MERAKÎ, Yusuf Biber

(d. 1925 / ö. 2014)
âşık, esnaf
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Yusuf Biber, 1925'te Artvin’in Salkımlı (Torgom) köyünde doğmuştur. Babası, Biber oğullarından Kayabey'dir (Özder 1987: 437). Ortaokulu birinci sınıftayken, ailevi nedenlerle terk eden Biber, çocuk yaşlarda babası ile birlikte çiftçilik yapmıştır (Biber 2005: 8). Saz çalmaya ve şiir söylemeye otuz yaşlarında başlayan âşık, yörede kısa zamanda tanınır. Artvin ve çevre illerde bulunan âşıklarla karşılaşmalar yapan Yusuf Biber, şiirlerinde sırasıyla Yusuf, Yanarî ve Merakî mahlasını kullanmıştır (Özder 1987: 437). 1966'da baba mesleği olan çiftçiliği bırakıp bir dükkân açarak geçimini uzun süre esnaflıkla sağlamıştır. Sonraki yıllarda ise ailesi ile birlikte Artvin'den ayrılarak Bursa'ya yerleşmiş; asıl mesleği olan esnaflığını burada da yapmaya devam etmiştir. Bursa'da yaşadığı sürece saz çalmaya devam eden Biber, 2014'te Bursa'da vefat etmiştir.

Merakî, aldığı mahlasın rüyasında gördüğü pirler tarafından verilmiştir (Biber 1988: 5). Her konuda şiirlerini icra eden Merakî, halkın anlayabileceği yalın bir dil kullanmıştır. Şiirlerinde genellikle 11’li heceyi kullanan Merakî; mani, semai ve gazel örneklerini de vererek Türk halk şiirine katkıda bulunmuştur. Bursa'da esnaflık yaptığı yıllarda şiirlerinin büyük çoğunluğunu memleket hasreti üzerine yazmıştır. Her konuda şiir yazan âşık, Hac farizasını yerine getirdikten sonra şiirlerinde tasavvufa daha fazla yer vermiştir.

Kaynakça

Biber, Yusuf (1988). Gönülaçar. Artvin: Artvin Demokrat Çoruh Matbaası.

Biber, Yusuf (2005). Sonbahar Yağmurları. Bursa: Furkan Ofset.

Özder, Mustafa Âdil (1987). Artvinli Şairler. C. I, II, III. Ankara: Kültür Bakanlığı Arşivi. (NE 1971.0003).

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. SEDAT BAHADIR
Yayın Tarihi: 05.03.2019
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Kalpten KalemeGürbüz Basımevi / Artvin1996Şiir
Her telden Bir SesHürriyet Matbası / Artvin1963Şiir
Kalpten KalemeGündüz Basımevi / Artvin1966Şiir
GönülaçarArtvin Demokrat Çoruh Matbaası / Artvin1988Şiir
Sonbahar YağmurlarıFurkan Ofset / Bursa2005Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1NEVZAT, Nevzat Gençd. 1899 - ö. 28.02.1985Doğum YeriGörüntüle
2SEFİLÎ, Mevlüt Gökalpd. 1911 - ö. 14.12.1984Doğum YeriGörüntüle
3SEYYAHÎ/SEFİL SEYYAHÎ Nihat Muratoğlud. 17.07.1944 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Sabri Tatovd. 1925 - ö. 2010Doğum YılıGörüntüle
5ARIK OZAN, Mustafa Ârif Arıkd. 1925 - ö. 23.09.1963Doğum YılıGörüntüle
6Bahtiyar Vahapzaded. 16 Ağustos 1925 - ö. 13 Şubat 2009Doğum YılıGörüntüle
7Erdoğan Alkand. 10 Haziran 1935 - ö. 20 Haziran 2014Ölüm YılıGörüntüle
8Ayşe Şasad. 1 Ocak 1941 - ö. 16 Haziran 2014Ölüm YılıGörüntüle
9Haldun Haluk Marlalıd. 14 Nisan 1926 - ö. 7 Şubat 2014Ölüm YılıGörüntüle
10SIRDAŞ ALİ, Ali Topaloğlud. 1956 - ö. ?MeslekGörüntüle
11KUL SEFİLİ, Ali Turalıd. 1964 - ö. ?MeslekGörüntüle
12MEHMET COŞKUNd. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
13DERDİVAR, İdris Gümüşd. 28.06.1951 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ÖMER KOCAd. 1936 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15İLHAN ESENd. 1959 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16FÂHİRÎd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17GÜLSUNAR, Eyüp Sabırd. 1944 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18CAN ALİ, Ali Narind. 01.02.1969 - ö. ?Madde AdıGörüntüle