Madde Detay

İstanbul'da doğan Müstakîm'in asıl adı Mehmed'dir. “Muhammediye-hân Müstakîm Efendi” diye meşhur oldu. Gençliğinde Halvetiye şeyhi Ümmî Sinân-zâde Hasan Efendi'ye intisap ettikten sonra İstanbul Aksaray’da Sofular Mahallesi'ndeki Halvetiye Alaaddin Zaviyesi'ne şeyh oldu. 1105/1693-94 yılındaki büyük yangında tekke yanınca, bir süre Ebu Eyüp Ensârî Cami'inde hasırların üstünde yaşadı. Defterdar Hasan Paşa, Sofular Tekkesi'ni tekrar inşa edince kendi tekkesinde ibadetle meşgul oldu. Vefat tarihi Sâlim'de 1120/1708-09; Safâyî, Belîğ ve Sicill-i Osmânî'de 1121/1709-10 olarak gösterilmektedir (Çapan 2005: 548; İnce 2005: 624;  Abdulkadiroğlu 1999: 385; Mehmed Süreyya 1311: 364).

Sesinin güzelliği ile tanınan Müstakîm, devrinde hoşsohbet bir insan olarak tanındı. Bu özelliği ile zamanının ileri gelenlerinin meclislerinde bulundu. Ayrıca tarih düşürmede yeteneği olan şairin evinin duvarlarını beyitlerle süslediği rivayet edilir (Çapan 2005: 548; İnce 2005: 624).

Arslan, Mehmet (hzl.)(1994). Mecma-ı Şuara ve Tezkire-i Üdeba: Mehmet Siraceddin. Sivas: Dilek Matbaacılık.

Abdülkadiroğlu Abdülkerim (hzl.) (1999). İsmail Belîğ Nuhbetü'l-Âsâr li-Zeyl-i Zübdeti'l-Eşâr. Ankara: AKM Yay.

Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafa Safâyî Efendi Tezkire-i Safâyî: Nuhbetü’l-Âsâr Min Fevâ’idi’l-Eş’âr İnceleme-Metin-İndeks. Ankara: AKM Yay.

Ekinci, Ramazan (hzl.) (2013). Hâfız Hüseyin Ayvansarayî Vefeyât-ı Ayvansarayî. İstanbul:Buhara Yay.

İnce, Adnan (hzl.)(2005). Tezkiretü’ş-Şu'arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay.

İpekten, Halûk, Mustafa İsen, Recep Toparlı, Naci Okçu ve Turgut Karabey (1998). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.)(2001). Mehmed Nâil Tuman Tuhfe-i Nâilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C.II. Ankara: Bizim Büro Yay. 

Mehmed Süreyya (1311). Sicill-i Osmânî Yâhud Tezkire-i Meşâhir-i Osmâniyye. C. 4. İstanbul: Matbaa-i Âmire

Özcan, Abdulkadir (hzl.) (1989). Şeyhî Mehmed Efendi Şakâ’ik-i Nu’mâniye ve Zeyilleri “Vakâyiü’l-Fudalâ”. C. 2. İstanbul: Çağrı Yay.

Ehl-i dil itse aceb mi ârzû-yı nev-bahâr

Dâfi-i derd ü elemdür azm-i sûy-ı nev-bahâr

Hâce-i bâd-ı sabâ açdı kumâş-ı goncayı

Oldı pür-zînet dükân-ı çâr-sûy-ı nev-bahâr

Ko itsün sûz-ı nâr-ı ışk cismim dâg ile memlû

Ki her dâgı şeb- târ-ı gama bir şeb-çerâg olsun

(Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafa Safâyî Efendi Tezkire-i Safâyî: Nuhbetü’l-Âsâr Min Fevâ’idi’l-Eş’âr İnceleme-Metin-İndeks. Ankara: AKM Yay. 548-49.)