MEHMED CEMÂLEDDÎN EFENDİ

(d. 1264/1848 - ö. 1335/1917)
divan şairi ve nasiri
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

1848 yılında İstanbul'da doğdu. Kazasker Şeyh Ahmed Hâlid Efendi'nin oğludur. Babasından ve özel hocalardan ders aldı. Meşihat dairesi kâtipliği yaptı, Adliye Nezareti'nde çalıştı. Temyiz Mahkemesi mümeyyizliğine, Meşihat Dairesi mektupçuluğuna getirildi. 1884'te İstanbul kadısı, 1888'de Anadolu Kazaskeri, 1890'da Rumeli Kazaskeri oldu. 1891'de şeyhülislamlığa getirildi. On yedi yıl bu makamda kalarak Sultan Abdulhamîd'in isteği yönünde fetvalar verdi. Sa'îd Paşa'nın on üç gün süren yedinci kabinesine de şeyhülislam olarak kaldı, 1908'de istifa etti. 5 Ağustos 1908'de kurulan Kâmil Paşa kabinesine şeyhülislam olarak girdiyse de 1909'da istifa ederek ayrıldı. 1912'de üçüncü defa olarak şeyhülislamlığa getirildi. 3 ay 8 gün görevde kaldı. Aynı yıl Kâmil Paşa'nın sonuncu kabinesine dördüncü defa şeyhülislam seçildi ve görevi 1913'teki Bâb-ı Ali baskını ile sona erdi. Mısır'a giderek Remle kasabasına yerleşti. Orada vefat etti, cenazesi İstanbul'a getirildi.

Bilinen tek eseri kendisini savunmak için yazdığı Hâtırât-ı Siyâsiyye'dir. 1336'da İstanbul'da basılmıştır. İhsan Süreyya Sırma'nın L'institution et ses biographies des Şayh al-Islam sons le regne du Sultan Abdulhamid II 1876-1909 adlı tezinde Cemâleddîn Efendi ve eseri önemli bir yer tutar.

Kaynakça

Sırma, İhsan Süreyya (1973). L'institution et ses biographies des Şayh al-Islam sons le regne du Sultan Abdulhamid II 1876-1909. Doktora Tezi. Strasbourg: Université des Sciences Humanaines.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1986). "Mehmed Cemaleddin Efendi". İstanbul: Dergah Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. MEHMET ARSLAN
Yayın Tarihi: 01.04.2014
Güncelleme Tarihi: 30.11.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1BASRÎ, Hasan Basrî Efendid. 1830 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2ŞEKÎB, Ömer Deded. ? - ö. 1722-23Doğum YeriGörüntüle
3ULVÎ, Hâfız Seyyid Ali Bedreddîn Efendid. ? - ö. 1866\'dan sonraDoğum YeriGörüntüle
4FEHMÎ, Fehmî Hüsâm Deded. 1848 - ö. 1912Doğum YılıGörüntüle
5REMZİ, Arapgirli Remzi, Mehmed Mevlütd. 1848 - ö. 1907Doğum YılıGörüntüle
6MAHREMÎd. 1848 - ö. 1911Doğum YılıGörüntüle
7ALİ HAYDAR BEY, Çırpanlı-zâded. 1884 - ö. 1917Ölüm YılıGörüntüle
8RÂ'İF Bey, Davutpaşalı Mehmed Râ'if Beyd. ? - ö. 1917Ölüm YılıGörüntüle
9MUʼAZZAM HANd. 1842 - ö. 1917Ölüm YılıGörüntüle
10NA‘ÎM, Ebû İshak İsmail Na‘îm Efendid. Ocak 1646 - ö. 8 Ağustos 1725MeslekGörüntüle
11MOLLÂ GÜRÂNÎ, Şemseddîn Ahmedd. 1410 - ö. 1488MeslekGörüntüle
12YÂR ALİ ÇELEBİd. ? - ö. 20.04.1415MeslekGörüntüle
13ŞÂKİR, Beypazarlı Mehmedd. 1848? - ö. 1918Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14NÂFİ', Hacı Abdünnâfi' Efendi, Kilislid. 1826 - ö. 1906Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15SÂFÎ, Hacı Abdullah, Kerküklüd. 1825 - ö. 1898Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16VÂCİDd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17KÂBİL, Muhittînd. 1834-35? - ö. 1909-10Madde AdıGörüntüle
18KUL KÂTİBd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle