RİYAZÎ, Ali Çelebi, Kuloğlu

(d. ?/? - ö. ?/?)
divan şairi, müneccim, kadı
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İstanbulludur. 16. yy. şairlerinden olan Riyâzî’nin asıl adı Ali olup Kuloğlu sanıyla tanındı. Kara Bâlî Çelebi tarafından evlat edinilip yetiştirildi. İskender Çelebi’nin himayesini kazandı. Şairliğinin ve kadılığının yanı sıra astronomi alanında da geniş bilgiye sahipti ve usta bir müneccimdi. Müneccim Lütfullâh’ın vefatı üzerine bu kıt‘ayı kaleme aldı;

Su’âl itdi bu gün ben zerresine

Ma‘ârif âsmânınun kuyaşı

Ki lutfu’llâh idi evvel müneccim

Ma’âda ‘azm idüp kodı ma’âşı

Ya şimdi kim kalupdur bâb-ı şehde

Rasad-bend-i nücûm-ı kasr-ı Kâşî

Didüm İbn-i ‘Ömerle bendenüzdür

İki kalduk cihânda göti başı (Kılıç 2010: 1398)

İstanbul’u vebadan korumak için yaptığı girişimler sonuçsuz kalınca Temişvar’a giderek zeamet aldı ve orada vefat etti. Riyâzî’nin latifelerini topladığı mecmuasının dışında kelam alanında yazılmış 200 beyitten fazla manzum bir eseri vardır (Kılıç 2010: 1398, Sungurhan 2009: 350, 351).

Kaynakça

İpekten, Haluk vd. (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KB Yay.

Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Âşık Çelebi, Meşâirü'ş-Şuarâ. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Nail Tuman, Tuhfe-i Nâilî. Ankara: Bizim Büro Yay.

İsen, Mustafa (1994). Künhü’l-Ahbar’ın Tezkire Kısmı. Ankara: AKM Yay.

Sungurhan Eyduran, Aysun (hzl.) (2009). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü’ş-Şu’arâ. Ankara: Kültür Bakanlığı e-kitap:http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-219121/h/girishc.pdf [erişim tarihi 08.09.2014]

Şemseddin Sâmî (1311). Kâmûsü’l-A’lâm. C.3. İstanbul.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. ŞERİFE ÖRDEK
Yayın Tarihi: 09.10.2014
Güncelleme Tarihi: 29.10.2020

Eserlerinden Örnekler

Hayli kasdı var idi Arslan Beg’ün

Mûş diyen düzde ammâ oldı fevt

Anun içün didiler târîhini

Avladı arslan pisiyi bebr-i mevt 

(Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Âşık Çelebi, Meşâirü'ş-Şuarâ. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay. 1398.) 


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1TÂC-ZÂDE, Mehmed Çelebi b. Tâceddin Buhârîd. ? - ö. 1587Doğum YeriGörüntüle
2ŞEYHÎ, Sîmkeş-zâde Mehmed Efendid. Ocak 1668 - ö. 20 Temmuz 1731Doğum YeriGörüntüle
3Hüseyin Hatemid. 12 Aralık 1938 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4TÂC-ZÂDE, Mehmed Çelebi b. Tâceddin Buhârîd. ? - ö. 1587Doğum YılıGörüntüle
5ŞEYHÎ, Sîmkeş-zâde Mehmed Efendid. Ocak 1668 - ö. 20 Temmuz 1731Doğum YılıGörüntüle
6Hüseyin Hatemid. 12 Aralık 1938 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7TÂC-ZÂDE, Mehmed Çelebi b. Tâceddin Buhârîd. ? - ö. 1587Ölüm YılıGörüntüle
8ŞEYHÎ, Sîmkeş-zâde Mehmed Efendid. Ocak 1668 - ö. 20 Temmuz 1731Ölüm YılıGörüntüle
9Hüseyin Hatemid. 12 Aralık 1938 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10TÂC-ZÂDE, Mehmed Çelebi b. Tâceddin Buhârîd. ? - ö. 1587MeslekGörüntüle
11ŞEYHÎ, Sîmkeş-zâde Mehmed Efendid. Ocak 1668 - ö. 20 Temmuz 1731MeslekGörüntüle
12Hüseyin Hatemid. 12 Aralık 1938 - ö. ?MeslekGörüntüle
13TÂC-ZÂDE, Mehmed Çelebi b. Tâceddin Buhârîd. ? - ö. 1587Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ŞEYHÎ, Sîmkeş-zâde Mehmed Efendid. Ocak 1668 - ö. 20 Temmuz 1731Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Hüseyin Hatemid. 12 Aralık 1938 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16TÂC-ZÂDE, Mehmed Çelebi b. Tâceddin Buhârîd. ? - ö. 1587Madde AdıGörüntüle
17ŞEYHÎ, Sîmkeş-zâde Mehmed Efendid. Ocak 1668 - ö. 20 Temmuz 1731Madde AdıGörüntüle
18Hüseyin Hatemid. 12 Aralık 1938 - ö. ?Madde AdıGörüntüle