FÂ'İZ/FÂ'İZÎ, Kerîm-zâde Fâ'iz Abdullâh Efendi

(d. ?/? - ö. 1100/1689)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Bosna’da doğdu. Doğum tarihi bilinmemektedir. Asıl adı Abdullah’tır. Fâ'iz (Fâ'izî) Abdullah Efendi, Kerîm-zâde Abdullah Fâ’iz Efendi ve Fâ’iz Abdî Efendi olarak tanındı. Sultan IV. Mehmed devri şairlerinden Sâmi’î mahlasıyla şiirler yazan Aldülkerim Efendi’nin küçük oğlu, şair Refdî Mehmed Efendi’nin kardeşidir. Medrese öğrenimi gördü. 1085/1674-1675’te Anadolu kazaskerliği yapmış olan Esîrî Biraderî Mustafa Efendi (Özcan 1989: 37)’den mülâzım oldu. Müderrislik yaptı. 1090/1680’de Saraybosna Malkoç Efendi Medresesi’ne müderris olarak tayin edildi. Burada hariç rütbesine terfi etti. Sonra İstanbul’a geldi. Eşini getirmek için gittiği Bosna’da yakalandığı vebadan kurtulamayarak 1100 senesi sonlarında (1689) vefat etti. Mezarı Bosna’dadır (İnce 2005: 530; Özcan 1989: 59; Çapan 2005: 453; Abdulkadiroğlu 1999: 293; Cunbur 2004: 12).

Şiirlerinde Fâ'iz ve Fâ'izî mahlaslarını kullandı. Safâyî (Çapan 2005: 453)’nin “şair oğlu şair” olarak nitelendirdiği Fâ'iz’in eserlerine dair bir bilgi bulunmamaktadır.

Kaynakça

Abdülkadiroğlu, Abdulkerim (hzl.) (1999). İsmail Belîğ Nuhbetü’l-Âsâr Li-Zeyli Zübdetü’l-Eş’âr. Ankara: AKM Yay. 293.

Cunbur, Müjgân (2004). “Fâ’iz”. Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. 4. Ankara: AKM Yay. 12.

Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafa Safâyî Efendi Tezkire-i Safâyîİnceleme-Metin-İndeks. Ankara: AKM Yay. 453.

İnce, Adnan (hzl.) (2005). Tezkiretü’ş-Şu‘arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. 530.

İpekten, Halûk, Mustafa İsen, Recep Toparlı, Naci Okçu ve Turgut Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay.  123.

Kurnaz, Cemâl ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C. I-II. Ankara: Bizim Büro Yay. 637.

Özcan, Abdulkadir (hzl.) (1989). Şeyhî Mehmed Efendi Şakaik-ı Nu’mâniye ve Zeyilleri-Vekâyiü’l-Fudalâ . C. II-III. İstanbul: Çağrı Yay. 59.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1979).  “Fâ’iz Abdî Efendi”. C. 3. İstanbul: Dergâh Yay. 148.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. BEYHAN KESİK
Yayın Tarihi: 06.03.2014
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Vücûdum tâb-ı hicrile ser-â-ser dâg dâg oldu

Miyân-ı bezm-i mihnetde söyünmez bir çerâg oldu

(Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafa Safâyî Efendi Tezkire-i Safâyî, İnceleme-Metin-İndeks. Ankara: AKM Yay. 453.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1FÂHİR, Salih Fâhir Efendid. ? - ö. 1708-09- Temmuz- Ağustos 1715Doğum YeriGörüntüle
2ÜLFETÎ, Mehmed Halifed. ? - ö. 1665Doğum YeriGörüntüle
3LEDÜNNÎ, Mustafa Ledünnî Efendid. ? - ö. 1720-21Doğum YeriGörüntüle
4FÂHİR, Salih Fâhir Efendid. ? - ö. 1708-09- Temmuz- Ağustos 1715Doğum YılıGörüntüle
5ÜLFETÎ, Mehmed Halifed. ? - ö. 1665Doğum YılıGörüntüle
6LEDÜNNÎ, Mustafa Ledünnî Efendid. ? - ö. 1720-21Doğum YılıGörüntüle
7FÂHİR, Salih Fâhir Efendid. ? - ö. 1708-09- Temmuz- Ağustos 1715Ölüm YılıGörüntüle
8ÜLFETÎ, Mehmed Halifed. ? - ö. 1665Ölüm YılıGörüntüle
9LEDÜNNÎ, Mustafa Ledünnî Efendid. ? - ö. 1720-21Ölüm YılıGörüntüle
10FÂHİR, Salih Fâhir Efendid. ? - ö. 1708-09- Temmuz- Ağustos 1715MeslekGörüntüle
11ÜLFETÎ, Mehmed Halifed. ? - ö. 1665MeslekGörüntüle
12LEDÜNNÎ, Mustafa Ledünnî Efendid. ? - ö. 1720-21MeslekGörüntüle
13FÂHİR, Salih Fâhir Efendid. ? - ö. 1708-09- Temmuz- Ağustos 1715Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ÜLFETÎ, Mehmed Halifed. ? - ö. 1665Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15LEDÜNNÎ, Mustafa Ledünnî Efendid. ? - ö. 1720-21Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16FÂHİR, Salih Fâhir Efendid. ? - ö. 1708-09- Temmuz- Ağustos 1715Madde AdıGörüntüle
17ÜLFETÎ, Mehmed Halifed. ? - ö. 1665Madde AdıGörüntüle
18LEDÜNNÎ, Mustafa Ledünnî Efendid. ? - ö. 1720-21Madde AdıGörüntüle