ŞAH BANU, Banu Çakmak

(d. 1952 / ö. -)
âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Banu Çakmak olan âşık 1952 yılında Sivas'ın Şarkışla ilçesine bağlı Saraç köyünde doğmuştur. “Ziyaret ettim ben de köyümü /Dağılmış düzeni gitmiş Saraç'ın /Yıkılmış evleri virane olmuş /Kalmamış düzeni bitmiş Saraç'ın” (Şahin 2004: 525, 526) dizelerinde doğduğu yer olan Saraç köyünü anlatır. İlkokul mezunudur. 1970 yılında Hatem Çakmak ile evlenmiş ve bu evlilikten üç çocuğu olmuştur. Evlendikten sonra Ankara'ya yerleşmiştir. Saraç Köylüleri Kültür ve Dayanışma Derneği Yönetim Kurulu Başkanlığı yapmıştır (Şahin 2004: 525’ten akt. Turan vd. 2014: 88).

Çakmak, şiirlerinde Şah Banu mahlasını kullanmaktadır. Çakmak'a ait olan şiirin “O saz çalan âşıkları yok olmuş/ Bozulmuş bağları gülleri solmuş/ Bakın bizim köye ne hâller olmuş/ Dedeler talipler gitmiş Saraç'ın” dizelerinden hareketle, Saraç köyünde eskiden bulunan âşıklardan geriye günümüzde kimsenin kalmadığını ve Çakmak'ın âşıklık geleneğinin yaşandığı bir muhitte yetiştiği söylenebilir. Şiirlerinde gözlem ve tespitlerini aktaran Şah Banu'nun mevcut tek şiiri Enver Cemal Şahin'in Saraç Köyü adlı eserinde kayıtlıdır (Turan vd 2014: 88).

Kaynakça

Şahin, Enver Cemal (2004). Saraç Köyü Tarih, Kültür, Yaşam. Ankara: Saraç Köylüleri Kültür ve Dayanışma Derneği Yay.

Turan, Fatma Ahsen, Reyhan Gökben Saluk, Özlem Ünalan (2014). Geçmişten Günümüze Sazda ve Sözde Usta Kadınlar. Ed. Nezahat Özcan. Ankara: Gazi Kitabevi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: BEYDOĞDU TURAN
Yayın Tarihi: 07.01.2019
Güncelleme Tarihi: 11.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ALİ ABBAS, Ali Abbas Bakırd. 1928 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2ESMANÎ, Esmani Doğand. 1944 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3HIDIR ŞİMŞEKd. 1932 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4AHMET ÇAKIRd. 1952 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Bahçıvan, Orhand. 1952 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6İpek Nevra Bucakd. 11 Ocak 1952 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7AĞLAR BABA/BAKİ/BAKİ BABA/AĞLAR/AĞLAR GÜLMEZ/İRŞÂDÎ, İrşâdîd. 1879 - ö. 18.07.1958MeslekGörüntüle
8MEHMET/KOCATÜRK, Mehmet Kocatürkd. 1929 - ö. 2005MeslekGörüntüle
9YILDIRIM, Hazık Yıldırımd. 1918 - ö. 1998MeslekGörüntüle
10ÇAĞAN, Ali Çağand. 20.02.1962 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11HALİL İBRAHİM, Halil İbrahim Yörükd. 1907 - ö. 1969Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12DİVANÎ, Cemal Alperd. 01.02.1960 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13CEFADARÎ, Mehmet Çetinkayad. 1895 - ö. 1971Madde AdıGörüntüle
14ŞAH MAKBULÎ, İbrahim Yüzübenlid. 1933 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15TANER ÖZTÜRKOĞLU, Temel Öztürkoğlud. 20.03.1962 - ö. ?Madde AdıGörüntüle