ATÂ, Atâullah Efendi-zâde

(d. 1164/1750-51 - ö. 1230/1814-15)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Atâ, 1164/1750-51’de İstanbul’da doğdu. Aksaray Sıbyan mektebi hocası Abdullah Efendi’nin oğludur. Öğrenimini tamamladıktan sonra Divan-ı Hümayûn kaleminde kâtip olarak çalıştı. Bir süre taşrada voyvoda ve mütesellim kâtibi olarak görev yaptı. 1198/1783’te Sa'diyye tarikatına intisap etti. İstanbul’a gelerek Çırçır semtine yerleşti. İstanbul’da gününü ibadet ile geçirirken öldü. “Bu yıl Allah deyü göçti Atâ aşk ile lâhûta” mısrası ölümüne düşürülen tarihtir. Sicill-i Osmanî’de Atâ’nın ölüm tarihi 1231/1814-15 olarak kayıtlıdır. Çırçır Mahallesi’ndeki Kilise Camii’nin avlusuna gömüldü. Bu yüzden “Çırçırlı Sadî” diye de tanındı. Fatin Tezkiresi’nde mürettep Dîvân sahibi olduğu belirtilmektedir. Fakat kütüphanelerde nüshasına rastlanmamıştır. 

Kaynakça

Akbayar, Nuri ve Seyit Ali Kahraman (hzl.) (1996). Mehmed Süreyyâ Sicill-i Osmanî. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay.

Çifçi, Ömer (hzl.) (?). Fatîn Davud, Hâtimetü’l-Eş’âr. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-219117/h/metin.pdf [erişim tarihi: 15.04.2013].

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmed Nail Tuman, Tuhfe-i Nâ’ilî, Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri.  Ankara: Bizim Büro Yay.

Sungurhan Eyduran, Aysun (2000). “Atâ”. Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. 1.  Ankara: AKM Yay.  554.

Türk Dili Edebiyatı Ansiklopedisi. “Atâ”. C. 1.  İstanbul: Dergâh Yay. 208-209.

 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. AYSUN SUNGURHAN
Yayın Tarihi: 16.04.2013
Güncelleme Tarihi: 21.08.2021

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Her dil olmaz cilvegâh-ı şâhid-i esrâr-ı feyz

Degme bir gonceye düşmez jâle-i âsâr-ı feyz

 

Âşık olmazsa çah-ı zindân ifet-dih-i mukîm

Yûsufâsâ olamaz şâyeste-i bâzâr-ı feyz

 

İtme İskender gibi âb-ı hayâtı cüst-cû

Neş’e-bahş-ı câvidandır sâgar-ı sersâr-ı feyz

 

Sûzen-i tevbîh-i mürşid zahmdâr eylerse de

Rabt ider çâk-ı dili elbet şu’a-ı tâze feyz

 

Sen hemân seyl-âb kıl eşk-i nedâmetle Atâ

Bâğ-ı âlemde virir nahl-ı hulûsun bâr-ı feyz

(Çifçi, Ömer (hzl.) (?). Fatîn Davud, Hâtimetü’l-Eş’âr. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-219117/h/metin.pdf [erişim tarihi: 15.04.2013].


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ABDÎ, Ağraslı Mehmed Efendi-zâde Abdullah Abdî Efendid. ? - ö. 1667Doğum YeriGörüntüle
2ZEMÎNÎd. ? - ö. 1552Doğum YeriGörüntüle
3SIDKÎ, Abdullah Sıdkî Efendid. ? - ö. 1747-48Doğum YeriGörüntüle
4ABDÎ, Ağraslı Mehmed Efendi-zâde Abdullah Abdî Efendid. ? - ö. 1667Doğum YılıGörüntüle
5ZEMÎNÎd. ? - ö. 1552Doğum YılıGörüntüle
6SIDKÎ, Abdullah Sıdkî Efendid. ? - ö. 1747-48Doğum YılıGörüntüle
7ABDÎ, Ağraslı Mehmed Efendi-zâde Abdullah Abdî Efendid. ? - ö. 1667Ölüm YılıGörüntüle
8ZEMÎNÎd. ? - ö. 1552Ölüm YılıGörüntüle
9SIDKÎ, Abdullah Sıdkî Efendid. ? - ö. 1747-48Ölüm YılıGörüntüle
10ABDÎ, Ağraslı Mehmed Efendi-zâde Abdullah Abdî Efendid. ? - ö. 1667MeslekGörüntüle
11ZEMÎNÎd. ? - ö. 1552MeslekGörüntüle
12SIDKÎ, Abdullah Sıdkî Efendid. ? - ö. 1747-48MeslekGörüntüle
13ABDÎ, Ağraslı Mehmed Efendi-zâde Abdullah Abdî Efendid. ? - ö. 1667Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ZEMÎNÎd. ? - ö. 1552Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15SIDKÎ, Abdullah Sıdkî Efendid. ? - ö. 1747-48Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ABDÎ, Ağraslı Mehmed Efendi-zâde Abdullah Abdî Efendid. ? - ö. 1667Madde AdıGörüntüle
17ZEMÎNÎd. ? - ö. 1552Madde AdıGörüntüle
18SIDKÎ, Abdullah Sıdkî Efendid. ? - ö. 1747-48Madde AdıGörüntüle