ŞEM'Î, Mehmed Sâlih Efendi

(d. ?/? - ö. 1171/1758)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İsmi Mehmed Salih, mahlası Şem'î'dir. İstanbulludur. Divan-ı Hümayun çavuşlarından Mustafa Efendi'nin oğludur. Kaynaklarda doğum tarihi verilmemiştir, ancak vefatında kırk yaşına girmediği dikkate alınırsa 1718 yılından sonra doğmuş olmalıdır. Eğitimi hakkında bir bilgiye sahip değiliz. Babasının divan çavuşlarından olması, onun Sadrazam reis kalemi katipleri ve tahvil odası halifeleri arasına girmesine imkan hazırlamıştır. Nakşa kabiliyetli olduğu anlaşılınca Mehmed Rasim Efendi'den meşk ederek; çep dîvânî, rik'a ve reyhânî yazılarda ustalaşmıştır. Güzel yazı yazma yanında güzel söz söylemede de kabiliyetlidir. Şiirleri akranlarının şiirlerinden üstündür. 

Yaşı kırka ermeden, 1171/1758 senesinin Zilkade/Temmuz ayında İstanbul'da veba hastalığı sebebiyle vefat etmiştir. Cenazesi Eyüp Sultan Camii'nde kılınmış ve Eğrikapı haricinde Kırımî Efendi çeşmesi karşısına defnedilmiştir. Mezar taşına bazı dostları tarafından şu tarih beyti nakşedilmiştir:

Olsun kalem kitâbe-i târîhe naşk-bend

Firdevs kıldı meşhedi rûh-ı Mehemmedi 1171 ( Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn 1928: 478)

Kaynaklarda Şem'î Salih Efendi'ye ait bir eserden bahsedilmemektedir. Mecmualarda Şem'î mahlasıyla yer alan şiirlerden hangilerinin bu Şem'î'ye ait olduğunu tespit etmek güçtür.

Kaynakça

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Na'il Tuman, Tuhfe'-i Nâ'ilî (Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri). 2 C. Ankara: Bizim Büro Yay. 

Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn (1928). Tuhfe-i Hattatîn. İstanbul: Devlet Matbaası.

Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn (2000). Mecelletü'n-Nisâb. Ankara: KB Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HİKMET FERİDUN GÜVEN
Yayın Tarihi: 13.01.2014
Güncelleme Tarihi: 14.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Beyt:

Dûr iden fânûs-ı âgûşumdan ol şem'i bu şeb

Rûzgâr eksikligidür rûzgâr eksikligi

(Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Na'il Tuman, Tuhfe'-i Nâ'ilî (Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri). (tıpkıbasım) 2 C. Ankara: Bizim Büro Yay. 502.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1REFÎ'/SA'ÎD, Kâtib-zâde Mehmed Refî Efendid. ? - ö. Ağustos-Eylül 1769Doğum YeriGörüntüle
2İlhan Geçerd. 1917 - ö. 19 Ocak 2004Doğum YeriGörüntüle
3MUHİBBÎ, İmâm-zâded. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4REFÎ'/SA'ÎD, Kâtib-zâde Mehmed Refî Efendid. ? - ö. Ağustos-Eylül 1769Doğum YılıGörüntüle
5İlhan Geçerd. 1917 - ö. 19 Ocak 2004Doğum YılıGörüntüle
6MUHİBBÎ, İmâm-zâded. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7REFÎ'/SA'ÎD, Kâtib-zâde Mehmed Refî Efendid. ? - ö. Ağustos-Eylül 1769Ölüm YılıGörüntüle
8İlhan Geçerd. 1917 - ö. 19 Ocak 2004Ölüm YılıGörüntüle
9MUHİBBÎ, İmâm-zâded. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10REFÎ'/SA'ÎD, Kâtib-zâde Mehmed Refî Efendid. ? - ö. Ağustos-Eylül 1769MeslekGörüntüle
11İlhan Geçerd. 1917 - ö. 19 Ocak 2004MeslekGörüntüle
12MUHİBBÎ, İmâm-zâded. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
13REFÎ'/SA'ÎD, Kâtib-zâde Mehmed Refî Efendid. ? - ö. Ağustos-Eylül 1769Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14İlhan Geçerd. 1917 - ö. 19 Ocak 2004Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15MUHİBBÎ, İmâm-zâded. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16REFÎ'/SA'ÎD, Kâtib-zâde Mehmed Refî Efendid. ? - ö. Ağustos-Eylül 1769Madde AdıGörüntüle
17İlhan Geçerd. 1917 - ö. 19 Ocak 2004Madde AdıGörüntüle
18MUHİBBÎ, İmâm-zâded. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle