BEHCET, Mustafa Behcet Efendi

(d. ?/? - ö. Zilhicce 1181/Nisan-Mayıs 1768)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İstanbulludur. Doğum tarihi bilinmemektedir. Asıl adı Mustafa’dır. Muameleci şeyhin akrabası olduğundan Muameleci şeyhi Mustafa Behcet Efendi olarak tanındı. Medrese öğrenimi görüp mülazım oldu. 1150 yılı sonlarında (1738) sınavla haric medresesi hocaları sınıfına dâhil oldu. 14 Şaban 1155/15 Ekim 1742’de Halil Paşa Medresesi müderrisliğine atandı. Oradan Zekeriya Efendi Medresesi müderrisliğine yükseldi. Süleymaniye Medresesi müderrisliğine kadar ulaşmışken Zilhicce 1181/Nisan-Mayıs 1768’de vefat etti. Bir söylentiye göre sevda yüzünden canına kıymıştır (Erdem 1994: 46; Akbayar 1996: 364). Vefat tarihi Silahdarzâde (vr. 73b)’de 1182/1768-1769, Şefkat (Kılıç: 17)’te 1183/1769-1770 olarak gösterilmiştir.

Mustafa Behcet Efendi bilgili, şiir ve inşada kudretli, söyleyişi temiz bir şair olup kalabalıktan uzakta yaşamayı seven temkinli bir kimseydi (Erdem 1994: 46).Kaynaklarda eserlerine dair bir bilgi bulunmamaktadır. Râmiz (Erdem 1994: 46)’de Esad Efendi’nin şeyhülislamlığı için düşürülmüş “Mehmed Es‘ad Efendi kılındı müftî-i dîn (sene 1160)” şeklinde bir tarih mısraı, Silahdarzade (vr. 73b)’de altı ve Şefkat (Kılıç: 17-18)’te dört gazeli kayıtlıdır.

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.) (1996). Mehmed Süreyyâ Sicill-i Osmanî. C. 2. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay. 363-64.

Erdem, Sadık (hzl.) (1994). Râmiz ve Âdâb-ı Zurafâsı (İnceleme-Tenkitli Metin-İndeks-Sözlük). Ankara: AKM Yay. 45-46.

Kılıç, Filiz (hzl.) (yty.). Şefkat Tezkîre-i Şu‘arâ-yı Şefkat-i Bagdâdî.http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10742,metinsbpdf.pdf?0 [erişim tarihi: 11.04.2014]. 17-18.

Kurnaz, Cemâl ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî, Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C. I-II. Ankara: Bizim Büro Yay. 109.

Silahdarzâde Mehmed Emin. Tezkire-i Şuara. İstanbul Üniversitesi Ktp. T 2557. vr. 73b.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1977). “Behcet, Mustafa”. C. 1. İstanbul: Dergâh Yay. 376.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. BEYHAN KESİK
Yayın Tarihi: 15.04.2014
Güncelleme Tarihi: 22.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Nazm

Neş’e-i meyle gönülden gamı dûr eylemişiz

Düşeli künc-i harâbâta huzûr eylemişiz

Şevk-i dîdâr ile leb-rîz-i nagam bülbül olup

Gülşen-i dehri tarab-hâne-i sûr eylemişiz

Fikr-i hâlinle süveydâ-yı dili anber edip

Âteşîn micmere-i dilde buhûr eylemişiz

Nerm edince felegin püşt-i kemân-ı sitemin

Saht-ı bâzû-yı tahammül ile zûr eylemişiz

Geş[t] ederken dil-i şeydâ ile çîn-i zülfün

Sünbülistâna sabâ gibi mürûr eylemişiz

Reşk eder şems ü kamer şu‘le-i idrâkimize

Pertev-i mihr ü muhabbetle zuhûr eylemişiz

Dil-berin cisr-i dü-tâk-ı ham-ı ebrûsundan

Behcetâ sencileyin biz de ubûr eylemişiz

(Kılıç, Filiz (hzl.) (yty.). Şefkat Tezkîre-i Şu‘arâ-yı Şefkat-i Bagdâdî. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10742,metinsbpdf.pdf?0 [erişim tarihi: 11.04.2014]. 17.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Hayrettin Ziya Taluyd. 16 Nisan 1905 - ö. 17 Haziran 1945Doğum YeriGörüntüle
2AHMED, Sultan II. Ahmedd. 1642 - ö. 1695Doğum YeriGörüntüle
3DERVİŞ ESAD (ESAD BABA)d. 1755? - ö. 1825Doğum YeriGörüntüle
4Hayrettin Ziya Taluyd. 16 Nisan 1905 - ö. 17 Haziran 1945Doğum YılıGörüntüle
5AHMED, Sultan II. Ahmedd. 1642 - ö. 1695Doğum YılıGörüntüle
6DERVİŞ ESAD (ESAD BABA)d. 1755? - ö. 1825Doğum YılıGörüntüle
7Hayrettin Ziya Taluyd. 16 Nisan 1905 - ö. 17 Haziran 1945Ölüm YılıGörüntüle
8AHMED, Sultan II. Ahmedd. 1642 - ö. 1695Ölüm YılıGörüntüle
9DERVİŞ ESAD (ESAD BABA)d. 1755? - ö. 1825Ölüm YılıGörüntüle
10Hayrettin Ziya Taluyd. 16 Nisan 1905 - ö. 17 Haziran 1945MeslekGörüntüle
11AHMED, Sultan II. Ahmedd. 1642 - ö. 1695MeslekGörüntüle
12DERVİŞ ESAD (ESAD BABA)d. 1755? - ö. 1825MeslekGörüntüle
13Hayrettin Ziya Taluyd. 16 Nisan 1905 - ö. 17 Haziran 1945Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14AHMED, Sultan II. Ahmedd. 1642 - ö. 1695Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15DERVİŞ ESAD (ESAD BABA)d. 1755? - ö. 1825Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Hayrettin Ziya Taluyd. 16 Nisan 1905 - ö. 17 Haziran 1945Madde AdıGörüntüle
17AHMED, Sultan II. Ahmedd. 1642 - ö. 1695Madde AdıGörüntüle
18DERVİŞ ESAD (ESAD BABA)d. 1755? - ö. 1825Madde AdıGörüntüle