SAİDÎ, Said

(d. 1229/1810 - ö. 1269/1850)
âşık
(Âşık / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Said olan Âşık Saidî, Artvin ilinin Yukarı Hod (Yukarı Maden) mahallesinde H. 1229/M. 1810 yılında doğmuştur. Ailesinin kim olduğu hakkında bilgi bulunmayan Saidî, küçük yaşlardan itibaren medrese eğitimi almış, daha sonra camilerde imamlık yapmıştır. Zamanında onu koruyup destekleyen bir hamisi olmamıştır. Hodlu Şamilî ile aynı dönemin âşıklarıdırlar ve aralarında ikisinin de aynı kıza âşık olmalarından kaynaklanan büyük bir husumet yaşanmıştır. Hocalık yapan Saidî, namaz kıldırırken pencereden atılan bir kurşunla öldürülmüştür. Cinayetten aralarında anlaşmazlık bulunan Şamilî sorumlu tutulmuştur. Bu olaydan dolayı Şamilî uzun süre hapiste yatmıştır. Saidî de köyünde toprağa verilmiştir (Koç 1990: 13-24).

Saidî, şiirlerinde genellikle sevgilisini ve ona kavuşamamasını anlatır. Dili son derece sadedir, yöresel deyişleri şiirlerinde bolca kullanır. Şiirlerini kendi devrinde yazıya aktaran olmamıştır; ancak sonradan diğer âşıklardan derleme vb. yöntemlerle şiirlerinin bir kısmı günümüze ulaşabilmiştir. Saidî, âşıklık geleneğinin Artvin’de en canlı şekilde yaşatıldığı ve birçok âşığın çıktığı Yukarı Hod mahallesinde doğmuş olduğu için daha çocukluğundan itibaren bir müzik ve şiir ortamı içerisinde bulunmuş, dinlediği âşıklardan etkilenmiştir. Kendisi de Rufâî’nin dayısıdır ve onun üzerinde tesiri olmuştur (Karadeniz 2002: 477).

Kaynakça

Karadeniz, Bekir (2002). Artvinli Halk Şairleri. Ankara: Artvin Kültür ve Yardımlaşma Derneği Yay.

Koç, Mehmet (1990). Hodlu Halk Ozanları ve Kalem Şuaraları. Aydın: Hürtunç Ofset.

Öksüz, Musa (2013). Artvin Âşıklık Geleneği. Doktora Tezi. Trabzon: Karadeniz Teknik Üniversitesi. 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. TURGAY KABAK
Yayın Tarihi: 08.11.2013
Güncelleme Tarihi: 11.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Gel Yârim

Lale sümbül müsün taze gül müsün?

Gılmadan almışın huyun gel yârim

Cennet şule vermiş alevi sormuş

Selvilere dönmüş boyun gel yârim

 

Meleksin semada boyun ziyade

Kavuşmadan ayrı düşürdü Huda

Erelim murada eller duada

Halvet odasında soyun gel yârim

 

Der Said hâlimiz şükür iyice

Hâlimi o yâre değil bellice

Konuşsak halimiz kırk gün kırk gece

Kuralım bir koca toyun gel yârim.

Öksüz, Musa (2013). Artvin Âşıklık Geleneği. Doktora Tezi. Trabzon: Karadeniz Teknik Üniversitesi. 313.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ATE SULTAN/SONAd. 1858 - ö. 1968Doğum YeriGörüntüle
2EFKARÎ, Nebid. 1866 - ö. 1915Doğum YeriGörüntüle
3SEFİLÎ/HABİLÎ/LÜTFÎ, Habil Öztürkd. 1865? - ö. 1935Doğum YeriGörüntüle
4HİLMÎ, Feyzî-zâde Hilmî Efendid. 1810? - ö. 1854Doğum YılıGörüntüle
5AHSEN/HÂFIZ, Hâfız İbrâhim Edhem Efendid. 1810 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6TAHİRd. 1810 - ö. 1853Doğum YılıGörüntüle
7HASBÎ, Mehmed Hasîb, Çokod. ? - ö. 1850Ölüm YılıGörüntüle
8NİZÂRÎ, Abdurehimd. 1770 - ö. 1850Ölüm YılıGörüntüle
9ÇORLULU ÂŞIK, İbrahim Ağad. ? - ö. 1850?Ölüm YılıGörüntüle
10HİLMÎ / REFÎK, Ali Refîk Hilmî Efendid. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
11İLHÂMÎ, Şeyh Mehmed İlhâmî Efendid. ? - ö. 1572MeslekGörüntüle
12NÂSIH, Mahmûd Nâsıh Efendi, İstanbullud. ? - ö. 1902MeslekGörüntüle
13OSMAN, Murgullud. 1840 - ö. 1901Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14HARÂBÎ, Ciloğlu Deli Bekird. 1800/1817/1828? - ö. 1879Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15DEDEYAN, Sıvacı Kalust Dedeyand. 1810 - ö. 1910Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16KÂTİB-İ SANÎd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17GÜFTARİd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18SEYRANÎd. 1835 - ö. 1894Madde AdıGörüntüle