Rıza Ümit

(d. 1922 / ö. 1977)
Şair, Öğretmen
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Erzurum'da doğdu. Sunucu Güner Ümit'in babasıdır. İlk ve ortaokulu Kars'ta okudu. 1939'da Sivas İlköğretmen Okulu'nu bitirerek yurdun çeşitli yerlerinde öğretmenlik ve yöneticilik yaptı. Ankara Keçiören Çizmeci İlkokulu öğretmeni iken 1970 yılında kendi isteğiyle emekliye ayrıldı. 1977 yılında öldü.

Rıza Ümit, Kars Ortaokulu'nda öğrenciyken şiirleriyle Türkçe öğretmeni olan Halide Nusret Zorlutuna'nın dikkatini çekmiştir. Onun teşvik ve himayesini gören Ümit, ilk şiirlerini Yedigün, Çınaraltı, Varlık gibi dergilerde yayımlamıştır. Hece ve aruz ölçüsüyle şiirler yazmış, Yunus Emre ve Fuzuli'nin özelliklerini birleştiren bir şair olmuştur. Mistik, sıcak, derinlikli ve düşündürücü şiirlere imza atmıştır.

Şairin son dönemdeki yakın arkadaşlarından biri olan Halil Soyuer, hatıralarında Rıza Ümit'in şiir dünyası ile ilgili şu tespitleri yapar: "Rıza Ümit'in köklü bir din eğitimi ile yuğrulduğu şiirlerinden belli oluyordu. Allah sevgisini mısra mısra dile getiriyor ve bundan gurur da duyuyordu: 'Eğer bilmeyen varsa / Şayet bizi ararsa / Arayan bana yârsa / Bir seher Allah diye / Yanarken bulsun beni.' Rıza Ümit, şiirlerini aruz ve hece vezniyle yazardı. Rubai tarzının en güzel örneklerini vermişlerden biriydi. Yunus Emre'ye deli gibi vurgun olduğundan, koşma tarzındaki şiirlerinde Allah sevgisini yüceltirdi. Şiirlerinin Allah tarafından ilham yoluyla yazdırılan dizeler olduğunu söyler dururdu. Rıza Ümit, Türk musikisine de vâkıftı. Nota ve usul bilir, çok güzel de ut çalardı. Keçiören'in Ünal Sokağı'ndaki evinin bahçesinde yaz aylarında musiki günleri düzenler, Keçiören'in gençlerine Türk musikisi sevgisini aşılamaya çalışırdı. Besteleri de vardı, bestelenmiş şiirlerinden biri şuydu: 'Hâlâ yanıyor besteler en son nefesinde / Hâlâ gülüyor bahçelerin nadide hazda / Lâkin güze girmiş ne yazık gözleri yaşlı / Hicran diye bir velvele var şimdi Boğaz'da.'" (Soyuer 1982: 147-149)

Rıza Ümit, bir ömür boyu yazdığı şiirlerini Beşgen Dünya adlı bir kitapta toplamayı tasarlamışsa da bu arzusunu gerçekleştiremeden vefat etmiştir..

Kaynakça

Soyuer, Halil (1982). Anılarla Şairler Albümü I. Ankara: Ankara Basım Sanayi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. NECATİ TONGA
Yayın Tarihi: 22.05.2019
Güncelleme Tarihi: 12.11.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1NUSRET TORUNÎ, Nusret Yazıcıd. 05.01.1945 - ö. 23.01.2003Doğum YeriGörüntüle
2HAKKI, Erzurumlu İbrahim Hakkıd. 1703 - ö. 1780Doğum YeriGörüntüle
3YANIK/YANIK AYHAN, Ayhan Kırbaşd. 1962 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Nahit Övünçd. 1922 - ö. 1991Doğum YılıGörüntüle
5Ümit Denizd. 1922 - ö. 14 Mayıs 1975Doğum YılıGörüntüle
6Hacı Murat Yıldızd. 1922 - ö. 2003Doğum YılıGörüntüle
7AHMET DURSUN DEMİRCİd. 1917 - ö. 1977Ölüm YılıGörüntüle
8YUSUF YERGANLId. ? - ö. 1977Ölüm YılıGörüntüle
9İSMAİL TOPRAKd. 1911 - ö. 1977Ölüm YılıGörüntüle
10İlhami Kuld. 07 Mayıs 1964 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Faik Sabri Durand. 1882 - ö. 7 Mayıs 1943MeslekGörüntüle
12Hülya Atılgand. 25 Ocak 1961 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Hande Gündüzd. 1973 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Buğra Giritlioğlud. 1 Nisan 1971 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15A. Necmettin Çangad. 10 Ekim 1933 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Rıza Zelyutd. 13 Nisan 1948 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17RIZÂ, Alid. 1832-33 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18SEFİLÎ RIZA, Mehmet Rıza Ünlüd. 1934 - ö. ?Madde AdıGörüntüle