İFFET, Mustafa İffet Efendi

(d. ?/? - ö. 1173/1759-60)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İstanbul’da doğdu. Doğum tarihi bilinmemektedir. Asıl adı Mustafa’dır. Mustafa İffet Efendi olarak tanındı. Saatçi Abdullah Efendi’nin oğlu, Sultan Ahmet Câmii vaizi Arab-zâde Şeyh Hasan Efendi’nin damadıdır. Medrese öğrenimi gördü. Kâtib-zâde Kazasker Mehmed Refî‘ Efendi’den talik hattı meşk etti. Sarayın imamı ve müderrisi Arab-zâde Abdurrahman Efendi’nin dairesine intisap etti. Daha sonra Abdurrahman Efendi’nin mektupçusu oldu. Çeşitli medreselerde müderrislik yaptı. Süleymaniye Medresesi müderrisliğine kadar yükseldi. Filibe, Kayseri ve Bağdat kadılığı yaptı. Koca Râgıp Paşa’nın takdirini kazanarak 1172/1758-59’da, Râmiz (Erdem 1994: 228)’e göre 1174/1760-61’de Kudüs kadılığına atandı. Bu görevde iken 1173/1759-60 yılında vefat etti. Mezarı Kudüs’tedir. Tuhfe-i Nâilî (Kurnaz ve Tatçı 2001: 689)’ye göre vefat tarihinin Sicill-i Osmanî (Akbayar 1996: 793) 1172/1758-59 ve Râmiz (Erdem 1994: 228)’de 1174/1760-61 olarak gösterilmesi doğru değildir. Vefatına Müstakîm-zâde (1928: 743) “Harf-i menkûtun olur mantûku târîh-i du‘â / Mustafâ İffet Efendi’ye ola cennet mahal 1173” beyti ile tarih düşürdü. “İstirahât-ı bekâ” terkibi (Müstakim-zâde 2000: 321a) de vefat tarihini göstermektedir.

Eserlerine dair bir bilgi bulunmamaktadır. Müstakim-zâde (1928: 743) şiir ve inşada kabiliyetli olduğunu belirttikten sonra bir beytini örnek olarak vermiştir.

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.) (1996). Mehmed Süreyyâ Sicill-i Osmanî. C. 3. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay. 793.

Cunbur, Müjgân (2004). “İffet”. Türk Dünyası Ortak Edebiyatı, Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. 5. Ankara: AKM Yay. 151-152.

Erdem, Sadık (hzl.) (1994). Râmiz ve Âdâb-ı Zurafâsı (İnceleme-Tenkitli Metin-İndeks-Sözlük). Ankara: AKM Yay. 228.

İpekten, Halûk, M. İsen, R. Toparlı, N. Okçu, T. Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay. 224.

Karatay, Halit (2008). Hattat Divân Şairleri. Ankara: Akçağ Yayınları. 225-226.

Kurnaz, Cemâl, M. Tatçı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C. I-II. Ankara: Bizim Büro Yay. 689.

Müstakimzâde Süleyman Sa’deddin (1928). Tuhfe-i Hattâtîn. İstanbul: Devlet Matbaası. 743.

Müstakîm-zâde Süleyman Sa’deddin Efendi (2000). Mecelletü’n-Nisâb (Tıpkıbasım). Ankara: KB Yay. 321a.

 Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1981). “İffet Mustafa Efendi”. C. 4. İstanbul: Dergâh Yay. 344.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. BEYHAN KESİK
Yayın Tarihi: 23.05.2014
Güncelleme Tarihi: 11.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Bizden ey bâd-ı sabâ ver haber âzâdelere

Mübtelâ oldu gönül bunda Arab-zâdelere

(Müstakimzâde Süleyman Sa’deddin (1928). Tuhfe-i Hattâtîn. İstanbul: Devlet Matbaası. 743.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Özdemir Nutkud. 12 Ocak 1931 - ö. 8 Kasım 2019Doğum YeriGörüntüle
2HAKKI, Kıbrısî-zâde Şeyh İsmâil Hakkı Efendid. 1785 - ö. 1862Doğum YeriGörüntüle
3Defne Sumand. 1974 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Özdemir Nutkud. 12 Ocak 1931 - ö. 8 Kasım 2019Doğum YılıGörüntüle
5HAKKI, Kıbrısî-zâde Şeyh İsmâil Hakkı Efendid. 1785 - ö. 1862Doğum YılıGörüntüle
6Defne Sumand. 1974 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Özdemir Nutkud. 12 Ocak 1931 - ö. 8 Kasım 2019Ölüm YılıGörüntüle
8HAKKI, Kıbrısî-zâde Şeyh İsmâil Hakkı Efendid. 1785 - ö. 1862Ölüm YılıGörüntüle
9Defne Sumand. 1974 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10Özdemir Nutkud. 12 Ocak 1931 - ö. 8 Kasım 2019MeslekGörüntüle
11HAKKI, Kıbrısî-zâde Şeyh İsmâil Hakkı Efendid. 1785 - ö. 1862MeslekGörüntüle
12Defne Sumand. 1974 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Özdemir Nutkud. 12 Ocak 1931 - ö. 8 Kasım 2019Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14HAKKI, Kıbrısî-zâde Şeyh İsmâil Hakkı Efendid. 1785 - ö. 1862Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Defne Sumand. 1974 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Özdemir Nutkud. 12 Ocak 1931 - ö. 8 Kasım 2019Madde AdıGörüntüle
17HAKKI, Kıbrısî-zâde Şeyh İsmâil Hakkı Efendid. 1785 - ö. 1862Madde AdıGörüntüle
18Defne Sumand. 1974 - ö. ?Madde AdıGörüntüle