Madde Detay

1843 yılında Mekke'de doğdu. Asıl adı Mehmed Mekkî Efendi'dir. Sirozî-zâde Ali Rıza Bey'in oğludur. Dedesi Meclis-i Vâlâ müftüsü sudûrdan Sirozî-zâde Tâhir Efendi'dir. Servet-i Fünun sahibi Ahmet İhsan Tokgöz damadı idi. Hakkı Devrim bu sülaledendir. Mekkî, hususi hocalardan ders okudu. Arapça, Farsça öğrendi. Medrese öğrenimi gördü. On altı yaşında İstanbul müderrisliği ruusunu aldı. İstanbul Bab Mahkemesi kitabetinde; 1868'de Lapseki, 1869'da Bergama, 1870'de Silistre naipliklerinde; 1874'te Adana Divan-ı Temyiz başkanlığında; 1876'da Teke, 1877'de Sakız, 1878'de Musul, 1880'de Karahisar-ı Sahib, 1885'te Diyarbakır, 1886'da Sivas, 1887'de Adana, 1891'de Halep, 1895'te Suriye, 1898'de Bursa, 1899'da Selanik naipliklerinde; 1903'te Meclis-i İdâre-i Emvâl eytâm üyeliğinde bulundu. 1904'te Mahkeme-i Teftîş-i Evkaf müsteşarlığına tayin edildi, 1907'de Anadolu Kazaskerliği payesi verildi. Meşrutiyetten sonra emekli oldu. 1910 yılında İstanbul'da vefat etti. Karacaahmet Kabristanı'na defnolundu.

Türkçeden başka Arapça ve Farsça şiirleri de olan Mekkî'nin Dîvân'ı elde yoktur. Kaynaklar nazmının ve nesrinin düzgün, sözlerinin güçlü olduğunu bildiriyor.

İnal, İbnü'l-Emin Mahmud Kemal (1988). Son Asır Türk Şairleri. C. II. İstanbul: Dergah Yay.

Keskin, Mustafa vd. (hzl.) (2008). Mehmed Zeki Pakalın - Sicill-i Osmânî Zeyli. C. XII. Ankara: TTK Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatcı (hzl.) (2001). Mehmed Nail Tuman, Tuhfe-i Nâ'ilî Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C. II. Ankara: Bizim Büro Yay.

Gazel

Gönül gamdan haber-dâr olmadan şâd olmak istersin

Kimin şâkirdisin kim bizden üstâd olmak istersin

Nasîb aldıysa söyle rûzgârın germ ü serdinden

Meserretden ne gördün gamdan âzâd olmak istersin

Haber ver ser-güzeştin defter-i uşşâka kayd olsun

Miyân-ı ehl-i dilde sen nasıl yâd olmak istersin

Aceb sen Kûhken'lik eyledin mi nâm-ı Şîrîn'e

Ne koz kırdın ki bilsem şimdi Ferhâd olmak istersin

Bu işret-gehde Mekkî kangı câmın mesti oldun sen

Esâsından harâb olmuşken âbâd olmak istersin

(İnal, İbnü'l-Emin Mahmud Kemal (1988). Son Asır Türk Şairleri. C. II. İstanbul: Dergah Yay. 954.)