DÜRRÎ, Dürrî Çelebi

(d. ?/? - ö. 900’den sonra/1494-5’ten sonra)
divan şiiri
(Divan/Yazılı Edebiyat / Başlangıç-15. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Dürrî mahlaslı şairin asıl adı, doğum tarihi ve eğitimi hakkında biyografik kaynaklarda herhangi bir kayıt bulunmamaktadır. Tuhfe-i Nâilî’de “Çelebi” nisbesiyle anılmaktadır (Tuman 2001: 279). Üsküplüdür. Hakkındaki en ayrıntılı bilgiyi veren Latîfî, onun kâtiplik ve hattâtlık yaptığını belirtmektedir (Canım 2000: 258). Mala mülke önem vermediği bilinen Dürrî için (İsen 1997: 134), Kâmûsu’l-A’lâm’da (Şemsettin Sâmi 1996: 2139), “dervîş-nihâd ve fakr u kanaate mâil bir zât” (derviş yaratılışlı, yoksulluk ve kanaata meyilli) denmektedir. Latifî Tezkiresi’nde (Canım 2000: 258) ise, “latîfe-gûy u hande-rûy ve ferhunde-hûy kimesne idi” ifadesiyle onun “hoş sohbet, güler yüzlü, iyi huylu” biri olduğuna değinilmektedir. Mehmed Süreyyâ (Keskin vd. 1996: 371) ve Nâil Tuman (2001: 279) Dürrî’nin 900/1494-5’ten sonra öldüğünü belirtilmekteyse de Ergun (1936-1945: 1191), bu tarihin kesin olmadığını ifade etmektedir. Kaynaklarda şairin eser yazıp yazmadığına dair bir kayıt yoktur, sadece şiirlerinden örnekler mevcuttur. Nitekim Latîfî, onun Cullâbî ile karşılıklı söyledikleri beyitleri aktarmakta, şiirlerinde işlediği konuların da büyük oranda fakirlikle ilgili olduğunu söylemektedir (Canım 2000: 258). Kimi araştırmacılar da şairin, manzumelerinde atasözü ve deyimlere geniş biçimde yer verdiğini (Nureski 2006: 47), şiirlerini “rintçe söyleyiş”le kaleme aldığını ifade etmektedir (İsen 1997: 134).

Kaynakça

Canım, Rıdvan (hzl.) (2000). Latîfî, Tezkiretü’ş-Şu’arâ ve Tabsıratü’n-Nuzamâ. Ankara: AKM Yay.

Cunbur, Müjgan (2003). “Dürrî”. Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. 3. Ankara: AKM Yay. 225.

Ergun, Saadettin Nüzhet (1936-1945). Türk Şairleri. C. III. İstanbul.

İpekten, Halûk, M. İsen, R. Toparlı, N. Okçu, T. Karabey (hzl.) (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay.

İsen, Mustafa (1997). “Kültür Tarihimizde Üsküp ve Üsküplü Divan Şairleri”. Ötelerden bir Ses. Ankara: Akçağ Yay. 131-142.

Keskin, Mustafa, A. Öztürk, R. Tosun (hzl.) (1996). Mehmed Süreyyâ, Sicill-i Osmânî Yâhud Tezkire-i Meşâhir-i Osmâniyye. C. II. İstanbul: Sebil Yayınevi.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Tuhfe-i Nâilî - Divân Şâirlerinin Muhtasar Biyografileri. C. II. Ankara: Bizim Büro Yay.

Nureski, Dzuneis (2006). Tezkirelere Göre Makedonya Şehirlerinden Yetişen Divan Şairleri. Yüksek Lisans Tezi. Edirne: Trakya Üniversitesi.

Sungurhan Eyduran, Aysun (hzl.) (2009). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü’ş-Şu’arâ. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-219122/h/tsmetina.pdf [erişim tarihi: 22.10.2014].

Şemsettin Sâmi (1996). Kâmûsu’l-A’lâm. C. 3. Ankara: Kaşgar Neşriyat.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1977). C. 2. “Dürrî (Üsküplü)”. İstanbul: Dergâh Yay. 401.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. HANİFE KONCU
Yayın Tarihi: 30.10.2014
Güncelleme Tarihi: 06.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Matla’

Ey hâce fakr u fâkamuz mâl ü gınâya virmezüz

Bu köhne şâl ü hırkayı atlas kabâya virmezüz

(Sungurhan Eyduran, Aysun (hzl.) (2009). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkîretü’ş-Şu’arâ. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-219122/h/tsmetina.pdf [erişim tarihi: 22.10.2014]. 314.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Alaettin Tahird. 1949 - ö. 2004Doğum YeriGörüntüle
2ZÂRÎ, Karaca Hasanoğlu, Hoca Hasan-zâded. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Yahya Kemal Beyatlıd. 2 Aralık 1884 - ö. 1 Kasım 1958Doğum YeriGörüntüle
4Alaettin Tahird. 1949 - ö. 2004Doğum YılıGörüntüle
5ZÂRÎ, Karaca Hasanoğlu, Hoca Hasan-zâded. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Yahya Kemal Beyatlıd. 2 Aralık 1884 - ö. 1 Kasım 1958Doğum YılıGörüntüle
7Alaettin Tahird. 1949 - ö. 2004Ölüm YılıGörüntüle
8ZÂRÎ, Karaca Hasanoğlu, Hoca Hasan-zâded. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9Yahya Kemal Beyatlıd. 2 Aralık 1884 - ö. 1 Kasım 1958Ölüm YılıGörüntüle
10Alaettin Tahird. 1949 - ö. 2004MeslekGörüntüle
11ZÂRÎ, Karaca Hasanoğlu, Hoca Hasan-zâded. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
12Yahya Kemal Beyatlıd. 2 Aralık 1884 - ö. 1 Kasım 1958MeslekGörüntüle
13Alaettin Tahird. 1949 - ö. 2004Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ZÂRÎ, Karaca Hasanoğlu, Hoca Hasan-zâded. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Yahya Kemal Beyatlıd. 2 Aralık 1884 - ö. 1 Kasım 1958Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Alaettin Tahird. 1949 - ö. 2004Madde AdıGörüntüle
17ZÂRÎ, Karaca Hasanoğlu, Hoca Hasan-zâded. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18Yahya Kemal Beyatlıd. 2 Aralık 1884 - ö. 1 Kasım 1958Madde AdıGörüntüle