Madde Detay

Sarâyî’nin hayatı hakkında kaynaklarda herhangi bir bilgi bulunmamaktadır. 16. yüzyılın ortalarında yazılmış olan ve tezkire niteliği taşıyan bir şiir mecmuasında “Rumelinde Şehirsarâydan olan Mevlâna Sarâyî fermâyed” (Mecmû’a-i Eş’âr vr. 39b) ibaresiyle kayıtlı şaire ait bir gazel bulunmaktadır. Yine bu mecmuayla aynı dönemde yazılmış olan Pervâne Bey Nazire Mecmûası’nda da Sarâyî’ye ait bir gazel bulunmaktadır (Taştan 2001: 176). Bu mecmuaların yazıldığı dönem ve mecmua derleyicilerinin ölen veya daha önce yaşamış bazı şairler hakkında kullandıkları “merhûm, mağfûr, selefden, sâbıkda” gibi birtakım ifadeleri Sarâyî hakkında kullanmamaları göz önünde bulundurulduğunda şairin, 16. yüzyılın ortalarında hayatta olduğu düşünülebilir. Yine mecmuadaki ibareden Sarâyî’nin, Rumeli şehirlerinden Şehirsaray’da doğduğu anlaşılmaktadır.

Mecmû’a-i Eş’âr. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitaplığı, Muallim Cevdet Koleksiyonu 479, vr. 39b-40a.

Taştan, Erdoğan (2001). Pervane Beg Nazire Mecmuası 199b-230b Transkripli, Edisyon Kritikli Metin. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: Marmara Üniversitesi.

GAZEL

‘Aşk u mahabbet menba’ı derd ü belânuñ kânıyuz

Bâzâr-ı dehrüñ anmaduk âvâre ser-gerdânıyuz

Giydük melâmet şâlını düşdük diyâr-ı gurbete

Mülk-i cihânda ‘aşk ile ‘âşıklaruñ sultânıyuz

La’lüñ şarâbuñ nûş idüp tuyduk dehânuñ şerbetin

Esrâra vâkıf olmışuz cânâ lebün hayrânıyuz

Fakr u felâket kıl taleb ey dil cihân bâkî degül

Bu tekyegâh-ı ‘âlemüñ bir iki gün mihmânıyuz

Üslûb-ı nazm içre bugün yokdur Sarâyî mislümüz

Şimdiki ‘asruñ hak budur eş’âr ile Selmânıyuz 

(Mecmû’a-i Eş’âr. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitaplığı, Muallim Cevdet Koleksiyonu 479, vr. 39b-40a.)