Madde Detay

Âkif Efendi, 1237/1821’de Antakya’da doğdu. Antakya kadısı Ömer Efendi'nin oğludur. Genç yaşta müderris oldu. Uzun müddet Antakya müftüsü olarak görev yaptı. 1297/1879’da vefat etti (Türkmen 1939: 747).

Mufassal Hatay Tarihi adlı eserde 33 gazel, 1 müstezad, 6 tahmis, 2 taştir, 1 sâkî-nâme, 1 terkib-i bend örnek olarak verilmiştir (Türkmen 1939: 746). Şairin bütün hayatında Divan edebiyatı üstatlarının tesiri daha çok oldu. Mufassal Hatay Tarihi 'ne göre 800 sayfalık gayrı matbu Dîvân'ında Fuzûlî, Bâkî ve Nâbî’nin şiirlerine nazireler ve Rûhî, Vâhid ve Nedîm'in gazeline yapılmış tahmisleri vardır.

Âkif Efendi'nin hayatı iki döneme ayrılabilir: Birincisi Antakya’dan çıkmadan önceki İstanbul aydınları ile temas etmediği dönem. Bu döneminde divan edebiyatının etkisi ile şiirler yazdı. İkinci ise İstanbul ve Belgrat seyahatleri ve birçok aydınla temas imkânı bulduğu devredir. Bu dönemde Âkif Paşa ve Pertev Paşa'nın etkisi altında kaldı.

Türkmen, Ahmed Faik (1939). Mufassal Hatay Tarihi. C. 3. Antakya: İktisat Yayınevi.

Gazel

Harâmî dîdeden hüsnünde her dem şûr olur peydâ

Hatından intizâm-ı mülk için tâbûr olur peydâ

N'ola berk ursa ruhsârın miyân-ı târı zülfünden

Mübârek leyle-i kadr içre elbet nûr olur peydâ

Tehî kalmaz bizim gam-hânemiz âvâz u nâlişten

Hiç olmazsa havâdan bir iki zenbûr olur peydâ

Uzak ol bezm-i ülfetten rakîbâ derdün arttırma

Soguk sohbetlerinden illet-i basûr olur peydâ

Hemen sen îş u nûş et Âkifâ bu bezm-i âlemdir

Gehî bir câm-ı Cem geh kâse-i Fagfûr olur peydâ

(Türkmen, Ahmed Faik (1939). Mufassal Hatay Tarihi. C. 3. Antakya: İktisat Yayınevi. 749.)