MERAKÎ, Yusuf Biber

(d. 1925 / ö. 2014)
âşık, esnaf
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Yusuf Biber, 1925'te Artvin’in Salkımlı (Torgom) köyünde doğmuştur. Babası, Biber oğullarından Kayabey'dir (Özder 1987: 437). Ortaokulu birinci sınıftayken, ailevi nedenlerle terk eden Biber, çocuk yaşlarda babası ile birlikte çiftçilik yapmıştır (Biber 2005: 8). Saz çalmaya ve şiir söylemeye otuz yaşlarında başlayan âşık, yörede kısa zamanda tanınır. Artvin ve çevre illerde bulunan âşıklarla karşılaşmalar yapan Yusuf Biber, şiirlerinde sırasıyla Yusuf, Yanarî ve Merakî mahlasını kullanmıştır (Özder 1987: 437). 1966'da baba mesleği olan çiftçiliği bırakıp bir dükkân açarak geçimini uzun süre esnaflıkla sağlamıştır. Sonraki yıllarda ise ailesi ile birlikte Artvin'den ayrılarak Bursa'ya yerleşmiş; asıl mesleği olan esnaflığını burada da yapmaya devam etmiştir. Bursa'da yaşadığı sürece saz çalmaya devam eden Biber, 2014'te Bursa'da vefat etmiştir.

Merakî, aldığı mahlasın rüyasında gördüğü pirler tarafından verilmiştir (Biber 1988: 5). Her konuda şiirlerini icra eden Merakî, halkın anlayabileceği yalın bir dil kullanmıştır. Şiirlerinde genellikle 11’li heceyi kullanan Merakî; mani, semai ve gazel örneklerini de vererek Türk halk şiirine katkıda bulunmuştur. Bursa'da esnaflık yaptığı yıllarda şiirlerinin büyük çoğunluğunu memleket hasreti üzerine yazmıştır. Her konuda şiir yazan âşık, Hac farizasını yerine getirdikten sonra şiirlerinde tasavvufa daha fazla yer vermiştir.

Kaynakça

Biber, Yusuf (1988). Gönülaçar. Artvin: Artvin Demokrat Çoruh Matbaası.

Biber, Yusuf (2005). Sonbahar Yağmurları. Bursa: Furkan Ofset.

Özder, Mustafa Âdil (1987). Artvinli Şairler. C. I, II, III. Ankara: Kültür Bakanlığı Arşivi. (NE 1971.0003).

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. SEDAT BAHADIR
Yayın Tarihi: 05.03.2019
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Kalpten KalemeGürbüz Basımevi / Artvin1996Şiir
Her telden Bir SesHürriyet Matbası / Artvin1963Şiir
Kalpten KalemeGündüz Basımevi / Artvin1966Şiir
GönülaçarArtvin Demokrat Çoruh Matbaası / Artvin1988Şiir
Sonbahar YağmurlarıFurkan Ofset / Bursa2005Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1SIDKÎ, Sânîd. 1768 - ö. 1833Doğum YeriGörüntüle
2FERYADÎ, İsmail Hakkı Arasd. 1889 - ö. 1963Doğum YeriGörüntüle
3SEFİLÎ/HABİLÎ/LÜTFÎ, Habil Öztürkd. 1865? - ö. 1935Doğum YeriGörüntüle
4Cahit Atayd. 1925 - ö. 28 Ağustos 2012Doğum YılıGörüntüle
5Kemal Kandaşd. 1925 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Ömer Faruk Ceyland. 1 Ocak 1925 - ö. 24 Kasım 2013Doğum YılıGörüntüle
7GÜLHANÎ/SEFİL GÜLHANÎ/GÜRÜNLÜ GÜLHANÎ, Mehmet Kargıd. 15.05.1940 - ö. 16.03.2014Ölüm YılıGörüntüle
8Haldun Haluk Marlalıd. 14 Nisan 1926 - ö. 7 Şubat 2014Ölüm YılıGörüntüle
9Talât Sait Halmand. 7 Temmuz 1931 - ö. 5 Aralık 2014Ölüm YılıGörüntüle
10SULTAN, Sultan Aytekind. 1943 - ö. ?MeslekGörüntüle
11ALİOĞLU, Ali İhsan Erdoğand. 09.08.1951 - ö. ?MeslekGörüntüle
12ZİYA ÖZDAĞd. 06.01.1944 - ö. ?MeslekGörüntüle
13YUSUF, Yusuf Karacakaled. 1950 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14TEKBAŞOĞLU/MEHMET/MEHMEDÎ, Mehmet Tekbaşoğlud. 10.06.1985 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15FİKRİ/TORUN, Fikri Torund. 1969 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ŞAİROĞLU, Halil İbrahim Atamand. 1951 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17SÜLEYMAN, Süleyman Uysald. 1935 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18ARİFOĞLU, Fikret Akçelikd. 1960 - ö. ?Madde AdıGörüntüle