AHMET VEFA ARAY

(d. 1913 / ö. 1990)
öğretmen, şair, yazar
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

1913 yılında Osmaniye’de doğdu. Tahsilini Osmaniye Yediocak İlkokulu (1929), Osmaniye Ortaokulu (1932), İzmir İlköğretmen Okulu (1936) ve Gazi Eğitim Enstitüsü Türkçe bölümünde (1939) tamamladı. Mezun olduğu yıl, ilk görev yeri olan Denizli Lisesine Türkçe öğretmeni olarak atandı. Ardından sırasıyla Balıkesir Lisesi (1940-1942), Osmaniye Ortaokulu (1942-1949), Çerkeş Ortaokulu (1949-1950), Ceyhan Ortaokulu (1950), Gülnar Ortaokulu (1950-1953), İslahiye Ortaokulu (1953-1957) ve 1957’den itibaren de tekrar Osmaniye İlkokulunda öğretmenlik ve idarecilik vazifelerinde bulundu. Aynı zamanda Osmaniye Lise Kurma ve Yaşatma Cemiyeti ile Osmaniye Öğretmenler Yardımlaşma Cemiyetinde görev aldı. 1973’te Ankara Yenimahalle Halide Edip Kız Lisesinden emekliye ayrıldı. Emekli olduktan sonra Osmaniye’ye yerleşti. 1944 yılında Mebrure Hanım ile yaptığı evlilikten beş çocuğu dünyaya gelen Aray, 1990 yılında Osmaniye’de vefat etti (Oktay 1958, 34; Aray 2010: Arka Kapak).  

Aray’ın bazı şiir kitaplarında adı geçen fakat kütüphane kataloglarında yaptığımız taramada ulaşamadığımız 1933 tarihli Sizinkilerden adlı kitabının, ilk şiir kitabı olduğu anlaşılmaktadır (Aray 1936: 2, Aray 1940: 2). Şairin aşk ve yurt sevgisi ile ilgili manzum ve mensur şiirlerinin yer aldığı Vefa Çiçekleri 1936’da, Tempo ise 1940’da yayımlandı. Birçok konuyu millî bir görüş ve duyuşla işlediği, gerek biçim gerekse içerik yönünden halk şiirinden izler taşıyan şiirlerini ise Çukurova Destanı adlı kitabında topladı. 1958’de birçok şairin millî bayramlarla ilgili şiirlerini bir araya getirdiği Ulusal Bayramlarımız adlı derlemeyi yayımladı. Aray, memleketçi şiir anlayışına bağlı olarak kaleme aldığı şiirlerini, çeşitli folklor unsurlarıyla zenginleştirerek kaleme aldı. Anadolu ve Anadolu kültürünü konu aldığı şiirlerinde Karacaoğlan ve Dadalaoğlu gibi halk şairlerinden etkilendi. Aynı zamanda Cumhuriyet ve Cumhuriyet’e ait değerlerle ilgili şiirlerine çeşitli antolojilerde yer verildi.  

1939 yılında Gazi Eğitim Enstitüsünün Türkçe bölümü son sınıf öğrencisiyken bitirme tezi olarak hazırladığı, hocası Ahmet Kutsi Tecer’in de çok beğenerek yayımlanmasını istediği Çukurova Folklorunda Karacaoğlan adlı tezini, genişletmek ve zenginleştirmek için uzun yıllar çalışarak 1988’de tamamladı. Bu değerli çalışma, Ulaşlı Toplulukları Kültür Araştırma, Geliştirme ve Bilim Derneği tarafından yazarın vefatından sonra, 2010 yılında neşredildi (Aray 2010: 5-6). Basılı kitapları haricinde İnanç (Özsarı 1999: 410), Kaynak (Tekdurmaz 2004: 158), Kanad (Değirmenci 2019: 248) ve Çukurova gibi birçok halkevi dergisinde ve Anadolu gazetesinde de şiir ve yazıları yayımlandı.

Kaynakça

Aray, Ahmet Vefa (2010). Çukurova Folklorunda Karacaoğlan. Osmaniye: Ulaşlı Toplulukları Kültür Araştırma, Geliştirme ve Bilim Derneği Kültür Yay.

Aray, Ahmet Vefa (1936). Vefa Çiçekleri. İzmir: Sühulet Basımevi.

Aray, Ahmet Vefa (1940). Tempo, Denizli. Cumhuriyet Matbaası.

Değirmenci, Gülşah (2019). Adana Basın Tarihi (1873-2000). Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Nevşehir: Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Oktay, Afşin (1958). Biyografiler Ansiklopedisi 1959. Ankara: Bereket Matbaası.

Özsarı, Mustafa (1999). "Ege Bölgesi Ege Bölümü Halkevleri ve Yayın Çalışmaları". Atatürk Yolu Dergisi, C. 6, S. 23, s. 401-415.

Tekdurmaz, Başak (2004). Balıkesir Halkevi Çalışmaları ve Kaynak Dergisinin Sistematik İndeksi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Balıkesir: Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: Dr. Seda Gül Kartal
Yayın Tarihi: 18.08.2022
Güncelleme Tarihi: 18.08.2022

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Sizinkilerden- / -1933Şiir
Vefa ÇiçekleriSühulet Basımevi / İzmir1936Şiir
TempoCumhuriyet Matbaası / Denizli1940Şiir
Çukurova Destanı- / -1947Şiir
Ulusal BayramlarımızÜnal Matbaası / Osmaniye1958Derleme, Şiir
Türkçenin Doğru Yazılışı ve NoktalamaKardeş Matbaası / Ankara1970Diğer
Çukurova Folklorunda KaracaoğlanUlaşlı Toplulukları Kültür Araştırma, Geliştirme ve Bilim Derneği Kültür Yay. / Osmaniye2010İnceleme/Araştırma

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1KARAYİĞİT OSMAN, Osman İperd. 01.10.1954 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2KAMER, Kameroğlud. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Yaşar Kemald. Ekim 1923 - ö. 28 Şubat 2015Doğum YeriGörüntüle
4Niyazi Hicran Damlad. 1913 - ö. 26 Nisan 1953Doğum YılıGörüntüle
5ÜMMANÎ, Yakup Cand. 1913? - ö. 30.01.1983Doğum YılıGörüntüle
6Doğan Nadi Abalıoğlud. 1913 - ö. 6 Ekim 1969Doğum YılıGörüntüle
7Cemal Süreya Seberd. 1931 - ö. 09 Ocak 1990Ölüm YılıGörüntüle
8FEVZİ, Hüseyin Fevzi Ersoyd. 1901 - ö. 1990Ölüm YılıGörüntüle
9Amil Çelebioğlud. 20 Nisan 1934 - ö. 02 Temmuz 1990Ölüm YılıGörüntüle
10Yücel Balkud. 10 Ocak 1969 - ö. 15 Aralık 2003MeslekGörüntüle
11Rüknettin Akbaşd. 29 Mayıs 1931 - ö. ?MeslekGörüntüle
12SIRDAŞ ALİ, Ali Topaloğlud. 1956 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Fatma Karabıyık Barbarosoğlud. 01 Ağustos 1962 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Azad Ziya Erend. 27 Ekim 1976 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Şevket Tonbuşd. 8 Aralık 1911 - ö. 1984Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16AHMET, Ahmet Rüstemovd. 1920 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17Ahmet Talat Onayd. 1885 - ö. 22 Eylül 1956Madde AdıGörüntüle
18Ahmet Sezgind. 15 Mart 1966 - ö. ?Madde AdıGörüntüle