SERMED, Seyyid Feyzullâh Efendi

(d. ?/? - ö. 22 Muharrem 1202/3 Kasım1787)
divan şairi ve bilgin
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İstanbul’da doğdu. Doğum tarihi bilinmemektedir. Asıl adı Feyzullah’tır. Seyyid Feyzullah Sermed Efendi olarak tanındı. Babası nesih ve sülüste asrının en büyük hattatlarından olan Şekerci-zâde (Şeker-zâde) Mehmed Efendi’dir. Eğitimine babasından aldığı temel derslerle başladı. Hattatlığı, Ebi'l-Kâsım Hoca Mehmed Râsim Efendi'den, matematiği de Mustafa Sıdkî b. Sâlih Kethüdâ'dan öğrendi. Üsküdar'da Yeni Vâlide Camii hatibi olup şeyhü'l-kurrâ oldu. Saray-ı Âmire hocalığı ve Selanik kadılığı yaptı. Devrinde ünlü bir hattattı. Selanik kadılığından azledildikten sonra 22 Muharrem 1202 / 3 Kasım 1787’de vefat etti. Üsküdar’da Karacaahmet'te Re’isü’l-Hattâtîn Şeyh Hamdullah Efendi kabri civarında, babasının kabri yanında medfundur.

Şiir ve inşada mahirdi. Osmanlılar'da logaritma sahasındaki ilk müstakil eseri yazmıştır. Klasik matematikle ilgilenmiş, hocası Mustafa Sıdkî ile başlayan modern matematik geleneğinin de ikinci temsilcisi olmuştur. Edebiyat ve matematik yanında astronomi ve müzik alanlarında da söz sahibi olmuştur. Dîvânı vardır. Matematik alanında başta Maksadeyn fî halli'n-Nisbeteyn olmak üzere birçok eser vermiştir. Dîvânı (Topkapı Saray Müzesi Kütüphanesi, Hazine, nr.890) Sultan Abdülaziz döneminde basılmıştır.

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.) (1996). Mehmed Süreyya, Sicill-i Osmânî. C.2. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay. 530

Aydüz, Salim (2012). "Şekerzâde Seyyid Feyzullâh Sermed". Üsküdarlı Meşhurlar Ansiklopedisi. İstanbul: Üsküdar Belediyesi Yay. 350.

Aydüz, Salim (2010). "Şekerzâde Seyyid Feyzullâh Sermed".TDVİA. İstanbul: İSAM. C.38, 489.

Fatin (1271). Hâtimetü’l-Eş’âr. İstanbul.187.

İpekten, Haluk, M. İsen, R. Toparlı, N. Okçu, T. Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay. 439.

Kurnaz, Cemal ve M. Tatçı (hzl.) (2001). Mehmet Nail Tuman Tuhfe-i Nâilî. C.I. Ankara: Bizim Büro Yay. 417.

Erdem, Sadık (hzl.) (1994). Râmiz ve Âdâb-ı Zurafâsı. Ankara: AKM Yay. 158

Şemseddin Sâmi (1311). Kâmûsü’l-A‘lâm. C.IV. İstanbul. 2554.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. MÜBERRA GÜRGENDERELİ
Yayın Tarihi: 05.07.2014
Güncelleme Tarihi: 12.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Âşık hayâle la‘l-i leb-i gonce-fâm alır

Der-hâb teşne destine ru’yâda câm alır

Pür-şûrdur o zülf ile Sermed dimâğımız

Sünbülsitâna girse de bûy-ı zükâm alır

Ey serv-i nâz gülşene çıkma salınma sen

Ar‘ar bakar da kaddine nakş-ı hırâm alır

(Kurnaz, Cemal ve M. Tatçı (hzl.) (2001) Mehmet Nail Tuman Tuhfe-i Nâilî. C.I. Ankara: Bizim Büro Yay. 417.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1BÂKÎ-ZÂDE REMZÎ, İsmaild. 1641-42 - ö. 01 Mayıs 1703Doğum YeriGörüntüle
2MEDÎHÎ, Mehmed Medîhî Efendid. ? - ö. 1672Doğum YeriGörüntüle
3Kerime Nadir Azrakd. 5 Şubat 1917 - ö. 20 Mart 1984Doğum YeriGörüntüle
4BÂKÎ-ZÂDE REMZÎ, İsmaild. 1641-42 - ö. 01 Mayıs 1703Doğum YılıGörüntüle
5MEDÎHÎ, Mehmed Medîhî Efendid. ? - ö. 1672Doğum YılıGörüntüle
6Kerime Nadir Azrakd. 5 Şubat 1917 - ö. 20 Mart 1984Doğum YılıGörüntüle
7BÂKÎ-ZÂDE REMZÎ, İsmaild. 1641-42 - ö. 01 Mayıs 1703Ölüm YılıGörüntüle
8MEDÎHÎ, Mehmed Medîhî Efendid. ? - ö. 1672Ölüm YılıGörüntüle
9Kerime Nadir Azrakd. 5 Şubat 1917 - ö. 20 Mart 1984Ölüm YılıGörüntüle
10BÂKÎ-ZÂDE REMZÎ, İsmaild. 1641-42 - ö. 01 Mayıs 1703MeslekGörüntüle
11MEDÎHÎ, Mehmed Medîhî Efendid. ? - ö. 1672MeslekGörüntüle
12Kerime Nadir Azrakd. 5 Şubat 1917 - ö. 20 Mart 1984MeslekGörüntüle
13BÂKÎ-ZÂDE REMZÎ, İsmaild. 1641-42 - ö. 01 Mayıs 1703Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14MEDÎHÎ, Mehmed Medîhî Efendid. ? - ö. 1672Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Kerime Nadir Azrakd. 5 Şubat 1917 - ö. 20 Mart 1984Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16BÂKÎ-ZÂDE REMZÎ, İsmaild. 1641-42 - ö. 01 Mayıs 1703Madde AdıGörüntüle
17MEDÎHÎ, Mehmed Medîhî Efendid. ? - ö. 1672Madde AdıGörüntüle
18Kerime Nadir Azrakd. 5 Şubat 1917 - ö. 20 Mart 1984Madde AdıGörüntüle