FÂ'İZ/FÂ'İZÎ, Kerîm-zâde Fâ'iz Abdullâh Efendi

(d. ?/? - ö. 1100/1689)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Bosna’da doğdu. Doğum tarihi bilinmemektedir. Asıl adı Abdullah’tır. Fâ'iz (Fâ'izî) Abdullah Efendi, Kerîm-zâde Abdullah Fâ’iz Efendi ve Fâ’iz Abdî Efendi olarak tanındı. Sultan IV. Mehmed devri şairlerinden Sâmi’î mahlasıyla şiirler yazan Aldülkerim Efendi’nin küçük oğlu, şair Refdî Mehmed Efendi’nin kardeşidir. Medrese öğrenimi gördü. 1085/1674-1675’te Anadolu kazaskerliği yapmış olan Esîrî Biraderî Mustafa Efendi (Özcan 1989: 37)’den mülâzım oldu. Müderrislik yaptı. 1090/1680’de Saraybosna Malkoç Efendi Medresesi’ne müderris olarak tayin edildi. Burada hariç rütbesine terfi etti. Sonra İstanbul’a geldi. Eşini getirmek için gittiği Bosna’da yakalandığı vebadan kurtulamayarak 1100 senesi sonlarında (1689) vefat etti. Mezarı Bosna’dadır (İnce 2005: 530; Özcan 1989: 59; Çapan 2005: 453; Abdulkadiroğlu 1999: 293; Cunbur 2004: 12).

Şiirlerinde Fâ'iz ve Fâ'izî mahlaslarını kullandı. Safâyî (Çapan 2005: 453)’nin “şair oğlu şair” olarak nitelendirdiği Fâ'iz’in eserlerine dair bir bilgi bulunmamaktadır.

Kaynakça

Abdülkadiroğlu, Abdulkerim (hzl.) (1999). İsmail Belîğ Nuhbetü’l-Âsâr Li-Zeyli Zübdetü’l-Eş’âr. Ankara: AKM Yay. 293.

Cunbur, Müjgân (2004). “Fâ’iz”. Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. 4. Ankara: AKM Yay. 12.

Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafa Safâyî Efendi Tezkire-i Safâyîİnceleme-Metin-İndeks. Ankara: AKM Yay. 453.

İnce, Adnan (hzl.) (2005). Tezkiretü’ş-Şu‘arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. 530.

İpekten, Halûk, Mustafa İsen, Recep Toparlı, Naci Okçu ve Turgut Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay.  123.

Kurnaz, Cemâl ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C. I-II. Ankara: Bizim Büro Yay. 637.

Özcan, Abdulkadir (hzl.) (1989). Şeyhî Mehmed Efendi Şakaik-ı Nu’mâniye ve Zeyilleri-Vekâyiü’l-Fudalâ . C. II-III. İstanbul: Çağrı Yay. 59.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1979).  “Fâ’iz Abdî Efendi”. C. 3. İstanbul: Dergâh Yay. 148.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. BEYHAN KESİK
Yayın Tarihi: 06.03.2014
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Vücûdum tâb-ı hicrile ser-â-ser dâg dâg oldu

Miyân-ı bezm-i mihnetde söyünmez bir çerâg oldu

(Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafa Safâyî Efendi Tezkire-i Safâyî, İnceleme-Metin-İndeks. Ankara: AKM Yay. 453.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1GEDÂYÎ, Ali Efendid. ? - ö. 1683Doğum YeriGörüntüle
2BOSNEVÎ, Abdullah (Rumî)d. 1584 - ö. 1644Doğum YeriGörüntüle
3ÂSIM, Mütevellî-zâde Âsım Ahmedd. ? - ö. 19. yy.Doğum YeriGörüntüle
4GEDÂYÎ, Ali Efendid. ? - ö. 1683Doğum YılıGörüntüle
5BOSNEVÎ, Abdullah (Rumî)d. 1584 - ö. 1644Doğum YılıGörüntüle
6ÂSIM, Mütevellî-zâde Âsım Ahmedd. ? - ö. 19. yy.Doğum YılıGörüntüle
7GEDÂYÎ, Ali Efendid. ? - ö. 1683Ölüm YılıGörüntüle
8BOSNEVÎ, Abdullah (Rumî)d. 1584 - ö. 1644Ölüm YılıGörüntüle
9ÂSIM, Mütevellî-zâde Âsım Ahmedd. ? - ö. 19. yy.Ölüm YılıGörüntüle
10GEDÂYÎ, Ali Efendid. ? - ö. 1683MeslekGörüntüle
11BOSNEVÎ, Abdullah (Rumî)d. 1584 - ö. 1644MeslekGörüntüle
12ÂSIM, Mütevellî-zâde Âsım Ahmedd. ? - ö. 19. yy.MeslekGörüntüle
13GEDÂYÎ, Ali Efendid. ? - ö. 1683Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14BOSNEVÎ, Abdullah (Rumî)d. 1584 - ö. 1644Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ÂSIM, Mütevellî-zâde Âsım Ahmedd. ? - ö. 19. yy.Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16GEDÂYÎ, Ali Efendid. ? - ö. 1683Madde AdıGörüntüle
17BOSNEVÎ, Abdullah (Rumî)d. 1584 - ö. 1644Madde AdıGörüntüle
18ÂSIM, Mütevellî-zâde Âsım Ahmedd. ? - ö. 19. yy.Madde AdıGörüntüle