Madde Detay

İzetullah Kasımî, 1339/1960 yılında Hemedan vilayetine bağlı Melayer ilçesinin Günbet köyünde doğmuştur. İlkokul dördüncü sınıfa kadar eğitim görmüş, bu süreçte okuma yazma öğrenmiştir. Annesinin adı Nimtac, babasının adı Abdullah’tır. Âşıklığın yanı sıra alçı ustalığı yaparak geçimini temin etmektedir. 1358/1979 yılında evlenmiş olup sekiz çocuk babasıdır. Aile içerisinde hem babası Abdullah hem de kardeşi Veliyollah, tıpkı kendisi gibi âşıklık mesleğiyle uğraşmaktadır. Bölge halkı tarafından “Âşık İzzet” mahlasıyla tanınan sanatçı, Heste Kasım’ın yedinci kuşaktan torunu olduğunu dile getirmektedir.

Âşık İzzet’in sanat serüveni, çocukluk çağlarından itibaren âşıklık geleneğine duyduğu yoğun ilgi etrafında şekillenmiştir. Karşılaştığı âşıkları dikkatle izlediğini ve sürekli dinlediğini belirten sanatçı, bir âşığın her şeyden önce mesleğine derin bir sevgi beslemesi gerektiğini vurgular. Gençlik yıllarında eşine duyduğu aşk sebebiyle her gece onun köyüne gidip dertli türküler söylediğini, bu duygusal süreçlerin de onu âşıklığa yönelten başlıca etkenlerden biri olduğunu ifade eder. Ayrıca geçirdiği bir iş kazası sonucunda asıl mesleğini sürdüremez hâle gelmesi, onu âşıklıkla daha sıkı bağ kurmaya sevk etmiştir. Bu dönemde kardeşi Âşık Veliyollah ile halk hikâyeleri ve türkülerden oluşan kasetler hazırlamış, yaklaşık on yıl boyunca bu kasetleri İsteriyo Ahmedî Müzikevi’ne satarak gelir elde etmiştir.

Kırk yılı aşkın süredir bu geleneği icra eden Âşık İzzet, meslek hayatının ilk dönemlerinde yalnızca dost meclislerinde sahne alırken son on dört yıldır toy meclislerinde de etkin biçimde yer almaktadır. Hemedan dışındaki Tebriz, Kum, Save ve Tahran gibi pek çok bölgede icralarda bulunmuştur. Toylarda ev sahibinden iki yüz elli ile üç yüz bin tümen arasında değişen bir ücret almakta, dinleyicilerden de benzer miktarlarda bahşiş elde etmektedir. Toy sahiplerinin isteğine göre kimi zaman balaban icracısı Mehmet Bey ile tef ustası Mehdi Kişverî’yi de ekibe dâhil etmektedir. Uzun yıllar boyunca tef çalan kardeşi Âşık Veliyollah ile sayısız toyda sahne almış, ancak kardeşinin bölgeden ayrılmasıyla bu ortak icralar sona ermiştir. Toyların yanı sıra dost meclisleri, sünnet merasimleri, doğum günü kutlamaları, radyo ve televizyon programları da onun icra alanları arasındadır. Performanslarında öncelikle çöğür kullanmakla birlikte ihtiyaç duyulduğunda tar, setar ve kemençe gibi çalgılara da başvurmaktadır.

Halk hikâyesi ve şiir repertuvarının büyük bölümünü babası Abdullah Kasımî’den öğrenmiştir. Yalnızca Köroğlu anlatılarına dair bilgisini bölgedeki âşık kasetlerini dinleyerek edinmiş, ayrıca bilmediği bir şiirle karşılaştığında, o şiiri okuyan kişiden metni öğrenip defterine kaydetmeyi alışkanlık hâline getirmiştir. Usta malı ürünlerin yanında kendisine ait beş altı şiiri de bulunmaktadır. Âşık Kurban Feramerzî, Muhtar Kemberî ve Ali Bey gibi çıraklar yetiştirmiş, bu çıraklara çöğür icrası, hikâye anlatımı ve şiir bilgisi üzerine dersler vermiştir.

Âşık İzzet’in repertuvarında yer alan halk hikâyeleri şunlardır: Behram ile Gülendam, Garip ile Şahsenem, Heste Kasım, Kerem ile Aslı, Köroğlu ile Ayvaz Han/Köroğlu’nun Ayvaz Hanı Getirmesi, Mahmud ile Nigar, Memmed Beycan Sövdeger, Mesım ile Efruz Peri, Seyidi ile Peri, Şah İsmail, Şirin ile Birçek, Tahir ile Zöhre ve Tilim Han. Müzikal açıdan bakıldığında, bildiği makamlar da dikkate değer bir çeşitlilik sergiler: Çerrah, Dübeytî, Geraylı, Gezme, Kerem, Kesme Geraylı, Koba, Köroğlu, Maran, Mihreban, Rudbar, Şikeste ve Yanık Kerem.