GAVSî, Ahmed

(d. ?/? - ö. 1108-9/1697)
Divan Şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Yazıcızâde ailesinden meşhur Muhammediye müellifi Yazıcızâde Mehmed Efendi'nin kardeşi Ahmed-i Bîcân'ın oğullarından olduğu rivayet edilir. Bursalı Mehmed Tahir, Nâyî Osman Dede'nin kayınpederi olduğunu söyler. Davutpaşa'da Çivizâde Mescidi yakınlarındaki bir evde dünyaya geldi. Erken yaşlardan itibaren temel ilimleri öğrendi. O sırada Selanik kadısı olan İmamzâde Efendi'nin hizmetinde bulundu ve ondan ders okudu. Bursa'da Mevlevihane şeyhi Salih Dede'ye intisap etti. Şeyhinin ölümü üzerine (Rızâ Tezkiresi'nde şeyhinin işareti üzerine) Konya'ya Mevlana Dergâhı'na gitti. Burada dervişlik hırkasını giyerek 16 sene kaldı. Manevi bir işaretle İstanbul'a dönüp Galata Mevlevihanesi'ne intisap etti. Arzî Muhammed Dede'den şiir ve inşa öğrendi, Mesnevî okuttu. O sıralarda şair Neşâtî Dede'nin Edirne'den yolladığı bir gazeline yazdığı nazire Neşâtî tarafından çok beğenildi. Gavsî bir ara Sultan Selim Han Camii yakınlarındaki hanesinde inzivaya çekildi. Kasımpaşa şeyhi Seyyid Halil Dede Efendi'nin sohbetinden istifade etti. Galata Mevlevihanesi şeyhliği için izin almak amacıyla Edirne'ye gitti. Müsaade buyurulması üzerine bu Mevlevihane'nin postnişini oldu. 21 sene bu vazifede bulunan Gavsî Dede hastalanıp yatağa düşünce dostlarının telkiniyle bir Frenk tabip getirildi, fakat Dede onun gönderilmesini ve üç sene sonra öleceğini haber verdi. Vefatı üzerine Mevlevihane'nin haziresine defnedildi. "Devrân kodı Ahmed Dedesiz tekyemizi hayf" mısraı ölümüne düşürülen tarihlerdendir.

Ârifane ve âşıkane tarzda şiirlerinin toplandığı mürettep bir Divan'ı vardır. Sanat değeri çok yüksek olmamakla beraber yer yer estetik değeri yüksek ve derin manalar ihtiva eden şiirleri bulunur.

Kaynakça

Beliğ, Nuhbetü’l-âsâr li Zeyli Zübdetü’l-eş'âr. İÜ Ktp. TY. Nr. 1182.

Esrar Dede. Tezkire-i şuarâ-yı Mevleviyye. Süleymaniye Ktp. Halet Efendi İlavesi. Nr. 109. vr. 89a-90b.

Güftî. Teşrîfâtü’ş-şuarâ. Millet Ktp. AE. Mnz. Nr. 1324. vr. 91,92.

Kurnaz, Cemal (hzl.)(1995). Muallim Naci.Osmanlı Şairleri. İstanbul: MEB Yay.

Mehmed Süreyya (1308-15/ 1890-97). Sicill-i Osmânî III. İstanbul: Matbaa-i Âmire.  62.

Mehmed Tâhir (1333-42). Osmanlı Müellifleri C. I. İstanbul: Matbaa-i Amire: 137.

Safâyî. Tezkire. Süleymaniye Ktp. Esad Efendi. Nr. 2549. vr.253a.

Sâlim. Tezkire. Süleymaniye Ktp. Bağdatlı Vehbi Efendi. Nr.1655. vr.  494 vd.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. MURAT ALİ KARAVELİOĞLU
Yayın Tarihi: 13.06.2014
Güncelleme Tarihi: 28.11.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1REFÎ', Mehmed Emîn Refî'd. ? - ö. 1859Doğum YeriGörüntüle
2NÂCÎ/HULÛSÎ, Hulûsî Nâcî Bey, İstanbullud. 1826 - ö. 1855 ds.Doğum YeriGörüntüle
3Nadir Paksoyd. 07 Şubat 1952 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4REFÎ', Mehmed Emîn Refî'd. ? - ö. 1859Doğum YılıGörüntüle
5NÂCÎ/HULÛSÎ, Hulûsî Nâcî Bey, İstanbullud. 1826 - ö. 1855 ds.Doğum YılıGörüntüle
6Nadir Paksoyd. 07 Şubat 1952 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7REFÎ', Mehmed Emîn Refî'd. ? - ö. 1859Ölüm YılıGörüntüle
8NÂCÎ/HULÛSÎ, Hulûsî Nâcî Bey, İstanbullud. 1826 - ö. 1855 ds.Ölüm YılıGörüntüle
9Nadir Paksoyd. 07 Şubat 1952 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10REFÎ', Mehmed Emîn Refî'd. ? - ö. 1859MeslekGörüntüle
11NÂCÎ/HULÛSÎ, Hulûsî Nâcî Bey, İstanbullud. 1826 - ö. 1855 ds.MeslekGörüntüle
12Nadir Paksoyd. 07 Şubat 1952 - ö. ?MeslekGörüntüle
13REFÎ', Mehmed Emîn Refî'd. ? - ö. 1859Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14NÂCÎ/HULÛSÎ, Hulûsî Nâcî Bey, İstanbullud. 1826 - ö. 1855 ds.Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Nadir Paksoyd. 07 Şubat 1952 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16REFÎ', Mehmed Emîn Refî'd. ? - ö. 1859Madde AdıGörüntüle
17NÂCÎ/HULÛSÎ, Hulûsî Nâcî Bey, İstanbullud. 1826 - ö. 1855 ds.Madde AdıGörüntüle
18Nadir Paksoyd. 07 Şubat 1952 - ö. ?Madde AdıGörüntüle