Madde Detay

Gerçek adı Cemil Mirze Abay’dır. 27 Ocak 1906 tarihinde Karabağ bölgesindeki Şuşa şehrinde dünyaya geldi. Azerbaycan Devlet Pedagoji Enstitüsü’nün Filoloji bölümünü bitirdi. İkinci Dünya Savaşı’nda asker olarak cepheye gitti ve esir düştü. Siyasî muhacir olarak Türkiye’ye geldi. 1945’te edebiyat öğretmeni olarak çalışmaya başladı ve Türkiye’nin farklı bölgelerinde öğretmenlik yaptı. Aynı zamanda Azerbaycan'ın siyasî ve toplumsal sorunları hakkında konferanslar verdi. Azerbaycan dergisinde ve farklı süreli yayınlarda toplumsal içerikli yazılar ve şiirler yayımladı. Onlar da Türktür isimli eseri süreli yayınlarda tefrika edildi. Şair, 1989 yılında vefat etti (İnternet 1 ve İnternet 2).

Mirze Abay Dağlı’nın ilk şiirleri, Sovyet dönemi gazetelerinden Genç İşçi’de yayımlandı (İnternet 2). Şiirlerinde vatan sevgisi, özlem, mücadelecilik gibi konulara yer verdi. Fuzuli, Dede Korkut, Azerbaycanlı Üzeyir, Gence Ata, Hakan Pakistan Dağlarında, Albay gibi pek çok tiyatro eseri yazdı (İnternet 1). Abay Dağlı, 1975 yılında yazdığı Albay isimli piyesinde, Kıbrıs’a giren Türk ordusunun Yunanlılar ile yaptığı savaşı anlatarak vatanseverlik temasını işledi. Bu piyeste yazar, Yunan askerlerinin Kıbrıs’ta yaptığı zulmü başarıyla anlattı (Cabbarlı, 2011: 84-85). Yazar, 1977 yılında yayımlanan Dede Korkut isimli biyografik piyesinde, Dede Korkut ve Bayındır Han’ın vezirleri arasındaki çatışmadan hareketle makam ve mevki hırsının zararlarını ele aldı. Didaktik mahiyeti olan piyeste Dede Korkut’u, sevgi, dürüstlük ve çalışkanlık gibi değerlerin temsilcisi olarak yansıttı (Şengül, 2008: 623). Azerbaycan muhaceret edebiyatının Türkiye'deki önemli isimlerinden birisi oldu.