ŞAH BANU, Banu Çakmak

(d. 1952 / ö. -)
âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Banu Çakmak olan âşık 1952 yılında Sivas'ın Şarkışla ilçesine bağlı Saraç köyünde doğmuştur. “Ziyaret ettim ben de köyümü /Dağılmış düzeni gitmiş Saraç'ın /Yıkılmış evleri virane olmuş /Kalmamış düzeni bitmiş Saraç'ın” (Şahin 2004: 525, 526) dizelerinde doğduğu yer olan Saraç köyünü anlatır. İlkokul mezunudur. 1970 yılında Hatem Çakmak ile evlenmiş ve bu evlilikten üç çocuğu olmuştur. Evlendikten sonra Ankara'ya yerleşmiştir. Saraç Köylüleri Kültür ve Dayanışma Derneği Yönetim Kurulu Başkanlığı yapmıştır (Şahin 2004: 525’ten akt. Turan vd. 2014: 88).

Çakmak, şiirlerinde Şah Banu mahlasını kullanmaktadır. Çakmak'a ait olan şiirin “O saz çalan âşıkları yok olmuş/ Bozulmuş bağları gülleri solmuş/ Bakın bizim köye ne hâller olmuş/ Dedeler talipler gitmiş Saraç'ın” dizelerinden hareketle, Saraç köyünde eskiden bulunan âşıklardan geriye günümüzde kimsenin kalmadığını ve Çakmak'ın âşıklık geleneğinin yaşandığı bir muhitte yetiştiği söylenebilir. Şiirlerinde gözlem ve tespitlerini aktaran Şah Banu'nun mevcut tek şiiri Enver Cemal Şahin'in Saraç Köyü adlı eserinde kayıtlıdır (Turan vd 2014: 88).

Kaynakça

Şahin, Enver Cemal (2004). Saraç Köyü Tarih, Kültür, Yaşam. Ankara: Saraç Köylüleri Kültür ve Dayanışma Derneği Yay.

Turan, Fatma Ahsen, Reyhan Gökben Saluk, Özlem Ünalan (2014). Geçmişten Günümüze Sazda ve Sözde Usta Kadınlar. Ed. Nezahat Özcan. Ankara: Gazi Kitabevi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: BEYDOĞDU TURAN
Yayın Tarihi: 07.01.2019
Güncelleme Tarihi: 11.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1HAYIR ŞAİR/ALİ/EMİNE, Rabia Leylad. 1953 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2MAHMUD, Mahmud Demirkaynakd. 05.03.1942 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3VEFA/DERTLİ VEFA/SEFİL VEFA, Muharrem Gündüzerd. 1911 - ö. 1981Doğum YeriGörüntüle
4Yavuz Bildikd. 1952 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Abdülkadir Budakd. 23 Nisan 1952 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6BAĞRIYANIK, Ali Özkurd. 1952 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7MOLLA ALİ, Ali Oflazd. 1942 - ö. ?MeslekGörüntüle
8ÜRYANÎ, Mehmet Yılmazd. 1950 - ö. ?MeslekGörüntüle
9BEŞKÖYLÜ, Adem Ekizd. 1980 - ö. -MeslekGörüntüle
10FATMA/FATMA MAHREMİ/SEÇİMAY, Fatma Taşkayad. 1957 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11YAVUZ, Ramazan Yavuzarsland. 01.01.1955 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12ÖMER, Ömer Albayrakd. 01.04.1940 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13ÖMERÎ/ÖMER, Ömer Yerlid. 1941 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
14YUSUF SEZÂÎd. 1858 - ö. 1938Madde AdıGörüntüle
15ÇOBANOĞLU, Şevki Çobanoğlud. 03.04.1953 - ö. ?Madde AdıGörüntüle