tezkiresi (İnceleme-Metin). İstanbul: Sahhaflar Kitap Sarayı.

 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. İSMAİL HAKKI AKSOYAK
Yayın Tarihi: 01.04.2014
Güncelleme Tarihi: 25.11.2020

Eserlerinden Örnekler


Râ kaşlarını âşıka her dem dürer büker

Olmasa dil-rübâların işte burâları

(Abdulkadiroğlu, Abdulkerim (hzl.) (1999). İsmail Belîğ Nuhbetü'l-Âsâr li-Zeyli Zübdeti'l-Eş'âr. Ankara: AKM Yay. 82).


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1RECEB, Dervîş Tarîkatîd. ? - ö. 1688-89Doğum YeriGörüntüle
2Muammer Yüzbaşıoğlud. 2 Ekim 1927 - ö. 10 Ekim 2014Doğum YeriGörüntüle
3VEFÂ, Şeyh Vefâ, İbnü’l-vefâ, İbn Vefâ, Vefâ-zâde, Ebu’l-Vefâd. ? - ö. 1491Doğum YeriGörüntüle
4RECEB, Dervîş Tarîkatîd. ? - ö. 1688-89Doğum YılıGörüntüle
5Muammer Yüzbaşıoğlud. 2 Ekim 1927 - ö. 10 Ekim 2014Doğum YılıGörüntüle
6VEFÂ, Şeyh Vefâ, İbnü’l-vefâ, İbn Vefâ, Vefâ-zâde, Ebu’l-Vefâd. ? - ö. 1491Doğum YılıGörüntüle
7RECEB, Dervîş Tarîkatîd. ? - ö. 1688-89Ölüm YılıGörüntüle
8Muammer Yüzbaşıoğlud. 2 Ekim 1927 - ö. 10 Ekim 2014Ölüm YılıGörüntüle
9VEFÂ, Şeyh Vefâ, İbnü’l-vefâ, İbn Vefâ, Vefâ-zâde, Ebu’l-Vefâd. ? - ö. 1491Ölüm YılıGörüntüle
10RECEB, Dervîş Tarîkatîd. ? - ö. 1688-89Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11Muammer Yüzbaşıoğlud. 2 Ekim 1927 - ö. 10 Ekim 2014Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12VEFÂ, Şeyh Vefâ, İbnü’l-vefâ, İbn Vefâ, Vefâ-zâde, Ebu’l-Vefâd. ? - ö. 1491Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13RECEB, Dervîş Tarîkatîd. ? - ö. 1688-89Madde AdıGörüntüle
14Muammer Yüzbaşıoğlud. 2 Ekim 1927 - ö. 10 Ekim 2014Madde AdıGörüntüle
15VEFÂ, Şeyh Vefâ, İbnü’l-vefâ, İbn Vefâ, Vefâ-zâde, Ebu’l-Vefâd. ? - ö. 1491Madde AdıGörüntüle